Luận án Nhân sinh quan Phật giáo và ảnh hưởng của nó đến tư tưởng chính trị thời Lý – Trần

Năm2016

Lĩnh vựcKhoa học xã hội

Ngôn ngữTiếng Việt

Mô tả tài liệu

Tóm tắt nội dung tài liệu:

Tài liệu này trình bày lý do chọn đề tài nghiên cứu về vai trò của Phật giáo trong hai triều đại Lý-Trần của Việt Nam. Theo đó, Phật giáo thời kỳ này không chỉ là một bộ phận của ý thức xã hội mà còn có tác động đáng kể đến các chủ trương, chính sách của triều đình và hoạt động xã hội của các nhà chính trị, nhờ tinh thần khoan dung và nhân đạo. Phật giáo được nhận định là đã góp phần hình thành một nền chính trị từ bi, nhân văn, khởi nguồn cho chính sách thân dân, dân chủ, từ đó giúp triều đình tập hợp được sức mạnh toàn dân để bảo vệ, xây dựng và phát triển đất nước, tạo nên những chiến công vang dội và một thời đại vàng son trong lịch sử. Dù không phải là một học thuyết chính trị chuyên biệt, nhân sinh quan Phật giáo thời Lý-Trần đã phát huy ưu điểm và trở thành sức mạnh tinh thần hỗ trợ tích cực cho nền chính trị, vượt qua cả Nho giáo – hệ tư tưởng chuyên bàn về chính trị-xã hội.

Tài liệu cũng nhấn mạnh rằng việc lựa chọn tư tưởng chủ đạo ở mỗi thời kỳ đều bắt nguồn từ yêu cầu của thực tiễn chính trị, xã hội. Giai đoạn thế kỷ X đến XIV ở Việt Nam, dù Nho giáo đã được tạo điều kiện phát triển, nhiều vị vua vẫn đề cao Phật giáo, kết hợp với Nho giáo để nâng cao hiệu quả trị quốc. Tuy nhiên, tồn tại nhiều quan điểm khác nhau về vai trò của Phật giáo và Nho giáo trong thành tựu của thời Lý-Trần. Một số ý kiến cho rằng thành tích thuộc về Nho giáo vì đây là hệ tư tưởng chuyên về chính trị-xã hội, trong khi ý kiến khác lại xem thời Lý-Trần là "thời kỳ tam giáo với tính trội thuộc về Phật giáo, tuy Phật giáo không phải là quốc giáo" [35,9]. Điều này đặt ra yêu cầu cần làm rõ mối quan hệ giữa nhân sinh quan Phật giáo và tư tưởng chính trị, cũng như vai trò của Phật giáo đối với chính trị thời Lý-Trần.

Ngoài ra, tài liệu cũng đề cập đến cấu trúc xã hội Lý-Trần với sự phân tầng rõ nét, từ vua chúa, quý tộc đến địa chủ, quan liêu và tầng lớp lao động bình dân, nô tỳ. Mặc dù vậy, khi đất nước đối mặt với ngoại xâm, các tầng lớp đều đoàn kết một lòng chống giặc. Tài liệu gợi mở khả năng ảnh hưởng của nhân sinh quan Thiền Phật giáo đã tạo nên một xã hội thuận hòa, đoàn kết nhưng dũng mãnh, kiên cường, giúp đất nước chiến thắng nhiều kẻ thù hùng mạnh. Đây được xem là bài học quý giá về nghệ thuật phát huy sức mạnh tinh thần, liên kết nhân tâm và thống nhất lực lượng, vẫn còn giá trị cho nền chính trị Việt Nam hiện nay.

Luận án Nhân sinh quan Phật giáo và ảnh hưởng của nó đến tư tưởng chính trị thời Lý – Trần

Mô tả tài liệu

Tóm tắt nội dung tài liệu:

Tài liệu liên quan

Hội viên Premium

Tài liệu tải nhiều

Lĩnh vực khác