Luận án Nghiên cứu vi nấm trong nuôi cá tra (Pangasianodon hypophthalmus) và cá lóc (Channa striata) thâm canh

Tên luận án:

NGHIÊN CỨU VỊ NẤM TRONG NUÔI CÁ TRA (Pangasianodon hypophthalmus) VÀ CÁ LÓC (Channa striata) THÂM CANH

Ngành:

Nuôi trồng thủy sản (Mã ngành: 62 62 03 01)

Tóm tắt nội dung tài liệu:

Luận án này tập trung nghiên cứu vị nấm gây bệnh trong nuôi cá tra (Pangasianodon hypophthalmus) và cá lóc (Channa striata) thâm canh tại Đồng bằng sông Cửu Long, nhằm cung cấp dữ liệu khoa học để kiểm soát mầm bệnh và phát triển nghề nuôi bền vững. Nghiên cứu đã xác định được 9 giống vi nấm trong môi trường ao nuôi cá tra và cá lóc, bao gồm Achlya, Protoachlya, Saprolegnia, Mucor, Rhizopus, Acremonium, Aspergillus, Fusarium và Trichoderma. Thành phần và tỉ lệ vi nấm nhiễm trên cá tra giống gồm Achlya, Saprolegnia, Mucor, Aspergillus và Fusarium, trong đó cá tra giai đoạn nuôi thương phẩm bị bệnh trương bóng hơi có tỉ lệ nhiễm Fusarium cao (94,8%).

Điểm mới của luận án là việc định danh và lưu giữ các giống loài vi nấm, đặc biệt xác định chủng Fusarium incarnatum-equiseti complex (FIESC) là tác nhân gây bệnh trương bóng hơi trên cá tra, với chủng F1509 có khả năng gây bệnh cao nhất. Các biến đổi mô học của bóng hơi cá tra bệnh do FIESC được mô tả, bao gồm sự thoái hóa, hoại tử tế bào biểu mô, mô sợi, mô liên kết và sự hiện diện sợi nấm có vách ngăn trong xoang bóng hơi. Đối với cá lóc, Achlya bisexualis được xác định là tác nhân gây bệnh, với chủng ĐT0232 có độc lực cao nhất. Cá lóc bệnh có dấu hiệu vảy bong tróc, sợi nấm phát triển dày trên da và lở loét, đồng thời có biến đổi mô học như lớp biểu bì bị bong tróc, thoái hóa và hoại tử đến lớp cơ. Cá lóc được ghi nhận mẫn cảm với A. bisexualis hơn cá tra.

Nghiên cứu cũng đánh giá đặc điểm sinh học của FIESC và A. bisexualis, cho thấy chúng sinh trưởng tốt ở nhiệt độ 28-33°C, pH 6-8, độ mặn 0-0,5% và sử dụng glucose, sucrose. Bronopol, CuSO4 và iodine có khả năng ức chế sự phát triển của cả hai loài vi nấm này ở các nồng độ nhất định. Đặc biệt, cỏ mực (Eclipta prostrata) cho thấy hiệu quả ức chế tốt hơn diệp hạ châu (Phyllanthus niruri), và việc bổ sung 10 g cỏ mực/kg thức ăn đã hạn chế đáng kể tỉ lệ nhiễm vi nấm trên cả cá tra và cá lóc. Các kết quả này cung cấp cơ sở khoa học quan trọng cho việc đề xuất các giải pháp phòng trị hiệu quả.

Mục lục chi tiết:

• CHƯƠNG 1 GIỚI THIỆU

  • 1.1 Tính cấp thiết của đề tài
  • 1.2 Mục tiêu nghiên cứu
  • 1.3 Phạm vi nghiên cứu
  • 1.4 Nội dung nghiên cứu
  • 1.5 Ý nghĩa của nghiên cứu
  • 1.6 Điểm mới của luận án

• CHƯƠNG 3 PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU

  • 3.1 Đối tượng nghiên cứu
  • 3.2 Thời gian và địa điểm nghiên cứu
  • 3.4 Phương pháp nghiên cứu
    • 3.4.1 Xác định thành phần giống loài vi nấm trong môi trường ao nuôi cá tra và cá lóc thâm canh
    • 3.4.2 Xác định thành phần giống loài vi nấm nhiễm trên cá tra và cá lóc
      • 3.4.2.1 Phương pháp thu mẫu
      • 3.4.2.2 Phương pháp phân lập vi nấm
    • 3.4.3 Nghiên cứu đặc điểm bệnh học vi nấm gây bệnh ở cá tra và cá lóc
      • 3.4.3.1 Thí nghiệm cảm nhiễm 1 trên cá tra: khảo sát khả năng gây bệnh của 5 giống vi nấm được phân lập từ cá tra bệnh
      • 3.4.3.2 Thí nghiệm cảm nhiễm 2 trên cá tra: khảo sát khả năng gây bệnh của 5 chủng vi nấm Fusarium sp. được phân lập từ cá tra bệnh trương bóng hơi
      • 3.4.3.3 Thí nghiệm cảm nhiễm 3 trên cá tra: khảo sát mức độ gây bệnh của Fusarium sp. được phân lập từ cá tra bệnh trương bóng hơi
      • 3.4.3.4 Thí nghiệm cảm nhiễm 4 trên cá lóc: khảo sát khả năng gây bệnh của 5 giống vi nấm được phân lập từ cá lóc bệnh
      • 3.4.3.5 Thí nghiệm cảm nhiễm 5 trên cá lóc: khảo sát khả năng gây bệnh của 5 chủng vi nấm Achlya bisexualis được phân lập từ cá lóc bệnh
      • 3.4.3.6 Thí nghiệm cảm nhiễm 6 trên cá tra và cá lóc: khảo sát khả năng gây bệnh của vi nấm Achlya bisexualis được phân lập từ cá tra và cá lóc
    • 3.4.4 Phương pháp định danh vi nấm
    • 3.4.5 Phương pháp mô học
    • 3.4.6 Nghiên cứu đặc điểm sinh học của vi nấm gây bệnh trên cá tra và cá lóc
      • 3.4.6.1 Ảnh hưởng của nhiệt độ đến sự phát triển của vi nấm
      • 3.4.6.2 Ảnh hưởng của pH đến sự phát triển của vi nấm
      • 3.4.6.3 Ảnh hưởng của độ mặn đến sự phát triển của vi nấm
      • 3.4.6.4 Khả năng sử dụng carbohydrat của vi nấm
      • 3.4.6.5 Khả năng sử dụng nitrite của vi nấm
    • 3.4.7 Nghiên cứu ảnh hưởng của hóa chất và thảo dược đến vi nấm trong điều kiện phòng thí nghiệm
    • 3.4.8 Thí nghiệm sử dụng cỏ mực phòng bệnh do vi nấm trong điều kiện phòng thí nghiệm
    • 3.4.9 Phương pháp xử lý số liệu

  • CHƯƠNG 4 KẾT QUẢ VÀ THẢO LUẬN

    • 4.1 Vi nấm trong môi trường ao nuôi cá tra và cá lóc
      • 4.1.1 Thành phần vi nấm trong môi trường ao nuôi cá tra và cá lóc
      • 4.1.2 Đặc điểm hình thái vi nấm trong môi trường ao nuôi cá tra và cá lóc
    • 4.2 Thành phần vi nấm nhiễm trên cá tra và cá lóc theo chu kỳ nuôi
    • 4.3 Thành phần vi nấm nhiễm trên cá tra ở thời điểm cá bệnh
      • 4.3.1 Thành phần vi nấm nhiễm trên cá tra giống
      • 4.3.2 Thành phần vi nấm nhiễm trên cá tra bệnh giai đoạn nuôi thương phẩm
    • 4.4 Đặc điểm bệnh học của vi nấm Fusarium sp. gây bệnh ở cá tra
      • 4.4.1 Khả năng gây bệnh của 5 giống vi nấm ở cá tra
      • 4.4.2 Khả năng gây bệnh của các chủng Fusarium sp. ở cá tra
      • 4.4.3 Khả năng gây bệnh của Fusarium sp. ở các mật độ khác nhau
      • 4.4.4 Biến đổi mô học ở cá tra bệnh do Fusarium incarnatum-equiseti species complex (FIESC)
      • 4.4.5 Kết quả định danh vi nấm gây bệnh trên cá tra
    • 4.5 Thành phần vi nấm nhiễm trên cá lóc bệnh
      • 4.5.1 Dấu hiệu bệnh lý
      • 4.5.2 Thành phần và tỉ lệ vi nấm nhiễm trên cá lóc bệnh
    • 4.6 Đặc điểm bệnh học của vi nấm gây bệnh ở cá lóc
      • 4.6.1 Khả năng gây bệnh của 5 giống vi nấm phân lập được từ cá lóc
      • 4.6.2 Khả năng gây bệnh của vi nấm Achlya bisexualis ở cá lóc
      • 4.6.3 Khả năng gây bệnh của Achlya bisexualis ở cá lóc và cá tra
      • 4.6.4 Biến đổi mô học ở cá lóc bệnh do vi nấm
      • 4.6.5 Kết quả định danh vi nấm gây bệnh trên cá lóc
    • 4.7 Đặc điểm sinh học của vi nấm gây bệnh trên cá tra và cá lóc
      • 4.7.1 Ảnh hưởng của nhiệt độ đến sự phát triển của vi nấm
      • 4.7.2 Ảnh hưởng của pH đến sự phát triển của vi nấm
      • 4.7.3 Ảnh hưởng của độ mặn đến sự phát triển của vi nấm
      • 4.7.4 Khả năng sử dụng carbohydrat của vi nấm
      • 4.7.5 Ảnh hưởng của nitrite đến sự phát triển của vi nấm
    • 4.8 Ảnh hưởng của hóa chất đến sự phát triển của Achlya bisexualis và Fusarium incarnatum-equiseti complex (FIESC)
      • 4.8.1 Bronopol
      • 4.8.2 CuSO4
      • 4.8.3 Iodine
    • 4.9 Ảnh hưởng của cỏ mực và diệp hạ châu đến sự phát triển của Achlya bisexualis và Fusarium incarnatum-equiseti complex (FIESC)
    • 4.10 Thử nghiệm bổ sung cỏ mực vào thức ăn cho cá tra và cá lóc cảm nhiễm vi nấm
      • 4.10.1 Kết quả cảm nhiễm vi nấm Fusarium incarnatum-equiseti complex trên cá tra cho ăn thức ăn bổ sung cỏ mực
      • 4.10.2 Kết quả cảm nhiễm vi nấm Achlya bisexualis trên cá lóc cho ăn thức ăn bổ sung cỏ mực

  • CHƯƠNG 5 KẾT LUẬN VÀ ĐỀ XUẤT

    • 5.1 Kết luận
    • 5.2 Đề xuất