Luận án Nghiên cứu sự tác động của phát triển du lịch biển đến chất lượng cuộc sống của cộng đồng địa phương

Tên luận án:

NGHIÊN CỨU SỰ TÁC ĐỘNG CỦA PHÁT TRIỂN DU LỊCH BIỂN ĐẾN CHẤT LƯỢNG CUỘC SỐNG CỦA CỘNG ĐỒNG ĐỊA PHƯƠNG

Ngành:

Quản lý kinh tế (Kinh tế du lịch)

Tóm tắt nội dung tài liệu:

Luận án "Nghiên cứu sự tác động của phát triển du lịch biển đến chất lượng cuộc sống của cộng đồng địa phương" do Đoàn Nguyễn Khánh Trân thực hiện nhằm mục tiêu chính là phân tích ảnh hưởng của nhận thức về phát triển du lịch biển (PTDL biển) đến chất lượng cuộc sống (CLCS) của cộng đồng địa phương (CĐĐP). Nghiên cứu đã hệ thống hóa các vấn đề lý luận cơ bản về nhận thức tác động của PTDL, PTDL biển, CLCS và gắn kết cộng đồng (GKCĐ) dựa trên các lý thuyết nền tảng như SET, phát triển bền vững, lan tỏa từ dưới lên, đánh giá nhận thức và gắn kết. Một mô hình nghiên cứu với 10 giả thuyết đã được đề xuất, trong đó 8 giả thuyết kiểm định ảnh hưởng tích cực và tiêu cực của PTDL đến CLCS, và 2 giả thuyết kiểm định tác động điều tiết của GKCĐ.

Kết quả nghiên cứu định lượng cho thấy 8/8 giả thuyết được ủng hộ. Cụ thể, nhận thức về PTDL biển tác động trực tiếp đến CLCS của CĐĐP, bao gồm cả khía cạnh tích cực và tiêu cực, trên các phương diện kinh tế, văn hóa, xã hội và môi trường. Mức độ cảm nhận CLCS của CĐĐP có thể tăng hoặc giảm tùy thuộc vào nhận thức về các tác động này. Đặc biệt, nghiên cứu chỉ ra rằng GKCĐ có vai trò điều chỉnh mối quan hệ giữa nhận thức về sự tác động của PTDL biển và CLCS ở góc độ kinh tế. Điều này có nghĩa là cộng đồng gắn kết lâu hơn với địa phương sẽ nhận thức được cả lợi ích và chi phí từ PTDL biển.

Từ những phân tích này, luận án đề xuất các hàm ý chính sách cho chính quyền địa phương, CĐĐP, doanh nghiệp du lịch và khách du lịch nhằm thúc đẩy các tác động tích cực, hạn chế tiêu cực của PTDL, từ đó nâng cao CLCS của CĐĐP và hướng tới phát triển du lịch bền vững. Nghiên cứu cũng góp phần làm phong phú thêm cơ sở lý thuyết liên quan và cung cấp tài liệu tham khảo cho các nghiên cứu tương lai về tác động của PTDL đến CLCS.

Mục lục chi tiết:

• CHƯƠNG 1: PHẦN MỞ ĐẦU
  • 1.1 Sự cần thiết của nghiên cứu
    • Tiếp cận trên góc độ lý luận
    • Tiếp cận trên góc độ thực tiễn
  • 1.2 Mục tiêu nghiên cứu
  • 1.3 Phạm vi và đối tượng nghiên cứu
    • 1.3.1 Phạm vi nghiên cứu
    • 1.3.2 Đối tượng nghiên cứu
  • 1.4 Câu hỏi nghiên cứu
  • 1.5 Phương pháp nghiên cứu
  • 1.6 Đóng góp của đề tài
    • 1.6.1 Đóng góp về mặt lý luận
    • 1.6.2 Đóng góp về mặt thực tiễn
  • 1.7 Kết cấu của luận án
• CHƯƠNG 2: CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ TỔNG QUAN NGHIÊN CỨU VỀ TÁC ĐỘNG CỦA PHÁT TRIỂN DU LỊCH BIỂN ĐẾN CHẤT LƯỢNG CUỘC SỐNG CỦA CỘNG ĐỒNG ĐỊA PHƯƠNG
  • 2.1 Các khái niệm cơ bản
    • 2.1.1 Cộng đồng
    • 2.1.2 Cộng đồng địa phương
    • 2.1.3 Phát triển du lịch
    • 2.1.4 Chất lượng cuộc sống
      • 2.1.4.1 Khái niệm
    • 2.1.5 Gắn kết cộng đồng
  • 2.2 Ảnh hưởng của nhận thức về sự tác động của phát triển du lịch đến chất lượng cuộc sống của cộng đồng địa phương
    • 2.2.1 Nhận thức về sự tác động của phát triển du lịch
    • 2.2.2 Nhận thức về sự tác động của phát triển du lịch biển đến chất lượng cuộc sống của cộng đồng địa phương
    • 2.2.3 Tổng quan nghiên cứu về ảnh hưởng của nhận thức về sự tác động phát triển du lịch đến chất lượng cuộc sống của cộng đồng địa phương
  • 2.3 Một số lý thuyết nền tảng
    • 2.3.1 Lý thuyết trao đổi xã hội (Social exchange theory – SET)
    • 2.3.2 Lý thuyết phát triển bền vững
    • 2.3.3 Lý thuyết lan tỏa từ dưới lên (Bottom-up Spillover theory)
    • 2.3.4 Lý thuyết đánh giá nhận thức (Cognitive Appraisal Theory)
    • 2.3.5 Lý thuyết gắn kết (Attachment theory)
  • 2.4 Mô hình đề xuất và các giả thuyết nghiên cứu
• CHƯƠNG 3: ĐỊA BÀN VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
  • 3.1 Khái quát về địa bàn nghiên cứu
  • 3.2 Thiết kế nghiên cứu
    • 3.2.1 Phương pháp nghiên cứu
    • 3.2.2 Quy trình nghiên cứu
    • 3.2.3 Phương pháp chọn mẫu và địa bàn nghiên cứu
  • 3.3 Xây dựng thang đo
  • 3.4 Phương pháp xử lý thông tin
• CHƯƠNG 4: KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU
  • 4.1 Mô tả mẫu nghiên cứu
  • 4.2 Kết quả thống kê mô tả của các biến trong mô hình nghiên cứu
  • 4.3 Kết quả nghiên cứu định lượng mô hình nghiên cứu
    • 4.3.1 Đánh giá mô hình đo lường
      • 4.3.1.1 Đánh giá độ giá trị hội tụ và độ tin cậy của thang đo
      • 4.2.1.2 Đánh giá độ giá trị phân biệt của thang đo
    • 4.3.2 Kiểm định mô hình cấu trúc PLS-SEM
      • 4.3.2.1 Đánh giá mô hình cấu trúc
      • 4.3.2.2 Đánh giá sức mạnh dự báo
    • 4.3.3 Kiểm định các biến kiểm soát nhân khẩu học
  • 4.4 Thảo luận kết quả nghiên cứu
    • 4.4.1 Ảnh hưởng của nhận thức về sự tác động của phát triển du lịch biển đến chất lượng cuộc sống của cộng đồng địa phương
      • 4.4.1.1 Ảnh hưởng của nhận thức về sự tác động tích cực của phát triển du lịch biển đến chất lượng cuộc sống của cộng đồng địa phương
      • 4.4.1.2 Tác động tiêu cực của phát triển du lịch biển đến CLCS của CĐĐP
    • 4.4.2 Vai trò điều tiết của gắn kết cộng đồng trong mối quan hệ giữa nhận thức về sự phát triển du lịch và chất lượng cuộc sống của cộng đồng địa phương
• CHƯƠNG 5: HÀM Ý CHÍNH SÁCH
  • 5.1 Phương hướng pháp triển du lịch tại vùng du lịch duyên hải Nam Trung Bộ
  • 5.2 Những gợi ý về mặt chính sách cho thực tiễn hoạt động du lịch
    • 5.2.1 Cơ sở đề xuất kiến nghị chính sách và giải pháp
    • 5.2.2 Một số kiến nghị và giải pháp cụ thể nhằm nâng cao chất lượng cuộc sống của cộng đồng địa phương khi phát triển du lịch
      • 5.2.1.1 Cộng đồng địa phương
      • 5.2.1.2 Doanh nghiệp du lịch
      • 5.2.1.3 Cơ quan quản lý ngành du lịch
    • 5.2.3 Một số kiến nghị chính sách cho chính quyền địa phương và các cơ quan ban ngành có liên quan
      • 5.2.3.1 Đối với chính quyền địa phương
      • 5.2.3.2 Đối với các cơ quan ban ngành có liên quan
  • 5.3 Những đóng góp của luận án
    • 5.3.1 Đóng góp về mặt lý thuyết và phương pháp nghiên cứu
    • 5.3.2 Đóng góp về mặt thực tiễn
  • 5.4 Những hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp theo
• KẾT LUẬN