NGHIÊN CỨU SỬ DỤNG CÂY MAI DƯƠNG (Mimosa pigra L.) TRONG CHĂN NUÔI DÊ THỊT
Chăn nuôi
Mã ngành: 62 62 01 05
Luận án tiến sĩ này tập trung vào "Nghiên cứu sử dụng cây Mai dương (Mimosa pigra L.) trong chăn nuôi dê thịt", được thực hiện bởi NCS Nguyễn Thị Thu Hồng tại Trường Đại học Cần Thơ vào năm 2017, dưới sự hướng dẫn của PGS.TS. Dương Nguyên Khang.
Nghiên cứu xuất phát từ thực trạng biến đổi khí hậu và lượng khí mê tan thải ra từ hoạt động chăn nuôi, đặc biệt là gia súc nhai lại. Chăn nuôi dê đóng vai trò quan trọng trong việc tạo thu nhập và cải thiện dinh dưỡng hộ gia đình, nhưng ở vùng nhiệt đới, tốc độ tăng trưởng của dê còn chậm do thiếu dinh dưỡng. Việc tận dụng hiệu quả nguồn thức ăn xanh sẵn có là cần thiết để giảm chi phí sản xuất và tăng lợi nhuận. Cây Mai dương, một loài cỏ dại xâm lấn nguy hiểm, lại có tiềm năng làm thức ăn cho gia súc do hàm lượng protein thô cao (17,9-21,21% vật chất khô). Việc thu cắt liên tục Mai dương cũng là biện pháp kiểm soát sự phát tán của loài cây này.
Mục tiêu của luận án bao gồm: (1) xác định sinh khối và thành phần hóa học của Mai dương tái sinh trong các điều kiện khác nhau; (2) xác định tỷ lệ tiêu hóa và sinh mê tan khi bổ sung Mai dương vào khẩu phần ăn của dê thịt; và (3) xác định tăng trọng, hệ số chuyển hóa thức ăn và thành phần thân thịt của dê giai đoạn sinh trưởng khi sử dụng Mai dương.
Đề tài đã tiến hành nghiên cứu sinh khối của cây Mai dương tái sinh trong điều kiện tự nhiên và đánh giá khả năng sử dụng lá và thân non Mai dương làm thức ăn cho dê giai đoạn sinh trưởng. Phạm vi nghiên cứu bao gồm việc xác định ảnh hưởng của Mai dương lên khả năng ăn vào, tỷ lệ tiêu hóa biểu kiến, sinh mê tan và tăng trọng hàng ngày của dê với khẩu phần cơ bản là cỏ Lông tây và rau Muống có bổ sung thức ăn hỗn hợp. Các thí nghiệm được thực hiện từ năm 2013 đến 2015 tại Trường Đại học An Giang và Trường Đại học Cần Thơ.
Những đóng góp mới của luận án là đã xác định được mức bổ sung Mai dương tối ưu ở 30 g tannin/kg vật chất khô, giúp đáp ứng tốt yêu cầu tăng trưởng, tận dụng thức ăn thô hiệu quả và giảm sinh mê tan. Kết quả cho thấy, việc thu cắt Mai dương định kỳ 45-60 ngày cho hàm lượng protein thô 22% và tannin 6-9% phù hợp cho dinh dưỡng dê, đồng thời kiểm soát sự phát tán của cây. Việc bổ sung Mai dương ở mức tannin 30 g/kg vật chất khô đã cải thiện mức tăng trọng của dê thịt và giảm hệ số chuyển hóa thức ăn. Nghiên cứu cũng kiến nghị cần tiếp tục nghiên cứu sâu hơn về ảnh hưởng của nồng độ tannin cao hơn trong Mai dương đối với dê vỗ béo, đực giống và cái sinh sản.