Nghiên cứu đánh giá hiệu quả chiết tách, chất lượng, tính an toàn và hiệu quả sử dụng của khối tế bào gốc tự thân từ tủy xương trong điều trị chấn thương cột sống có liệt tủy hoàn toàn.
Y học
Nghiên cứu này tập trung vào việc đánh giá hiệu quả chiết tách, chất lượng, tính an toàn và hiệu quả sử dụng của khối tế bào gốc tự thân từ tủy xương (TBG tự thân) trong điều trị chấn thương cột sống (CTCS) có liệt tủy hoàn toàn. Đặt vấn đề chỉ ra rằng các phương pháp điều trị CTCS hiện nay có hiệu quả hạn chế, với tỷ lệ phục hồi chức năng thấp, làm nổi bật sự cần thiết của các phương pháp điều trị kết hợp mới, đặc biệt là liệu pháp tế bào gốc.
Mục tiêu chính của đề tài là đánh giá hiệu quả chiết tách và chất lượng của khối TBG tự thân từ tủy xương, cùng với tính an toàn và hiệu quả lâm sàng của chúng trong điều trị CTCS liệt tủy hoàn toàn. Luận án được trình bày trong 120 trang, bao gồm các phần như đặt vấn đề, tổng quan, đối tượng và phương pháp nghiên cứu, kết quả, bàn luận, kết luận và kiến nghị, với tổng cộng 35 bảng, 11 biểu đồ, 23 hình và 172 tài liệu tham khảo.
Về phương pháp, nghiên cứu được thực hiện trên 84 bệnh nhân CTCS ngực thắt lưng liệt tủy hoàn toàn (AIS-A), chia thành hai nhóm: 42 bệnh nhân nhóm chứng (chỉ phẫu thuật cố định cột sống và giải ép thần kinh) và 42 bệnh nhân nhóm can thiệp (phẫu thuật kết hợp ghép TBG). Nghiên cứu theo dõi dọc, tiến cứu, can thiệp lâm sàng với nhóm chứng, kéo dài từ tháng 9 năm 2014 đến tháng 9 năm 2018. Các chỉ tiêu đánh giá bao gồm hiệu quả chiết tách và chất lượng khối TBG (tỷ lệ loại bỏ tế bào trưởng thành, tỷ lệ thu hồi tế bào đơn nhân và CD34+, tỷ lệ tế bào sống, thành phần tế bào gốc tạo máu và trung mô, kiểm tra vô trùng), tính an toàn (tai biến, tác dụng không mong muốn) và hiệu quả sử dụng (phục hồi thần kinh theo thang điểm AIS, kết quả MRI, và chất lượng cuộc sống theo thang điểm SF36).
Kết quả cho thấy quy trình phân lập và xử lý TBG bằng máy Sepax II đạt hiệu quả cao trong việc loại bỏ hồng cầu (97,44%), bạch cầu hạt (80,15%) và tiểu cầu (93,39%), với tỷ lệ thu hồi TBĐN là 36,4% và CD34+ là 78,27%. Khối TBG thu được có tỷ lệ tế bào sống đạt 82,73% và đảm bảo vô trùng. Về tính an toàn, không có biến chứng nghiêm trọng nào được ghi nhận, chỉ có 7% bệnh nhân đau đầu và 5% buồn nôn là các tác dụng phụ sớm nhẹ.
Đáng chú ý, hiệu quả điều trị cho thấy sau 12 tháng, 38% bệnh nhân ở nhóm ghép TBG có cải thiện thang điểm AIS từ AIS-A lên B, C hoặc D, trong khi nhóm chứng chỉ có 5% bệnh nhân cải thiện. Kết quả MRI ở nhóm can thiệp cũng cho thấy chiều dài tổn thương tủy sống, độ tổn thương ống sống tối đa và độ chèn ép tủy tối đa thấp hơn đáng kể so với nhóm chứng, đồng thời chiều rộng tổn thương tủy sống lớn hơn. Các chỉ tiêu chất lượng cuộc sống theo thang điểm SF36 cũng tăng dần sau ghép, đặc biệt là sau 3 tháng. Những kết quả này khẳng định vai trò của TBG trong việc sửa chữa, tái tạo tế bào thần kinh, chống viêm và điều hòa miễn dịch, góp phần phục hồi cấu trúc và chức năng tủy sống.
Nghiên cứu kiến nghị tiếp tục mở rộng quy mô với số lượng bệnh nhân lớn hơn và thời gian theo dõi dài hơn, đồng thời áp dụng các kỹ thuật chuyên sâu để làm rõ hơn vai trò của tế bào gốc tủy xương trong quá trình tái tạo tế bào thần kinh.