KIỆT QUỆ TÀI CHÍNH VÀ CÁC CHIẾN LƯỢC TÁI CẤU TRÚC DOANH NGHIỆP VIỆT NAM THEO CHU KỲ SỐNG
Tài chính – Ngân hàng
Luận án này tập trung nghiên cứu về kiệt quệ tài chính (KQTC) và các chiến lược tái cấu trúc (TCT) doanh nghiệp Việt Nam trong mối liên hệ với chu kỳ sống của doanh nghiệp. Bối cảnh nghiên cứu xuất phát từ đặc thù của nền kinh tế đang phát triển, nơi đa phần các công ty Việt Nam có quy mô vừa và nhỏ dễ đối mặt với KQTC do cơ hội đầu tư không cao, khả năng cạnh tranh thấp và thị trường vốn chưa hoàn thiện. KQTC là động lực thúc đẩy công ty tìm kiếm các chiến lược TCT để hồi phục, nhưng việc lựa chọn chiến lược TCT cần được thực hiện cẩn trọng và phù hợp với từng giai đoạn chu kỳ sống (khởi sự, tăng trưởng, bão hòa, suy thoái).
Nghiên cứu này nhằm mục tiêu lấp đầy khoảng trống trong các nghiên cứu trước đây tại Việt Nam, vốn ít khi kết hợp KQTC, chu kỳ sống và các chiến lược TCT doanh nghiệp, đồng thời lần đầu tiên khai thác thương vụ M&A như một chiến lược TCT độc lập. Mục tiêu cụ thể của luận án là nghiên cứu ảnh hưởng của KQTC đến các chiến lược TCT doanh nghiệp trong mối liên hệ với chu kỳ sống, và khả năng phục hồi của các công ty KQTC từ các chiến lược TCT.
Luận án sử dụng dữ liệu bảng của 526 công ty phi tài chính trên TTCK Việt Nam từ năm 2005 đến 2016, áp dụng mô hình hồi quy Logit với hiệu ứng ngẫu nhiên và phương pháp bootstrap để ước lượng sai số chuẩn. Kết quả cho thấy KQTC thúc đẩy doanh nghiệp tăng cường TCT bằng các chiến lược như TCT nhân sự quản lý, TCT hoạt động (cắt giảm đầu tư, cắt giảm lao động), TCT tài sản và các phương án TCT nguồn tài trợ. Tuy nhiên, việc áp dụng các chiến lược này có sự khác biệt theo từng giai đoạn chu kỳ sống. Đáng chú ý, TCT nhân sự quản lý, cắt giảm hoạt động đầu tư, TCT tài sản và cắt giảm chi trả cổ tức được xác định là các chiến lược TCT mang lại khả năng hồi phục cho doanh nghiệp.
Luận án đóng góp vào cơ sở khoa học bằng việc lần đầu bổ sung nghiên cứu thương vụ M&A như một chiến lược TCT độc lập, sử dụng hai hướng tiếp cận về KQTC (dựa trên thông tin thị trường và dữ liệu tài chính kế toán doanh nghiệp), và hệ thống hóa khung lý thuyết đầy đủ về mối liên hệ giữa KQTC, chu kỳ sống và các chiến lược TCT. Từ kết quả này, luận án đề xuất các ý kiến nhằm nâng cao chất lượng quản trị tài chính cho doanh nghiệp Việt Nam, nhấn mạnh vai trò của việc xác định chu kỳ sống và lựa chọn chiến lược TCT phù hợp để tối ưu hóa khả năng hồi phục.