KIỂM TOÁN CÁC DỰ ÁN ĐẦU TƯ XÂY DỰNG CÔNG TRÌNH GIAO THÔNG ĐƯỜNG BỘ TẠI VIỆT NAM DO KIỂM TOÁN NHÀ NƯỚC THỰC HIỆN
Kế toán
Luận án "Kiểm toán các dự án đầu tư xây dựng công trình giao thông đường bộ tại Việt Nam do Kiểm toán Nhà nước thực hiện" tập trung vào một lĩnh vực có vai trò quan trọng trong phát triển kinh tế - xã hội, song cũng tiềm ẩn nhiều rủi ro về thất thoát, lãng phí. Mặc dù Kiểm toán Nhà nước (KTNN) đã ban hành các quy trình kiểm toán, thực tế vẫn tồn tại những bất cập trong cả ba giai đoạn kiểm toán: giai đoạn kiểm toán (thời gian, biểu mẫu, tiêu chí thu thập thông tin), giai đoạn thực hiện (phạm vi chưa cụ thể, thiếu quy định cho hợp đồng đặc thù, vấn đề nhân sự, tập trung kiểm toán tuân thủ) và giai đoạn lập, gửi báo cáo (báo cáo chưa đầy đủ, chậm trễ). Sự thay đổi liên tục của các luật liên quan như Luật Xây dựng, Luật Đấu thầu càng đòi hỏi sự điều chỉnh trong quy trình kiểm toán.
Nghiên cứu này được thực hiện nhằm phân tích thực trạng kiểm toán các dự án đầu tư xây dựng công trình giao thông đường bộ từ nguồn ngân sách Nhà nước do KTNN thực hiện, từ đó chỉ ra các tồn tại và nguyên nhân. Luận án đặt mục tiêu hệ thống hóa lý luận về kiểm toán đầu tư xây dựng cơ bản và đặc điểm của công trình giao thông đường bộ ảnh hưởng đến kiểm toán; khảo sát thực trạng, đánh giá mức độ ảnh hưởng của các yếu tố đến kiểm toán các dự án này. Từ kết quả nghiên cứu, luận án đề xuất các giải pháp và khuyến nghị nhằm nâng cao chất lượng và hiệu quả kiểm toán của KTNN Việt Nam.
Đối tượng nghiên cứu là kiểm toán các dự án đầu tư xây dựng công trình giao thông đường bộ từ nguồn ngân sách Nhà nước theo cách tiếp cận quy trình kiểm toán, do KTNN thực hiện. Phạm vi nghiên cứu về không gian tập trung tại các chủ đầu tư, không bao gồm các sở kế hoạch đầu tư, sở Tài chính hay Kho bạc. Về thời gian, luận án khảo sát các dự án được kiểm toán từ năm 2015 đến năm 2020. Nội dung nghiên cứu bao gồm kiểm toán tuân thủ, kiểm toán tài chính và kết hợp kiểm toán hoạt động ở mức độ nhất định, cùng với việc xác định các yếu tố ảnh hưởng thông qua nghiên cứu định tính và định lượng.
Ý nghĩa lý luận của luận án là hệ thống hóa nội dung cơ bản về kiểm toán các dự án này và các yếu tố ảnh hưởng. Về thực tiễn, nghiên cứu chỉ ra mức độ ảnh hưởng của từng yếu tố, cung cấp thông tin quan trọng để lãnh đạo KTNN có giải pháp điều chỉnh kịp thời về tổ chức, nhân sự, chuyên môn, cơ sở hạ tầng, và đề xuất các giải pháp hoàn thiện quy trình kiểm toán. Phương pháp nghiên cứu bao gồm cả định tính (phỏng vấn, khảo sát thực tế, phân tích tài liệu) và định lượng (sử dụng SPSS 22.0 để mô tả biến, phân tích hồi quy tuyến tính).