KIỂM TOÁN BÁO CÁO QUYẾT TOÁN NGÂN SÁCH ĐỊA PHƯƠNG Ở VIỆT NAM
Thông tin về ngành học không được nêu rõ trong tài liệu cung cấp. Luận án được hoàn thành tại Trường Đại học Thương mại.
Luận án tập trung nghiên cứu về kiểm toán báo cáo quyết toán ngân sách địa phương (BCQTNS địa phương) tại Việt Nam, được thực hiện bởi tác giả Trần Văn Điệp tại Trường Đại học Thương mại vào năm 2023. Đề tài xuất phát từ tính cấp thiết của việc kiểm toán BCQTNS, đánh giá các nghiên cứu trước đây về kiểm toán và các nhân tố ảnh hưởng, từ đó xác định khoảng trống nghiên cứu và đặt ra các câu hỏi về lý luận chung cũng như thực trạng kiểm toán BCQTNS.
Nghiên cứu sử dụng phương pháp thu thập dữ liệu đa dạng bao gồm nghiên cứu tài liệu, quan sát, phỏng vấn và khảo sát, với tổng cộng 261 phản hồi từ các đối tượng liên quan như lãnh đạo cấp Vụ/Sở, cấp phòng và kiểm toán viên/chuyên viên. Phương pháp phân tích dữ liệu kết hợp cả định tính (theo quy trình 7 bước của Creswell, 2003, từ đọc dữ liệu đến xác nhận tính chính xác) và định lượng (dựa trên 257 phiếu khảo sát hợp lệ).
Nội dung luận án làm rõ các vấn đề cơ bản về ngân sách nhà nước (NSNN) và báo cáo quyết toán NS, bao gồm khái niệm, bản chất, quy trình quản lý và lập báo cáo. Chương 3 đi sâu vào thực trạng và các nhân tố ảnh hưởng đến kiểm toán BCQTNS địa phương ở Việt Nam, cung cấp tổng quan về Kiểm toán nhà nước (KTNN) từ quá trình hình thành đến cơ cấu tổ chức. Dựa trên các nghiên cứu trong và ngoài nước, luận án xác định và kiểm định các giả thuyết về các nhân tố tác động. Các nhân tố chính được xác định bao gồm kỹ năng kiểm toán, kinh nghiệm làm việc, bố trí nhân sự đoàn kiểm toán, năng lực nghề nghiệp, phương pháp/quy trình kiểm toán, các nhân tố thuộc về địa phương, tuân thủ chuẩn mực KTNN, hệ thống kiểm soát chất lượng kiểm toán, môi trường pháp lý và điều kiện làm việc của kiểm toán viên nhà nước. Luận án cũng đánh giá những ưu điểm, hạn chế và nguyên nhân của thực trạng kiểm toán BCQTNS địa phương, chỉ ra các vấn đề như cơ cấu kiểm toán viên chưa đồng bộ, số lượng kiểm toán viên chưa đủ và chất lượng kế hoạch kiểm toán chi tiết.
Chương 4 đề xuất các giải pháp hoàn thiện kiểm toán BCQTNS địa phương, dựa trên định hướng phát triển của KTNN. Các giải pháp tập trung vào tuân thủ quy định pháp lý, nâng cao chất lượng đánh giá và phân tích bằng chứng kiểm toán, đổi mới phương pháp thu thập và quản lý bằng chứng. Cụ thể, đề xuất xây dựng phương pháp khảo sát và đánh giá kiểm soát nội bộ, phương pháp chọn mẫu, tổ chức kiểm toán theo chu trình quản lý NS và đổi mới cách thức tổng hợp báo cáo kiểm toán. Để tăng tính khả thi, luận án đưa ra các kiến nghị về điều kiện thực hiện từ phía Nhà nước và KTNN, nhấn mạnh vai trò của NSNN trong sự phát triển kinh tế - xã hội.