Luận án Hỗ trợ sinh kế đối với người lao động Khmer từ thực tiễn tỉnh Bình Dương

Tên luận án:

HỖ TRỢ SINH KẾ ĐỐI VỚI NGƯỜI LAO ĐỘNG KHMER NHẬP CƯ TỪ THỰC TIỄN TỈNH BÌNH DƯƠNG

Ngành:

Công tác xã hội

Tóm tắt nội dung tài liệu:

Luận án tập trung nghiên cứu về hoạt động hỗ trợ sinh kế đối với người lao động Khmer nhập cư tại tỉnh Bình Dương, một địa phương có tốc độ phát triển nhanh và thu hút đông đảo người nhập cư. Bối cảnh nghiên cứu chỉ ra rằng người lao động Khmer đối mặt với nhiều khó khăn trong việc thích ứng sinh kế, hòa nhập môi trường sống và làm việc mới do khác biệt về giờ giấc, kỷ luật, văn hóa, lối sống, cũng như hạn chế trong việc tiếp cận phúc lợi xã hội và chính sách đặc thù. Do đó, nghiên cứu này có mục đích tìm hiểu thực trạng sinh kế và đề xuất các giải pháp hỗ trợ bền vững dưới góc độ Công tác xã hội (CTXH).

Luận án hệ thống hóa các vấn đề lý luận về sinh kế, hỗ trợ sinh kế và hoạt động hỗ trợ sinh kế cho người lao động Khmer nhập cư theo cách tiếp cận CTXH. Phạm vi nghiên cứu giới hạn ở bốn nhóm hoạt động hỗ trợ cơ bản: hỗ trợ việc làm, hỗ trợ cung cấp thông tin, hỗ trợ tâm lý và hỗ trợ kết nối mạng lưới xã hội. Về mặt khoa học, đây là một trong những nghiên cứu đầu tiên ở Việt Nam tiếp cận vấn đề sinh kế của lao động Khmer nhập cư từ góc độ CTXH, không chỉ đề xuất giải pháp mà còn tiến hành thực nghiệm phương pháp CTXH phát triển cộng đồng trong việc hỗ trợ tiếp cận thông tin dịch vụ xã hội. Về thực tiễn, luận án cung cấp cứ liệu khoa học để hoàn thiện cơ chế chính sách an sinh xã hội cho đối tượng này.

Kết quả nghiên cứu thực tiễn cho thấy người lao động Khmer nhập cư chủ yếu di cư tự phát, thiếu vắng các nguồn vốn sinh kế, làm các công việc giản đơn, nặng nhọc với mức lương trung bình 5,8 triệu đồng, song vẫn đối mặt với mất cân đối thu chi và tình trạng vay tiền lãi. Hỗ trợ tâm lý (từ gia đình) là loại hình được tiếp cận nhiều nhất, trong khi hỗ trợ tăng cường mạng lưới xã hội và thông tin về phúc lợi xã hội còn thấp. Các yếu tố ảnh hưởng quan trọng đến hoạt động hỗ trợ là đặc điểm nhân khẩu của lao động nhập cư, mạng lưới xã hội (đặc biệt là thân tộc và đồng hương), và đặc điểm của nhân viên xã hội. Ứng dụng phương pháp Phát triển Cộng đồng được chứng minh là hiệu quả, đặc biệt trong việc nâng cao khả năng tiếp cận thông tin pháp luật về lao động, việc làm và tiền lương thông qua các nền tảng trực tuyến và nhóm tương tác, phù hợp với đặc điểm cố kết cộng đồng cao của người Khmer nhập cư.

Mục lục chi tiết:

• MỞ ĐẦU

  • 1. Tính cấp thiết
  • 2. Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu
    • 2.1. Mục đích nghiên cứu
    • 2.2. Nhiệm vụ nghiên cứu
  • 3. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu của luận án
    • 3.1. Đối tượng nghiên cứu
    • 3.2. Phạm vi nghiên cứu
      • 3.2.1. Nội dung nghiên cứu
      • 3.2.2. Khách thể nghiên cứu
      • 3.2.3. Thời gian nghiên cứu
  • 4. Phương pháp luận và phương pháp nghiên cứu
    • 4.1. Phương pháp luận
    • 4.2. Phương pháp nghiên cứu
      • 4.2.1. Phương pháp phân tích tư liệu sẵn có
      • 4.2.2. Phương pháp điều tra bằng bảng hỏi
      • 4.2.3. Phương pháp phỏng vấn sâu
      • 4.2.4. Phương pháp quan sát
      • 4.2.5. Phương pháp thực nghiệm Công tác xã hội cộng đồng
      • 4.2.6. Phương pháp PRA
      • 4.2.7. Phương pháp xử lý số liệu bằng thống kê toán học
  • 5. Đóng góp mới về khoa học của luận án
  • 6. Ý nghĩa lý luận và thực tiễn của luận án
    • 6.1. Ý nghĩa lý luận
    • 6.2. Ý nghĩa thực tiễn
  • 7. Kết cấu của luận án

• Chương 1: TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU

  • 1.1. Tổng quan tình hình nghiên cứu ở nước ngoài
    • 1.1.1. Các nghiên cứu về chính sách, pháp luật đối với người thiểu số nhập cư
    • 1.1.2. Những nghiên cứu về thực trạng sinh kế của lao động thiểu số nhập cư
    • 1.1.3. Nghiên cứu về vai trò của công tác xã hội trong việc hỗ trợ sinh kế đối với người nhập cư
  • 1.2. Tổng quan tình hình nghiên cứu ở Việt Nam
    • 1.2.1. Các nghiên cứu về chính sách, pháp luật đối với lao động thiểu số nhập cư
    • 1.2.3. Nghiên cứu về thực trạng sinh kế của lao động thiểu số nhập cư ở Việt Nam nói chung và lao động Khmer nhập cư nói riêng
    • 1.2.4. Nghiên cứu về vai trò của Công tác xã hội trong việc hỗ trợ sinh kế đối với người thiểu số nhập cư
  • Tiểu kết chương 1

• Chương 2: CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ TỔ CHỨC NGHIÊN CỨU VỀ HỖ TRỢ SINH KẾ ĐỐI VỚI NGƯỜI LAO ĐỘNG KHMER NHẬP CƯ

  • 2.1. Người lao động Khmer với vấn đề sinh kế
    • 2.1.1. Người lao động Khmer nhập cư
    • 2.1.2. Sinh kế và hỗ trợ sinh kế
  • 2.2. Hoạt động hỗ trợ sinh kế đối với người lao động Khmer nhập cư
    • 2.2.1. Khái niệm hỗ trợ sinh kế đối với người lao động Khmer nhập cư
    • 2.2.3. Các lý thuyết ứng dụng cho hỗ trợ sinh kế đối với người lao động Khmer nhập cư
    • 2.2.4. Các yếu tố ảnh hưởng đến hoạt động hỗ trợ sinh kế đối với lao động Khmer nhập cư
  • 2.3. Khung phân tích
  • 2.4. Tổ chức nghiên cứu
    • 2.4.1. Nghiên cứu lý luận: Từ tháng 5/2016 đến tháng 6/2017
    • 2.4.2. Nghiên cứu thực tiễn: Từ tháng 8/2017 đến 6/2018
  • Tiểu kết chương 2

• Chương 3: THỰC TRẠNG HOẠT ĐỘNG HỖ TRỢ SINH KẾ ĐỐI VỚI NGƯỜI LAO ĐỘNG KHMER NHẬP CƯ TẠI BÌNH DƯƠNG

  • 3.1. Mô tả địa bàn nghiên cứu và khách thể nghiên cứu
    • 3.1.1. Mô tả địa bàn nghiên cứu
    • 3.1.2. Đặc điểm khách thể nghiên cứu
  • 3.2. Thực trạng về sinh kế của lao động Khmer nhập cư
    • 3.2.1. Thực trạng về việc làm
    • 3.2.2. Thực trạng về thu nhập và chi tiêu
    • 3.2.3. Thực trạng về điều kiện sống
    • 3.2.4. Thực trạng về mạng lưới xã hội
  • 3.3. Thực trạng hoạt động hỗ trợ sinh kế cho lao động Khmer nhập cư
    • 3.3.1. Thực trạng hoạt động hỗ trợ tâm lý
    • 3.3.2. Thực trạng hoạt động hỗ trợ tăng cường kết nối mạng lưới xã hội
    • 3.3.3. Thực trạng hoạt động hỗ trợ thông tin
    • 3.3.4. Hoạt động hỗ trợ hỗ trợ việc làm
  • 3.4. Thực trạng các yếu tố ảnh hưởng đến hoạt động hỗ trợ sinh kế
    • 3.4.1. Ảnh hưởng của các yếu tố đến hỗ trợ việc làm
    • 3.4.2. Các yếu tố ảnh hưởng đến hỗ trợ tâm lý
    • 3.4.3. Các yếu tố ảnh hưởng đến việc hỗ trợ thông tin
    • 3.4.4. Các yếu tố ảnh hưởng đến việc hỗ trợ kết nối mạng lưới xã hội
    • 3.4.5. Những mong đợi về đặc điểm của người hỗ trợ của lao động Khmer nhập cư
  • Tiểu kết chương 3

• Chương 4: ỨNG DỤNG PHƯƠNG PHÁP PHÁT TRIỂN CỘNG ĐỒNG TRONG HỖ TRỢ SINH KẾ ĐỐI VỚI LAO ĐỘNG KHMER NHẬP CƯ TẠI BÌNH DƯƠNG

  • 4.1. Sự cần thiết của ứng dụng phương pháp Phát triển cộng đồng
  • 4.2. Khái niệm cộng đồng và phát triển cộng đồng
    • 4.2.1. Khái niệm cộng đồng
    • 4.2.2. Khái niệm phát triển cộng đồng
  • 4.3. Nguyên tắc và tiến trình trong phát triển cộng đồng
    • 4.3.1. Nguyên tắc trong phát triển cộng đồng
    • 4.3.2. Tiến trình Phát triển cộng đồng
  • 4.4. Tiến trình ứng dụng phương pháp
    • 4.4.1. Tổng quan về cộng đồng lựa chọn tiến hành thực nghiệm
    • 4.4.2. Thiết lập mối quan hệ và xây dựng nhóm nòng cốt
    • 4.4.3. Xác định vấn đề và nhu cầu của cộng đồng
    • 4.4.4. Lập kế hoạch thực hiện
    • 4.4.5. Kết quả hoạt động
  • Tiểu kết chương 4

• KẾT LUẬN VÀ KHUYẾN NGHỊ