Luận án Giảng dạy các ca khúc mang âm hưởng dân ca miền Trung trong đào tạo thanh nhạc tại Học viện Âm nhạc Quốc gia Việt Nam

Tên luận án:

GIẢNG DẠY CÁC CA KHÚC MANG ÂM HƯỞNG DÂN CA MIỀN TRUNG TRONG ĐÀO TẠO THANH NHẠC TẠI HỌC VIỆN ÂM NHẠC QUỐC GIA VIỆT NAM

Ngành:

Âm nhạc học

Tóm tắt nội dung tài liệu:

Luận án "Giảng dạy các ca khúc mang âm hưởng dân ca miền Trung trong đào tạo thanh nhạc tại Học viện Âm nhạc Quốc gia Việt Nam" của Lê Thị Thơ (2022) tập trung vào một vấn đề quan trọng trong chương trình đào tạo thanh nhạc tại Học viện Âm nhạc Quốc gia Việt Nam (HVÂN QGVN). Mặc dù các ca khúc mang âm hưởng dân ca miền Trung phong phú, đa dạng và được công chúng yêu thích, việc giảng dạy chúng vẫn còn bộc lộ những hạn chế về lựa chọn, sắp xếp ca khúc và cách thể hiện đặc điểm thanh nhạc.

Mục tiêu tổng quát của luận án là hệ thống hóa và làm rõ những đặc điểm thanh nhạc của các ca khúc này, đồng thời đề xuất các giải pháp giảng dạy phù hợp nhằm góp phần đào tạo ca sĩ tài năng. Luận án đã tổng quan các công trình nghiên cứu liên quan và xác định khoảng trống về việc chưa có nghiên cứu chuyên sâu về đặc điểm thanh nhạc và giảng dạy ca khúc mang âm hưởng dân ca miền Trung tại HVÂN QGVN.

Phạm vi nghiên cứu tập trung vào đặc điểm thanh nhạc của ca khúc mang âm hưởng dân ca miền Trung, được sáng tác dựa trên chất liệu dân ca người Việt từ Thanh Hóa đến Bình Thuận, đặc biệt là 4 nhóm làn điệu tiêu biểu. Luận án sử dụng các phương pháp nghiên cứu đa dạng như kết thừa tài liệu, điều tra bằng phiếu, tổng hợp, hệ thống hóa, thống kê xã hội học và thực nghiệm sư phạm.

Nội dung luận án được cấu trúc thành ba chương chính. Chương 1 trình bày cơ sở lý luận và thực tiễn, khái quát kỹ thuật thanh nhạc cơ bản, phân tích ảnh hưởng của phát âm và ngữ điệu tiếng Việt miền Trung, định nghĩa ca khúc mang âm hưởng dân ca miền Trung và đặc điểm của các làn điệu dân ca. Chương này cũng đánh giá thực trạng giảng dạy tại HVÂN QGVN, chỉ ra các hạn chế và nguyên nhân. Chương 2 phân tích đặc điểm thanh nhạc của 112 ca khúc mang âm hưởng dân ca miền Trung về nội dung, ca từ, ngữ điệu, cách phát âm, sử dụng giọng hát (chủ yếu là giọng trữ tình, với nữ cao trữ tình và nữ trung chiếm tỷ lệ cao nhất trong 50 ca khúc đề xuất đưa vào giảng dạy) và kỹ thuật thanh nhạc (kết hợp phương Tây và Việt Nam). Chương 3 đề xuất các giải pháp giảng dạy cụ thể về lựa chọn, sắp xếp ca khúc, hướng dẫn kỹ thuật nền tảng (hơi thở, khẩu hình, phát âm nhả chữ), và cách vận dụng kỹ thuật thanh nhạc (phương Tây, Việt Nam, kết hợp). Hoạt động thực nghiệm sư phạm diễn ra tại HVÂN QGVN với giảng viên và sinh viên đã cho kết quả rất khả quan, khẳng định tính khả thi và hiệu quả của các giải pháp đề xuất.

Luận án kết luận rằng các giải pháp về hướng dẫn hơi thở, khẩu hình, phát âm nhả chữ, lựa chọn và sắp xếp ca khúc, cùng kỹ thuật thanh nhạc sẽ góp phần nâng cao chất lượng giảng dạy. Tuy nhiên, luận án cũng chỉ ra hạn chế về phạm vi làn điệu dân ca được phân tích và việc áp dụng giải pháp chỉ tại HVÂN QGVN, từ đó đưa ra kiến nghị cho các nghiên cứu tiếp theo và các cơ quan quản lý, cơ sở đào tạo khác.

Mục lục chi tiết:

• MỞ ĐẦU

  • 1. Lý do chọn đề tài
  • 2. Tổng quan các công trình và khoảng trống nghiên cứu
  • 3. Mục tiêu nghiên cứu
    • 3.1. Mục tiêu tổng quát
    • 3.2. Mục tiêu cụ thể
  • 4. Đối tượng, phạm vi và phương pháp nghiên cứu
    • 4.1. Đối tượng nghiên cứu
    • 4.2. Phạm vi nghiên cứu
    • 4.3. Phương pháp nghiên cứu

• Chương 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN

  • 1.1. Cơ sở lý luận của đề tài
    • 1.1.1. Các kỹ thuật thanh nhạc cơ bản trong giảng dạy, đào tạo thanh nhạc chuyên nghiệp
    • 1.1.2. Một số vấn đề về phát âm và ngữ điệu trong tiếng Việt có ảnh hưởng tới nghệ thuật ca hát
    • 1.1.3. Ca khúc mang âm hưởng dân ca miền Trung
    • 1.1.4. Đặc điểm cơ bản của các làn điệu dân ca hay được sử dụng trong các ca khúc mang âm hưởng dân ca miền Trung
    • 1.1.5. Giảng dạy ca khúc mang âm hưởng dân ca miền Trung trong đào tạo thanh nhạc chuyên nghiệp
  • 1.2. Thực trạng giảng dạy ca khúc mang âm hưởng dân ca miền Trung tại Học viện Âm nhạc Quốc gia Việt Nam
    • 1.2.1. Cơ cấu tổ chức, GV và SV thanh nhạc tại Học viện
    • 1.2.2. Thực trạng giảng dạy
    • 1.2.3. Những hạn chế, bất cập và nguyên nhân

• Chương 2: ĐẶC ĐIỂM THANH NHẠC CỦA CÁC CA KHÚC MANG ÂM HƯỞNG DÂN CA MIỀN TRUNG

  • 2.1. Đặc điểm về nội dung, ca từ, ngữ điệu, cách phát âm nhả chữ và sử dụng giọng hát
    • 2.1.1. Đặc điểm về nội dung, đề tài
    • 2.1.2. Đặc điểm về cấu trúc ca từ, ngữ điệu và cách phát âm nhả chữ
    • 2.1.3. Đặc điểm về sử dụng giọng hát
  • 2.2. Đặc điểm về cách hát và các kỹ thuật thanh nhạc
  • 2.3. Đặc điểm về những yêu cầu thể hiên nội dung, sắc thái, cảm xúc
  • 2.4. Kinh nghiệm biểu diễn ca khúc mang âm hưởng dân ca miền Trung của các ca sĩ, nghệ sĩ thành danh

• Chương 3: GIẢI PHÁP GIẢNG DẠY VÀ THỰC NGHIỆM

  • 3.1. Giải pháp giảng dạy các ca khúc mang âm hưởng dân ca miền Trung trong đào tạo thanh nhạc tại Học viện Âm nhạc Quốc gia Việt Nam
    • 3.1.1. Việc lựa chọn và sắp xếp ca khúc để đưa vào giảng dạy
    • 3.1.2. Giải pháp cho việc hướng dẫn, rèn luyện kỹ thuật nền tảng về hơi thở, khẩu hình và cách phát âm nhả chữ.
    • 3.1.3. Giải pháp giảng dạy các kỹ thuật thanh nhạc cụ thể để thể hiện tác phẩm
  • 3.2. Thực nghiệm sư phạm
    • 3.2.1. Mục đích thực nghiệm
    • 3.2.2. Nội dung thực nghiệm
    • 3.2.3. Địa điểm, thời gian và đối tượng tham gia thực nghiệm
    • 3.2.4. Quá trình tiến hành thực nghiệm:
    • 3.2.5. Kết quả thực nghiệm
  • 3.3. Một số khuyến nghị với các cơ quan quản lý và khuyến nghị vận dụng cho các cơ sở đào tạo thanh nhạc ngoài Học viện
    • 3.3.1. Khuyến nghị đối với các cơ quan quản lý cấp trên
    • 3.3.2. Khuyến nghị vận dụng đối với các cơ sở đào tạo thanh nhạc ngoài Học viện Âm nhạc Quốc gia Việt Nam
      • 3.3.2.1. Một số khuyến nghị về lựa chọn và sắp sếp ca khúc
      • 3.2.2.2. Một số khuyến nghị về kỹ thuật khi giảng dạy ca khúc mang âm hưởng dân ca miền Trung

• KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ HƯỚNG NGHIÊN CỨU TIẾP THEO

  • 1. Kết luận
  • 2. Một số hạn chế của luận án
  • 3. Kiến nghị hướng nghiên cứu tiếp theo