CHUYỂN NGỮ TRONG CÁC LỚP TIẾNG ANH: NHẬN THỨC CỦA GIẢNG VIÊN VÀ THỰC HÀNH TRONG GIẢNG DẠY TIẾNG ANH CHO SINH VIÊN KHÔNG CHUYÊN ĐẠI HỌC HUẾ, VIỆT NAM
LÝ LUẬN VÀ PHƯƠNG PHÁP DẠY HỌC BỘ MÔN TIẾNG ANH
Luận án này nghiên cứu chuyên sâu về chủ đề chuyển ngữ (Code-switching - CS) trong các lớp học tiếng Anh như một ngoại ngữ (EFL) tại Việt Nam, đặc biệt tập trung vào nhận thức và thực hành của giảng viên khi giảng dạy tiếng Anh cho sinh viên không chuyên tại Đại học Huế. Nghiên cứu nhằm trả lời ba câu hỏi chính: nhận thức của giảng viên Việt Nam về tần suất, tác động và chức năng của CS; cách thức giảng viên sử dụng CS về tần suất, loại hình và chức năng; và các yếu tố thúc đẩy việc giảng viên kết hợp CS vào thực tiễn giảng dạy.
Để đạt được mục tiêu này, luận án áp dụng phương pháp nghiên cứu hỗn hợp (kết hợp định lượng và định tính) với nhiều công cụ thu thập dữ liệu bao gồm bảng hỏi (34 giảng viên), phỏng vấn sâu (5 giảng viên), quan sát lớp học bằng video (10 giảng viên) và phỏng vấn kích thích hồi tưởng (10 giảng viên). Dữ liệu được phân tích bằng công cụ SPSS cho định lượng và phân tích diễn ngôn theo chủ đề cho định tính.
Các phát hiện chính cho thấy giảng viên tiếng Anh có sự đồng thuận cao về những tác động tích cực của chuyển ngữ, bao gồm việc nâng cao khả năng hiểu bài của sinh viên, tăng động lực, khuyến khích sự tham gia, hỗ trợ phát âm và đánh giá. Tuy nhiên, cũng có những lo ngại về việc lạm dụng CS có thể hạn chế khả năng tiếp xúc với ngôn ngữ đích. Về mặt thực hành, các mô hình chuyển ngữ đa dạng được sử dụng, trong đó chuyển ngữ hỗn hợp là phổ biến nhất. Chuyển ngữ phục vụ nhiều chức năng sư phạm như giải thích ngữ pháp, từ vựng phức tạp, quản lý lớp học và xây dựng mối quan hệ thầy trò.
Nghiên cứu cũng xác định ba nhóm yếu tố chính ảnh hưởng đến việc sử dụng chuyển ngữ của giảng viên: yếu tố liên quan đến giảng viên (kinh nghiệm, nhận thức về nguyên tắc), yếu tố liên quan đến sinh viên (trình độ năng lực ngôn ngữ, lo lắng khi thi, văn hóa giữ thể diện) và yếu tố liên quan đến bối cảnh (hạn chế thời gian, yêu cầu chương trình giảng dạy). Luận án kết luận rằng chuyển ngữ là một công cụ giảng dạy chiến lược, đa diện và có tác động tích cực, song cần được sử dụng một cách cân bằng. Nghiên cứu này đóng góp vào lý thuyết, thực tiễn sư phạm và cung cấp cơ sở cho việc phát triển chương trình giảng dạy, đào tạo giảng viên và nghiên cứu tương lai trong lĩnh vực giảng dạy tiếng Anh.