CHÍNH SÁCH TIỀN LƯƠNG TRONG CÁC DOANH NGHIỆP CÓ VỐN NHÀ NƯỚC
QUẢN TRỊ NHÂN LỰC (Mã số: 9 34 04 04)
Luận án "Chính sách tiền lương trong các doanh nghiệp có vốn nhà nước" của Nguyễn Tuấn Doanh, được thực hiện tại Trường Đại học Công đoàn vào năm 2020, là một công trình nghiên cứu chuyên sâu trong lĩnh vực Quản trị nhân lực. Đề tài này có tính cấp thiết cao trong bối cảnh chính sách tiền lương (CSTL) trong doanh nghiệp (DN), đặc biệt là DN có vốn nhà nước (DNNN), thường gặp phải các hạn chế trong việc tạo động lực, nâng cao năng suất lao động (NSLĐ) và thậm chí gây mâu thuẫn nội bộ. Với vai trò chủ sở hữu, nhà nước thực hiện quản lý tiền lương đối với DNNN thông qua các CSTL vĩ mô, tạo ra sự khác biệt so với các thành phần kinh tế khác. Việc đổi mới CSTL vĩ mô là cần thiết để các DN này có thể đổi mới CSTL của mình, biến nó thành công cụ quản trị hiệu quả.
Mục tiêu chính của luận án là làm rõ thực trạng CSTL trong các DN có vốn nhà nước, phát hiện những hạn chế, nguyên nhân và đề xuất các giải pháp khắc phục, nâng cao hiệu quả. Để đạt được mục tiêu này, luận án tập trung vào việc hệ thống hóa và phát triển cơ sở lý thuyết về CSTL, phân tích CSTL đang áp dụng, các nhân tố ảnh hưởng đến quá trình xây dựng và thực hiện CSTL, đồng thời đề xuất các quan điểm, giải pháp và kiến nghị chính sách quản lý nhà nước về tiền lương.
Luận án đã có những đóng góp đáng kể cả về lý luận và thực tiễn. Về lý luận, công trình đã hệ thống hóa và góp phần hoàn thiện cơ sở lý luận về CSTL trong DNNN, làm rõ nội dung và yêu cầu của CSTL trong bối cảnh Việt Nam. Về thực tiễn, luận án đã phân tích, đánh giá thực trạng CSTL, chỉ ra những hạn chế, nguyên nhân, và các nhân tố ảnh hưởng, từ đó đưa ra các khuyến nghị giải pháp hữu ích cho các nhà hoạch định chính sách và DN.
Kết quả nghiên cứu thực tiễn cho thấy các DN có vốn nhà nước đã có những đổi mới trong CSTL, từng bước đáp ứng yêu cầu hiệu quả, nhưng vẫn còn hạn chế liên quan đến quỹ tiền lương và chính sách trả lương chưa gắn với thị trường và hiệu quả sản xuất kinh doanh. CSTL vĩ mô của nhà nước được xác định là nhân tố có ảnh hưởng lớn. Luận án đã đề xuất 4 quan điểm, 3 nhóm giải pháp cho DN và 4 nhóm kiến nghị về CSTL vĩ mô nhằm nâng cao hiệu quả quản lý tiền lương, phù hợp với định hướng đổi mới đến năm 2030. Mặc dù còn một số hạn chế về phạm vi khảo sát, luận án đã mở ra hướng nghiên cứu tiếp theo cho các ngành nghề và tập đoàn nhà nước đặc thù.