Tên luận án:
BIỆN PHÁP DẠY HỌC ĐỌC HIỂU CHO HỌC SINH KHUYẾT TẬT TRÍ TUỆ HỌC HOÀ NHẬP ĐẦU CẤP TIỂU HỌC
Ngành:
Lí luận và phương pháp dạy học bộ môn
Tóm tắt nội dung tài liệu:
Luận án "Biện pháp dạy học đọc hiểu cho học sinh khuyết tật trí tuệ học hoà nhập đầu cấp tiểu học" của Phạm Hà Thương, hoàn thành năm 2023 tại Viện Khoa học Giáo dục Việt Nam, tập trung giải quyết vấn đề dạy học đọc hiểu (DHĐH) cho học sinh khuyết tật trí tuệ (HSKTTT) học hòa nhập ở cấp tiểu học.
Đề tài xuất phát từ nhận định giáo dục học sinh khuyết tật là xu thế tất yếu nhằm đảm bảo công bằng giáo dục, và dạy học đọc hiểu theo hướng tiếp cận năng lực là yêu cầu cấp thiết của Chương trình Giáo dục Phổ thông 2018. Kĩ năng đọc hiểu có vai trò quan trọng trong quá trình học tập và hòa nhập của HSKTTT. Thực trạng nghiên cứu cho thấy lĩnh vực này còn nhiều khoảng trống, chủ yếu tập trung vào học sinh đại trà, ít chuyên sâu cho HSKTTT.
Mục đích nghiên cứu là đề xuất các biện pháp DHĐH phù hợp cho HSKTTT học hòa nhập đầu cấp tiểu học, nhằm hỗ trợ các em hoàn thành nhiệm vụ học tập theo khả năng và nâng cao chất lượng giáo dục hòa nhập. Luận án nghiên cứu cơ sở lý luận, thực trạng khả năng đọc hiểu của HSKTTT, thực trạng DHĐH, các yếu tố ảnh hưởng, và đề xuất cùng thực nghiệm một số biện pháp.
Giả thuyết khoa học cho rằng, nếu các biện pháp DHĐH được đề xuất và thực hiện bao quát các yêu cầu về mục tiêu phát triển kĩ năng đọc hiểu theo CT GDPT 2018, nguyên tắc giáo dục hòa nhập và phù hợp với đặc điểm HSKTTT, thì sẽ giúp các em cải thiện kĩ năng đọc hiểu và đạt kết quả học tập. Luận án đã đóng góp vào lí luận dạy học môn Tiếng Việt cấp tiểu học, đặc biệt là lí luận về DHĐH cho HSKTTT học hòa nhập. Về thực tiễn, luận án phân tích thực trạng kĩ năng đọc hiểu của HSKTTT lớp 1, 2, 3, những khó khăn vướng mắc và đề xuất 03 nhóm biện pháp: lập kế hoạch DHĐH, thiết kế DHĐH, và tổ chức DHĐH. Kết quả thực nghiệm bước đầu cho thấy tính hiệu quả của các biện pháp đề xuất trong việc giúp HSKTTT tiến bộ, không chỉ trong học tập mà còn phát triển toàn diện. Luận án khuyến nghị Bộ GD&ĐT, nhà trường tiểu học và các cơ quan nghiên cứu chuyên môn cần có các giải pháp cụ thể để nâng cao chất lượng GDHN và DHĐH cho HSKTTT.
Mục lục chi tiết:
-
Chương 1: Cơ sở lí luận về dạy học đọc hiểu cho học sinh khuyết tật trí tuệ học hòa nhập đầu cấp tiểu học.
- 1.1. Học sinh khuyết tật trí tuệ học hoà nhập đầu cấp tiểu học
- 1.1.1. Một số khái niệm cơ bản
- 1.1.2. Đặc điểm phát triển của học sinh khuyết tật trí tuệ đầu cấp tiểu học
- 1.1.3. Giáo dục hoà nhập học sinh khuyết tật trí tuệ đầu cấp tiểu học
- 1.2. Dạy học đọc hiểu cho học sinh khuyết tật trí tuệ học hoà nhập đầu cấp tiểu học
- 1.2.1. Một số khái niệm cơ bản
- 1.2.2. Kĩ năng đọc hiểu của học sinh khuyết tật trí tuệ học hoà nhập đầu cấp tiểu học
- 1.2.3. Dạy học đọc hiểu cho học sinh khuyết tật trí tuệ học hoà nhập đầu cấp tiểu học
- 1.3. Những yếu tố ảnh hưởng đến dạy học đọc hiểu cho học sinh khuyết tật trí tuệ học hòa nhập đầu cấp tiểu học
- 1.3.1. Một số khái niệm cơ bản
- 1.3.2. Những yếu tố chủ quan ảnh hưởng đến dạy học đọc hiểu cho học sinh khuyết tật trí tuệ học hòa nhập đầu cấp tiểu học
- 1.3.3. Những yếu tố khách quan ảnh hưởng đến dạy học đọc hiểu cho học sinh khuyết tật trí tuệ học hòa nhập đầu cấp tiểu học
- KẾT LUẬN CHƯƠNG 1
-
Chương 2: Cơ sở thực tiễn về dạy học đọc hiểu cho học sinh khuyết tật trí tuệ học hòa nhập đầu cấp tiểu học.
- 2.1. Dạy học đọc hiểu cho học sinh khuyết tật trí tuệ của một số nước trên thế giới
- 2.1.1. Chương trình dạy học đọc hiểu
- 2.1.2. Đánh giá kĩ năng đọc hiểu của học sinh khuyết tật trí tuệ
- 2.1.3. Phương pháp và chiến lược dạy học đọc hiểu cho học sinh khuyết tật trí tuệ
- 2.2. Chương trình dạy học đọc hiểu tiếng Việt cho học sinh khuyết tật trí tuệ
- 2.2.1. Dạy học đọc hiểu trong môn Tiếng Việt thuộc chương trình giáo dục chuyên biệt dành cho học sinh khuyết tật trí tuệ cấp tiểu học
- 2.2.2. Dạy học đọc hiểu trong môn Tiếng Việt thuộc chương trình giáo dục phổ thông
- 2.3. Thực trạng dạy học đọc hiểu cho học sinh khuyết tật trí tuệ học hòa nhập đầu cấp tiểu học
- 2.3.1. Những vấn đề chung về khảo sát
- 2.3.2. Kết quả khảo sát
- KẾT LUẬN CHƯƠNG 2
-
Chương 3: Một số biện pháp dạy học đọc hiểu cho học sinh khuyết tật trí tuệ học hòa nhập đầu cấp tiểu học.
- 3.1. Các nguyên tắc xây dựng biện pháp dạy học đọc hiểu cho học sinh khuyết tật trí tuệ học hòa nhập đầu cấp tiểu học
- 3.2. Đề xuất một số biện pháp dạy học đọc hiểu cho học sinh khuyết tật trí tuệ học hòa nhập đầu cấp tiểu học
- 3.2.1. Nhóm biện pháp lập kế hoạch dạy học đọc hiểu cho học sinh khuyết tật trí tuệ học hòa nhập đầu cấp tiểu học
- Biện pháp 1. Xây dựng chuẩn kĩ năng đọc hiểu và nội dung dạy học để phát triển kĩ năng đọc hiểu cho HS KTTT học hòa nhập đầu cấp tiểu học
- Biện pháp 2. Lập kế hoạch dạy học đọc hiểu cho HS KTTT học hòa nhập đầu cấp tiểu học
- 3.2.2. Nhóm biện pháp thiết kế dạy học đọc hiểu cho học sinh khuyết tật trí tuệ học hòa nhập đầu cấp tiểu học
- Biện pháp 3. Điều chỉnh ngữ liệu
- Biện pháp 4. Điều chỉnh môi trường đọc hiểu
- Biện pháp 5. Điều chỉnh trong dạy học đọc hiểu cho HS KTTT học hòa nhập đầu cấp tiểu học
- 3.2.3. Nhóm biện pháp tổ chức dạy học đọc hiểu cho học sinh khuyết tật trí tuệ học hòa nhập đầu cấp tiểu học
- Biện pháp 6. Tạo động cơ trong dạy học đọc hiểu
- Biện pháp 7. Tăng cường sử dụng trực quan trong dạy học đọc hiểu
- Biện pháp 8. Cấu trúc hóa hoạt động dạy học đọc hiểu
- Biện pháp 9. Tích hợp dạy học đọc hiểu vào các hoạt động giáo dục khác
- 3.3. Quan hệ giữa các biện pháp và một số lưu ý trong dạy học đọc hiểu cho học sinh khuyết tật trí tuệ học hòa nhập đầu cấp tiểu học
- 3.3.1. Quan hệ giữa các biện pháp dạy học đọc hiểu cho học sinh khuyết tật trí tuệ học hòa nhập đầu cấp tiểu học
- 3.3.2. Một số lưu ý trong dạy học đọc hiểu cho học sinh khuyết tật trí tuệ học hòa nhập đầu cấp tiểu học
- KẾT LUẬN CHƯƠNG 3
-
Chương 4: Thực nghiệm sư phạm.
- 4.1. Một số vấn đề chung về thực nghiệm sư phạm
- 4.1.1. Mục đích và nội dung thực nghiệm
- 4.1.1.1. Mục đích
- 4.1.1.2. Nội dung thực nghiệm
- 4.1.2. Địa bàn và khách thể thực nghiệm
- 4.1.2.1. Địa bàn
- 4.1.2.2. Khách thể thực nghiệm
- 4.1.3. Tổ chức thực nghiệm
- 4.2. Kết quả thực nghiệm sư phạm
- KẾT LUẬN CHƯƠNG 4
-
KẾT LUẬN VÀ KHUYẾN NGHỊ
- Kết luận
- Khuyến nghị
- 1. Với Bộ Giáo dục và Đào tạo
- 2. Với nhà trường tiểu học
- 3. Với cơ quan nghiên cứu chuyên môn