Luận án Nghiên cứu một số cơ sở khoa học để bảo tồn loài Dẻ tùng sọc trắng hẹp (Amentotaxus argotaenia (Hance) Pilg.) tại 2 tỉnh Sơn La và Hòa Bình

Tên luận án:

NGHIÊN CỨU MỘT SỐ CƠ SỞ KHOA HỌC ĐỂ BẢO TỒN LOÀI DẺ TÙNG SỌC TRẮNG HẸP (Amentotaxus argotaenia (Hance)Pilg.) TẠI HAI TỈNH SƠN LA VÀ HÒA BÌNH

Ngành:

Lâm sinh (Mã ngành: 9. 62. 02. 05)

Tóm tắt nội dung tài liệu:

Luận án tập trung nghiên cứu các cơ sở khoa học nhằm bảo tồn loài Dẻ tùng sọc trắng hẹp (Amentotaxus argotaenia (Hance)Pilg.), một loài cây gỗ nhỡ thuộc họ Thông đỏ, đang đối mặt với nguy cơ khai thác và tàn phá sinh cảnh sống tại hai tỉnh Sơn La và Hòa Bình. Mặc dù được IUCN xếp vào mức độ ít nguy cấp (NT), loài này vẫn cần được ưu tiên bảo tồn do thiếu các nghiên cứu toàn diện về đặc điểm sinh học, đa dạng di truyền quần thể, và kỹ thuật gây trồng.

Mục tiêu của luận án là xây dựng cơ sở khoa học cho công tác bảo tồn nguồn gen, xác định đặc điểm sinh học và di truyền, các biện pháp kỹ thuật nhân giống và trồng bảo tồn. Các đóng góp mới bao gồm việc xác định cơ sở khoa học về đặc điểm sinh học, kỹ thuật nhân giống bằng giâm hom cành, phân tích đặc điểm đa dạng di truyền, và đề xuất các biện pháp bảo tồn nguồn gen của loài tại hai tỉnh nghiên cứu.

Phạm vi nghiên cứu tập trung vào các lâm phần tự nhiên có Dẻ tùng sọc trắng hẹp phân bố tại Sơn La và Hòa Bình, giới hạn trong kỹ thuật nhân giống từ hom cành do không thu được hạt và thử nghiệm trồng bảo tồn tại chỗ (Mộc Châu – Sơn La, Hang Kia – Hòa Bình) và chuyển chỗ (Thuận Châu – Sơn La) bằng cây hom 12 tháng tuổi.

Nội dung nghiên cứu bao gồm việc tìm hiểu đặc điểm hình thái, vật hậu, phân bố, sinh thái, cấu trúc và tái sinh của lâm phần; đánh giá đa dạng di truyền quần thể bằng kỹ thuật ISSR; nghiên cứu kỹ thuật nhân giống bằng giâm hom (ảnh hưởng của chất kích thích ra rễ, thời vụ, thành phần ruột bầu); và thử nghiệm trồng bảo tồn. Kết quả ban đầu cho thấy Dẻ tùng sọc trắng hẹp là cây gỗ nhỡ với chiều cao 7-13m, có bộ rễ phát triển tốt giúp đứng vững trên địa hình dốc. Loài này là đơn tính khác gốc, nón cái chín sau 16-17 tháng, có màu đỏ hình trứng. Giải phẫu lá cho thấy mô cứng bó mạch và tế bào mô cứng đặc trưng. Những kết quả này bổ sung thông tin khoa học quan trọng, cung cấp luận cứ cho các biện pháp kỹ thuật gây trồng và đề xuất giải pháp bảo tồn khả thi tại địa phương và khu vực Tây Bắc.

Mục lục chi tiết:

• Phần mở đầu (4 trang)
• Chương 1: Tổng quan vấn đề nghiên cứu (30 trang)
• Chương 2: Nội dung và phương pháp nghiên cứu (25 trang)
  • 2.1. NỘI DUNG NGHIÊN CỨU
    • 2.1.1. Nghiên cứu một số đặc điểm sinh học của cây Dẻ tùng sọc trắng hẹp tại 2 tỉnh Sơn La và Hòa Bình
      • Nghiên cứu đặc điểm hình thái và vật hậu loài Dẻ tùng sọc trắng hẹp
      • Nghiên cứu một số đặc điểm phân bố và sinh thái của lâm phần có loài Dẻ tùng sọc trắng hẹp phân bố
      • Nghiên cứu đặc điểm cấu trúc và tái sinh của lâm phần có loài Dẻ tùng sọc trắng hẹp phân bố
    • 2.1.2. Nghiên cứu đa dạng di truyền các quần thể Dẻ tùng sọc trắng hẹp phân bố tại Sơn La và Hòa Bình bằng kỹ thuật phân tử ISSR
    • 2.1.3. Nghiên cứu kỹ thuật nhân giống bằng hom cành Dẻ tùng sọc trắng hẹp
    • 2.1.4. Bước đầu thử nghiệm trồng bảo tồn tại chỗ và chuyển chỗ loài Dẻ tùng sọc trắng hẹp tại Sơn La và Hòa Bình
    • 2.1.5. Đề xuất giải pháp bảo tồn nguồn gen loài Dẻ tùng sọc trắng hẹp tại Sơn La và Hòa Bình
  • 2.2. PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
    • 2.2.1. Cách tiếp cận
    • 2.2.2. Phương pháp kế thừa tài liệu
    • 2.2.3. Phương pháp nghiên cứu đặc điểm sinh học của loài Dẻ tùng sọc trắng hẹp
    • 2.2.4. Nghiên cứu đa dạng di truyền các quần thể Dẻ tùng sọc trắng hẹp phân bố tại Sơn La và Hòa Bình bằng kỹ thuật phân tử ISSR
    • 2.2.5. Nghiên cứu nhân giống bằng hom cành Dẻ tùng sọc trắng hẹp
    • 2.2.6. Nghiên cứu thử nghiệm trồng bảo tồn tại chỗ và chuyển chỗ loài Dẻ tùng sọc trắng hẹp
    • 2.2.7. Đề xuất giải pháp bảo tồn nguồn gen Dẻ tùng sọc trắng hẹp tại 2 tỉnh Sơn La và Hòa Bình
    • 2.2.8. Phương pháp xử lý và phân tích số liệu
• Chương 3: Kết quả nghiên cứu và thảo luận (73 trang)
  • 3.1. Kết quả nghiên cứu bổ sung một số đặc điểm sinh học của loài Dẻ tùng sọc trắng hẹp tại Sơn La và Hòa Bình
    • 3.1.1. Đặc điểm hình thái của loài Dẻ tùng sọc trắng hẹp
    • 3.1.2. Đặc điểm vật hậu của loài Dẻ tùng sọc trắng hẹp
    • 3.1.3. Đặc điểm cấu tạo giải phẫu lá của loài Dẻ tùng sọc trắng hẹp
• Kết luận, tồn tại và kiến nghị (3 trang)