Giải pháp tài chính thúc đẩy chuyển dịch cơ cấu kinh tế ngành tỉnh Thanh Hóa theo hướng phát triển bền vững
Kinh tế
Luận án tập trung nghiên cứu "Giải pháp tài chính thúc đẩy chuyển dịch cơ cấu kinh tế ngành tỉnh Thanh Hóa theo hướng phát triển bền vững". Đề tài xuất phát từ tính cấp thiết của việc chuyển dịch cơ cấu kinh tế ngành theo hướng phát triển bền vững (PTBV) trong bối cảnh Việt Nam nói chung và tỉnh Thanh Hóa nói riêng. Mặc dù cơ cấu kinh tế ngành tại Việt Nam đã có sự chuyển dịch tích cực, song vẫn còn những hạn chế như phụ thuộc vào tài nguyên, lao động chi phí thấp, tỷ trọng ngành nông, lâm nghiệp và thủy sản còn cao, trong khi công nghiệp chế biến, chế tạo và dịch vụ cao cấp còn thấp. Tại Thanh Hóa, dù đã đạt được những kết quả đáng kể với công nghiệp và dịch vụ là chủ đạo (nông, lâm nghiệp và thủy sản năm 2022 còn 14,42%; công nghiệp, xây dựng chiếm 48,41%; dịch vụ chiếm 30,40%), việc sử dụng các giải pháp tài chính (GPTC) như chi ngân sách nhà nước, thuế và tín dụng nhà nước vẫn chưa thực sự hiệu quả, dẫn đến chất lượng tăng trưởng kinh tế chưa cao, dịch vụ chưa đa dạng và tái cơ cấu nông nghiệp còn chậm. Nguyên nhân chính được xác định là do việc sử dụng các GPTC của Nhà nước còn thiếu đồng bộ, thiếu vốn đầu tư và cơ chế khuyến khích tài chính mang tính đột phá.
Luận án đã chỉ ra khoảng trống trong các nghiên cứu trước đây, khi chưa có nghiên cứu nào đánh giá một cách trực tiếp, toàn diện về GPTC thúc đẩy chuyển dịch cơ cấu kinh tế ngành theo hướng PTBV ở phạm vi một địa phương cụ thể như Thanh Hóa. Mục tiêu chính của luận án là xây dựng các quan điểm, đề xuất giải pháp và kiến nghị nhằm hoàn thiện GPTC thúc đẩy chuyển dịch cơ cấu kinh tế ngành tỉnh Thanh Hóa theo hướng PTBV. Để đạt được mục tiêu này, luận án hệ thống hóa lý luận, tổng kết kinh nghiệm quốc tế và trong nước, phân tích thực trạng sử dụng GPTC tại Thanh Hóa giai đoạn 2011-2022, và đề xuất các giải pháp đến năm 2030.
Phương pháp nghiên cứu bao gồm tiếp cận từ lý thuyết đến thực tiễn, tiếp cận hệ thống, liên ngành-liên vùng (nông-lâm nghiệp và thủy sản, công nghiệp-xây dựng, dịch vụ), cùng với các phương pháp cụ thể như phân tích thống kê, so sánh, chuyên gia, phân tích chính sách và khảo sát bằng bảng hỏi với 668 phiếu điều tra từ các doanh nghiệp. Những đóng góp mới của luận án bao gồm việc bổ sung, làm rõ các khái niệm về chuyển dịch cơ cấu kinh tế ngành theo hướng PTBV, các tiêu chí đánh giá, nhân tố ảnh hưởng; cũng như khái niệm và cơ chế tác động của GPTC. Về thực tiễn, luận án đã phân tích sâu sắc thực trạng tại Thanh Hóa, chỉ ra những kết quả, hạn chế và nguyên nhân, từ đó đưa ra các giải pháp và kiến nghị cụ thể, hữu ích cho việc hoạch định chính sách và làm tài liệu tham khảo.