NGHIÊN CỨU ỨNG DỤNG VẠT DA CÂN THƯỢNG ĐÒN MỞ RỘNG CÓ NỐI MẠCH TĂNG CƯỜNG BẰNG NHÁNH XUYÊN ĐỘNG MẠCH CÙNG VAI NGỰC TRONG ĐIỀU TRỊ SẸO CO KÉO VÙNG CẰM CỔ
Phẫu thuật Tạo hình Thẩm mỹ và Tái tạo
Luận án tiến sĩ y học này tập trung vào nghiên cứu ứng dụng vạt da cân thượng đòn mở rộng có nối mạch tăng cường bằng nhánh xuyên động mạch cùng vai ngực trong điều trị sẹo co kéo vùng cằm cổ. Sẹo di chứng bỏng vùng cằm cổ chiếm tỷ lệ đáng kể từ 10-15% tổng số di chứng bỏng, đặt ra nhiều thách thức trong điều trị do yêu cầu cao về chức năng và thẩm mỹ, cũng như tính chất vận động lớn của vùng này. Vạt da cân thượng đòn truyền thống, công bố bởi Lamberty G.H. năm 1979, được đánh giá cao về độ mỏng và tính mềm mại, hòa đồng với da lành lân cận.
Để khắc phục hạn chế về kích thước của vạt da cân thượng đòn truyền thống, đáp ứng nhu cầu che phủ khuyết rộng toàn bộ vùng cằm cổ, nghiên cứu đã đề xuất ý tưởng mới là sử dụng nhánh xuyên tại đầu xa của vạt da cân thượng đòn để nối mạch vi phẫu, dựa trên cơ sở ứng dụng dạng vạt “microcharge” của Hyakusoku H. năm 1994. Nghiên cứu được tiến hành với hai mục tiêu chính: một là khảo sát đặc điểm giải phẫu mạch máu và vùng cấp máu của động mạch thượng đòn và nhánh xuyên của động mạch cùng vai ngực thông qua nghiên cứu giải phẫu trên xác và chụp cắt lớp vi tính đa dãy đầu dò (MDCT); hai là đánh giá hiệu quả ứng dụng của phương pháp vạt da cân thượng đòn mở rộng có nối mạch tăng cường này trong điều trị sẹo co kéo vùng cằm cổ.
Thiết kế nghiên cứu bao gồm nghiên cứu mô tả trên 15 xác tươi người Việt Nam trưởng thành để khảo sát giải phẫu động mạch thượng đòn và nhánh xuyên động mạch cùng vai ngực, nghiên cứu mô tả trên 21 tiêu bản MDCT để khảo sát các nhánh xuyên, và nghiên cứu mô tả theo dõi dọc trên 30 bệnh nhân sẹo co kéo vùng cằm cổ do di chứng bỏng tại Trung tâm Phẫu thuật Tạo hình Thẩm mỹ - Bệnh viện Bỏng Quốc gia Lê Hữu Trác. Những đóng góp quan trọng của nghiên cứu bao gồm việc xác định chi tiết các đặc điểm giải phẫu của động mạch thượng đòn và nhánh xuyên động mạch cùng vai ngực trên người Việt Nam, đặc điểm lâm sàng của bệnh nhân sẹo co kéo vùng cằm cổ, và đánh giá hiệu quả của kỹ thuật phẫu thuật mới.
Kết quả nghiên cứu lâm sàng cho thấy 100% vạt sống hoàn toàn, vết mổ liền kỳ đầu. Kết quả gần sau phẫu thuật đạt mức tốt 96,67%, trung bình 3,33%. Kết quả xa sau phẫu thuật đạt mức tốt 100%. Luận án đã xác định các thông số giải phẫu quan trọng như vị trí nguyên ủy, chiều dài, đường kính của động mạch thượng đòn và nhánh xuyên động mạch cùng vai ngực, cung cấp cơ sở lý luận và thực tiễn vững chắc cho việc ứng dụng kỹ thuật này trong điều trị sẹo co kéo vùng cằm cổ.