ĐẶC ĐIỂM LÂM SÀNG, CẬN LÂM SÀNG VÀ MỘT SỐ YẾU TỐ LIÊN QUAN CỦA ĐỘNG KINH Ở PHỤ NỮ CÓ THAI
Thần kinh
Luận án tập trung nghiên cứu bệnh động kinh ở phụ nữ có thai, một bệnh lý phổ biến với các biểu hiện lâm sàng đa dạng, ảnh hưởng đáng kể đến chất lượng cuộc sống và tiềm ẩn nhiều rủi ro cho cả mẹ và thai nhi. Các nguy cơ bao gồm tai biến sản khoa, dị tật bẩm sinh do thuốc kháng động kinh và thiếu hụt các nghiên cứu chuyên sâu tại Việt Nam. Đề tài nhấn mạnh tầm quan trọng của việc tư vấn và lập kế hoạch trước mang thai nhằm kiểm soát cơn giật và giảm thiểu biến cố trong thai kỳ.
Mục tiêu của nghiên cứu là mô tả đặc điểm lâm sàng và cận lâm sàng của phụ nữ động kinh có thai, được chia thành nhóm có và không được tư vấn trước mang thai, đồng thời đánh giá các yếu tố liên quan đến hoạt động cơn động kinh và kết cục thai kỳ. Nghiên cứu được thực hiện tại khoa Thần kinh, Bệnh viện Bạch Mai từ tháng 10/2015 đến tháng 12/2020, với sự tham gia của 92 bệnh nhân và 97 lượt mang thai.
Kết quả cho thấy, nhóm được tư vấn có xu hướng đến khám sớm hơn trong thai kỳ và có tỷ lệ bổ sung acid folic sớm cao hơn. Về hoạt động cơn giật, nhóm được tư vấn có tình trạng ổn định hơn trước và trong thai kỳ, tần suất cơn giật trung bình hàng tháng thấp hơn, tỷ lệ không giật tối thiểu 1 năm cao hơn, ít sử dụng valproate và tuân thủ điều trị tốt hơn. Tỷ lệ đẻ mổ chiếm 64,9%, đẻ thường 27,8%. Trẻ sơ sinh của nhóm được tư vấn có cân nặng trung bình cao hơn. Các biến cố xảy ra với mẹ và con chủ yếu ở nhóm không được tư vấn, với đẻ non và bỏ thai là hai biến cố thường gặp nhất.
Về cận lâm sàng, 32% bệnh nhân có bất thường trên MRI sọ não và 32% có điện não đồ bất thường, với tỷ lệ bất thường ở nhóm không được tư vấn cao hơn. Phân tích hồi quy Binary Logistic xác định tư vấn trước mang thai là yếu tố độc lập liên quan đến giảm tăng cường cơn giật và biến cố cho mẹ/con. Việc không co giật tối thiểu 01 năm trước mang thai liên quan đến giảm tái phát cơn giật. Không có cơn giật trong thai kỳ và cân nặng của trẻ là hai yếu tố độc lập ảnh hưởng đến quyết định mổ đẻ.
Nghiên cứu kiến nghị cần triển khai thường quy việc tư vấn trước mang thai cho phụ nữ động kinh độ tuổi sinh đẻ và xây dựng quy trình quản lý, tư vấn thống nhất, phối hợp chặt chẽ giữa chuyên ngành Thần kinh và Sản khoa.