Luận án Nghiên cứu kết quả can thiệp thân chung động mạch vành trái dưới hướng dẫn siêu âm nội mạch ở bệnh nhân bệnh mạch vành mạn tính.

Tên luận án:

NGHIÊN CỨU KẾT QUẢ CAN THIỆP THÂN CHUNG ĐỘNG MẠCH VÀNH TRÁI DƯỚI HƯỚNG DẪN SIÊU ÂM NỘI MẠCH Ở BỆNH NHÂN BỆNH ĐỘNG MẠCH VÀNH MẠN TÍNH

Ngành:

Nội khoa/ Nội tim mạch

Tóm tắt nội dung tài liệu:

Luận án "Nghiên cứu kết quả can thiệp thân chung động mạch vành trái dưới hướng dẫn siêu âm nội mạch ở bệnh nhân bệnh động mạch vành mạn tính" được thực hiện nhằm khảo sát đặc điểm lâm sàng, cận lâm sàng, tổn thương thân chung động mạch vành trái (Left Main Coronary Artery - LMCA) trên siêu âm nội mạch (Intravascular Ultrasound - IVUS) và đánh giá kết quả sớm của can thiệp dưới hướng dẫn IVUS. Bệnh động mạch vành, đặc biệt là hẹp LMCA, là nguyên nhân hàng đầu gây tử vong và tàn phế, với tỷ lệ nhập viện ngày càng tăng. Hội Tim Châu Âu khuyến cáo tái tưới máu cho hẹp LMCA >50% và IVUS được xem là công cụ hình ảnh nội mạch tối ưu để đánh giá tổn thương LMCA, với khuyến cáo IIa, mặc dù việc ứng dụng còn hạn chế tại Việt Nam.

Nghiên cứu tiến cứu, mô tả này được thực hiện trên 55 bệnh nhân mắc bệnh động mạch vành mạn tính tại Viện Tim mạch, Bệnh viện Bạch Mai từ tháng 04/2017 đến 10/2019. Các bệnh nhân được chọn có chỉ định chụp mạch vành DSA ghi nhận hẹp LMCA ≥ 50% hoặc tổn thương nặng ≥ 70% lỗ vào động mạch liên thất trước/động mạch mũ, và diện tích lòng mạch tối thiểu (Minimum Lumen Area - MLA) ≤ 6 mm² trên IVUS.

Kết quả cho thấy, đối tượng nghiên cứu đa số là nam giới (61,8%), tuổi trung bình 68,9 ± 8,7, với các yếu tố nguy cơ tim mạch phổ biến như tăng huyết áp (81,8%), rối loạn chuyển hóa lipid (43,6%) và đái tháo đường type 2 (38,2%). Biểu hiện lâm sàng chủ yếu là đau thắt ngực ổn định (63,6%). Chụp mạch vành qua da ghi nhận 29,1% bệnh nhân hẹp LMCA có ý nghĩa và 70,9% hẹp LMCA trung gian, với tổn thương đoạn xa chiếm đa số (80%). Phân loại Medina 1,1,0 chiếm 44,2%. IVUS đã cung cấp thông tin chi tiết hơn, cho thấy hẹp LMCA và bệnh LMCA trung gian đều có MLA ≤ 6 mm², với các vị trí hẹp đoạn gần, giữa, xa lần lượt là 18,2%, 12,7% và 78,2%. Đáng chú ý, IVUS giúp điều chỉnh chiến lược can thiệp, giảm tỷ lệ quyết định đặt hai stent từ 36,4% xuống 21,8% so với chụp mạch vành, với mức độ đồng thuận tốt (Kappa = 0,604, p < 0,001).

Về kỹ thuật can thiệp, đa số bệnh nhân được đặt một stent (78,2%), chủ yếu từ động mạch liên thất trước (95,3%). Kỹ thuật đặt hai stent phổ biến nhất là Culotte (58,3%), và tất cả các trường hợp đặt hai stent đều áp dụng kỹ thuật kissing balloon. Sau can thiệp, IVUS xác nhận diện tích lòng stent tối thiểu đạt yêu cầu và không ghi nhận biến chứng thủ thuật liên quan đến IVUS. Thủ thuật can thiệp thân chung động mạch vành trái dưới hướng dẫn siêu âm nội mạch đạt tỷ lệ thành công 100% về hình ảnh, kỹ thuật và cải thiện lâm sàng (giảm đau ngực và suy tim). Nghiên cứu khẳng định vai trò quan trọng của IVUS trong việc đánh giá chính xác tổn thương LMCA và tối ưu hóa kết quả can thiệp, đồng thời khuyến nghị sử dụng IVUS để hướng dẫn chiến lược can thiệp và tối ưu hóa kỹ thuật đặt stent.

Mục lục chi tiết:

• ĐẶT VẤN ĐỀ

• Mục tiêu nghiên cứu:

  • 1. Khảo sát đặc điểm lâm sàng, cận lâm sàng và tổn thương thân chung động mạch vành trái trên siêu âm nội mạch ở bệnh nhân bệnh động mạch vành mạn tính được can thiệp.
  • 2. Đánh giá kết quả sớm của can thiệp thân chung động mạch vành trái dưới hướng dẫn siêu âm nội mạch ở bệnh nhân bệnh động mạch vành mạn tính.

• Chương 1: TỔNG QUAN TÀI LIỆU

  • 1.1. Chẩn đoán và điều trị bệnh thân chung động mạch vành trái
    • 1.1.1. Giải phẫu thân chung động mạch vành trái
    • 1.1.2. Bệnh thân chung động mạch vành trái
      • 1.1.2.1. Tần suất
      • 1.1.2.2. Các định nghĩa
      • 1.1.2.3. Phân loại và nguyên nhân
    • 1.1.3. Chẩn đoán bệnh thân chung động mạch vành trái
    • 1.1.4. Điều trị bệnh thân chung động mạch vành trái
      • 1.1.4.1. Thang điểm nguy cơ cho lựa chọn chiến lược điều trị bệnh thân chung
      • 1.1.4.2. Các chiến lược điều trị bệnh thân chung động mạch vành trái
  • 1.2. Siêu âm nội mạch trong chẩn đoán và điều trị bệnh thân chung động mạch vành trái
    • 1.2.1. Siêu âm nội mạch
      • 1.2.1.1. Đại cương
      • 1.2.1.2. Hình ảnh động mạch vành trên IVUS
    • 1.2.2. Siêu âm nội mạch đánh giá tổn thương thân chung động mạch vành trái
    • 1.2.3. Siêu âm nội mạch hướng dẫn can thiệp thân chung động mạch vành trái
      • 1.2.3.1. Trước can thiệp
      • 1.2.3.2. Trong quá trình can thiệp
      • 1.2.3.3. Sau can thiệp
    • 1.2.4. Vai trò cải thiện tiên lượng của siêu âm nội mạch trong hướng dẫn can thiệp bệnh thân chung động mạch vành trái
  • 1.3. Các nghiên cứu liên quan

• Chương 2: ĐỐI TƯỢNG VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU

  • 2.1. Đối tượng nghiên cứu
    • 2.1.1. Tiêu chuẩn chọn
    • 2.1.2. Tiêu chuẩn loại trừ
    • 2.1.3. Cỡ mẫu
    • 2.1.4. Nơi tiến hành nghiên cứu
  • 2.2. Phương pháp nghiên cứu
    • 2.2.1. Phương pháp nghiên cứu
    • 2.2.2. Tiến hành nghiên cứu
      • 2.2.2.1. Phương pháp thu thập số liệu
      • 2.2.2.2. Trang thiết bị kỹ thuật sử dụng trong nghiên cứu
      • 2.2.2.3. Các quy trình kỹ thuật
        • A. Chuẩn bị bệnh nhân
        • B. Các bước tiến hành thủ thuật
  • 2.3. Các tiêu chuẩn chẩn đoán
    • 2.3.1. Thông số lâm sàng
    • 2.3.2. Tiêu chuẩn chẩn đoán
    • 2.3.3. Tiêu chuẩn đánh giá kết quả nghiên cứu
    • 2.3.4. Thông số cận lâm sàng

• Chương 3: KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU

  • 3.1. Đặc điểm chung
  • 3.2. Đặc điểm lâm sàng, cận lâm sàng và tổn thương thân chung động mạch vành trái trên siêu âm nội mạch
    • 3.2.1. Các yếu tố nguy cơ tim mạch và bệnh đi kèm
    • 3.2.2. Biểu hiện và chẩn đoán lâm sàng
    • 3.2.3. Đặc điểm cận lâm sàng
    • 3.2.4. Đặc điểm tổn thương thân chung động mạch vành trái trên chụp mạch vành qua da
      • 3.2.4.1. Đặc điểm thân chung động mạch vành trái
      • 3.2.4.2. Đặc điểm tổn thương thân chung động mạch vành trli trên chụp mạch vành
    • 3.2.5. Đặc điểm tổn thương thân chung động mạch vành trái trên siêu âm nội mạch
      • 3.2.5.1. Vị trí hẹp thân chung theo diện tích lòng mạch
      • 3.2.5.2. Các thông số trên siêu âm nội mạch của thân chung động mạch vành trái
      • 3.2.5.3. So sánh thay đổi trong đánh giá tổn thương thân chung giữa chụp mạch vành và siêu âm nội mạch
  • 3.3. Kết quả sớm cùa can thiệp thân chung động mạch vành trái dưới hướng dẫn siêu âm nội mạch ở bệnh nhân bệnh động mạch vành mạn tính
    • 3.3.1. Chiến lược can thiệp dựa vào siêu âm nội mạch
    • 3.3.2. Kỹ thuật can thiệp thân chung động mạch vành trái
      • 3.3.2.1. Đường vào can thiệp thân chung động mạch vành trái
      • 3.3.2.2. Đặc điểm kỹ thuật đặt can thiệp thân chung động mạch vành trái đặt một stent
      • 3.3.2.3. Đặc điểm kỹ thuật can thiệp thân chung động mạch vành trái đặt hai stent
      • 3.3.2.4. Đặc điểm chung của stent
    • 3.3.3. Siêu âm nội mạch sau đặt stent thân chung
      • 3.3.3.1. Đánh giá stent áp thành và biến chứng stent
      • 3.3.3.2. Đánh giá diện tích lòng mạch và gánh nặng mảng xơ vữa trước và sau can thiệp
      • 3.3.3.3. Biến chứng của thủ thuật siêu âm nội mạch
    • 3.3.4. Kết quả can thiệp thân chung
      • 3.3.4.1. Thành công hình ảnh và thủ thuật
      • 3.3.4.2. Thành công lâm sàng
      • 3.3.4.3. Tỷ lệ thành công

• Chương 4: BÀN LUẬN

  • 4.1. Đặc điểm chung
  • 4.2. Đặc điểm lâm sàng, cận lâm sàng và tổn thương thân chung động mạch vành trái trên siêu âm nội mạch
    • 4.2.1. Các yếu tố nguy cơ tim mạch và bệnh đi kèm
    • 4.2.2. Biểu hiện và chẩn đoán lâm sàng
    • 4.2.3. Đặc điểm cận lâm sàng
    • 4.2.4. Đặc điểm tổn thương thân chung động mạch vành trái trên chụp mạch vành qua da
      • 4.2.4.1. Đặc điểm thân chung động mạch vành trái
      • 4.2.4.2. Đặc điểm tổn thương thân chung động mạch vành trái
    • 4.2.5. Đặc điểm thân chung động mạch vành trái trên siêu âm nội mạch
      • 4.1.5.1. Vị trí hẹp thân chung theo diện tích lòng mạch
      • 4.1.5.2. Các thông số trên siêu âm nội mạch của thân chung động mạch vành trái
      • 4.1.6.3. So sánh giữa siêu âm nội mạch với chụp động mạch vành trong đánh giá tổn thương thân chung
  • 4.3. Kết quả sớm của can thiệp thân chung động mạch vành trái dưới hướng dẫn của siêu âm nội mạch ở bệnh nhân bệnh động mạch vành mạn tính
    • 4.3.1. Chiến lược can thiệp dựa vào siêu âm nội mạch
    • 4.3.2. Kỹ thuật can thiệp thân chung động mạch vành trái
      • 4.3.2.1. Đường vào can thiệp thân chung động mạch vành trái
      • 4.3.2.2. Đặc điểm kỹ thuật đặt can thiệp thân chung động mạch vành trái đặt một stent
      • 4.3.2.3. Đặc điểm kỹ thuật can thiệp thân chung động mạch vành trái đặt hai stent
      • 4.3.2.4. Đặc điểm chung của stent
    • 4.3.3. Siêu âm nội mạch sau đặt stent thân chung
      • 4.3.3.1. Đánh giá stent áp thành và biến chứng stent
      • 4.3.3.2. Đánh giá diện tích lòng mạch và gánh nặng mảng xơ vữa trước và sau can thiệp
      • 4.3.3.3. Biến chứng của thủ thuật siêu âm nội mạch
    • 4.3.4. Kết quả can thiệp thân chung
      • 4.3.4.1. Thành công hình ảnh và thủ thuật
      • 4.3.4.2. Thành công lâm sàng
      • 4.3.4.3. Tỷ lệ thành công

• KẾT LUẬN

• KIẾN NGHỊ

• CÁC CÔNG TRÌNH NGHIÊN CỨU KHOA HỌC ĐÃ CÔNG BỐ LIÊN QUAN ĐẾN ĐỀ TÀI LUẬN ÁN