CHÍNH SÁCH ĐỐI NGOẠI CỦA ẤN ĐỘ DƯỚI THỜI THỦ TƯỚNG MANMOHAN SINGH (2004-2014)
Quan hệ quốc tế
Luận án nghiên cứu "Chính sách đối ngoại của Ấn Độ dưới thời Thủ tướng Manmohan Singh (2004-2014)" nhằm làm rõ nội dung và thực tiễn triển khai chính sách này. Sau Chiến tranh lạnh, Ấn Độ đã thực hiện cải cách kinh tế dựa trên cơ sở thị trường, trở thành một nền kinh tế lớn với tốc độ tăng trưởng nhanh, đồng thời điều chỉnh chính sách phát triển đất nước theo hướng thực dụng hơn, lấy lợi ích quốc gia làm cơ sở để phát triển quan hệ. Dưới thời Thủ tướng Manmohan Singh, Ấn Độ trỗi dậy thành một cường quốc khu vực, có ảnh hưởng lớn đến khu vực và thế giới, cũng như Việt Nam. Việc nghiên cứu này cung cấp cho Việt Nam những nhận thức đầy đủ, khách quan về cơ sở hình thành và quá trình triển khai chính sách đối ngoại của Ấn Độ, từ đó rút ra những kinh nghiệm cần thiết cho việc hoạch định chính sách đối ngoại của Việt Nam nói chung và đối với Ấn Độ nói riêng, đặc biệt trong bối cảnh quan hệ Đối tác chiến lược toàn diện Việt Nam - Ấn Độ tiếp tục phát triển.
Mục tiêu của luận án là làm rõ nội dung và thực tiễn triển khai chính sách đối ngoại của Ấn Độ trong giai đoạn 2004-2014. Để đạt được mục tiêu này, luận án phân tích cơ sở hình thành chính sách, nội dung chính sách (mục tiêu, nguyên tắc, phương châm, nhiệm vụ, phương hướng) và thực tiễn triển khai chính sách đối ngoại của Ấn Độ đối với các đối tác điển hình. Luận án vận dụng tổng hợp các lý thuyết quan hệ quốc tế và phương pháp phân tích chính sách đối ngoại theo cấp độ, nhấn mạnh vai trò cá nhân của Thủ tướng Manmohan Singh, cùng với phương pháp phân tích lịch sử-logic và nghiên cứu trường hợp.
Kết quả nghiên cứu chỉ ra rằng, dưới thời Manmohan Singh, Ấn Độ đã điều chỉnh chiến lược đối ngoại một cách toàn diện, chuyển từ chủ nghĩa ngoại giao lý tưởng sang ngoại giao toàn diện, ưu tiên ngoại giao thực dụng phục vụ lợi ích dân tộc. Mục tiêu kinh tế được đặt lên hàng đầu, kết hợp với đường lối đối ngoại linh hoạt, thực dụng, tăng cường hội nhập quốc tế và củng cố vị thế trên trường quốc tế. Chính sách này đã góp phần đảm bảo độc lập, chủ quyền, an ninh quốc gia, thúc đẩy môi trường hòa bình, ổn định để phát triển kinh tế, nâng cao vai trò và vị thế của Ấn Độ trong khu vực và trên trường quốc tế. Tuy nhiên, chính sách vẫn còn những hạn chế như chưa thực sự quyết liệt, nặng về ngoại giao kinh tế và có thể tạo ra sự nghi ngại chiến lược với các nước. Luận án cũng phân tích tác động của chính sách đối ngoại Ấn Độ đối với quan hệ quốc tế (như sự điều chỉnh của các nước lớn, củng cố cấu trúc đa phương) và đặc biệt là đối với quan hệ Việt Nam - Ấn Độ, cung cấp những bài học kinh nghiệm quý báu cho Việt Nam trong công cuộc đổi mới.