Luận án Quản lý nhà nước đối với xuất khẩu nông sản ở Việt Nam trong hội nhập quốc tế

Tên luận án:

QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC ĐỐI VỚI XUẤT KHẨU NÔNG SẢN Ở VIỆT NAM TRONG HỘI NHẬP QUỐC TẾ

Ngành:

QUẢN LÝ KINH TẾ

Tóm tắt nội dung tài liệu:

Luận án "Quản lý nhà nước đối với xuất khẩu nông sản ở Việt Nam trong hội nhập quốc tế" tập trung nghiên cứu sự cần thiết phải hoàn thiện công tác quản lý nhà nước (QLNN) đối với xuất khẩu nông sản (XKNS) của Việt Nam trong bối cảnh hội nhập quốc tế. Mặc dù hoạt động XKNS đã có những bước tiến vượt bậc, góp phần quan trọng vào xuất siêu của ngành nông nghiệp, nhưng QLNN trong lĩnh vực này còn tồn tại nhiều hạn chế. Cụ thể, chiến lược xuất khẩu vẫn chú trọng số lượng hơn chất lượng, chính sách chưa hoàn thiện, và công tác kiểm tra, giám sát còn yếu kém, khiến XKNS chưa đóng góp hiệu quả vào tăng trưởng bền vững.

Mục đích nghiên cứu của đề tài là làm rõ các vấn đề lý luận và thực tiễn về XKNS, QLNN đối với XKNS ở Việt Nam trong giai đoạn hội nhập quốc tế, từ đó đề xuất các kiến nghị và giải pháp nhằm hoàn thiện QLNN. Các nhiệm vụ nghiên cứu bao gồm phân tích khung lý thuyết, tổng hợp kinh nghiệm quốc tế, đánh giá thực trạng QLNN đối với XKNS ở Việt Nam giai đoạn 2006-2016, và đề xuất giải pháp đến năm 2025, tầm nhìn 2035.

Luận án đã đóng góp mới bằng cách tiếp cận XKNS theo chuỗi giá trị (sản xuất - chế biến - xuất khẩu), xây dựng mô hình QLNN sử dụng các công cụ quản lý như chiến lược, kế hoạch, chính sách và kiểm tra, kiểm soát. Nghiên cứu cũng phân tích, đánh giá năng lực QLNN thông qua việc sử dụng các công cụ quản lý và đưa ra các giải pháp hoàn thiện QLNN nhằm nâng cao năng lực sử dụng công cụ quản lý, thúc đẩy liên kết chuỗi giá trị, tăng sức cạnh tranh, nâng cao chất lượng, giá trị nông sản xuất khẩu và mở rộng thị trường.

Kết quả nghiên cứu chỉ ra rằng, QLNN đối với XKNS đã có những cải thiện về môi trường pháp luật, chiến lược phát triển và chính sách. Tuy nhiên, vẫn còn tồn tại các hạn chế như hệ thống pháp luật chưa đồng bộ, chiến lược XKNS còn tập trung vào số lượng thay vì giá trị gia tăng, cơ chế phối hợp giữa các công cụ chính sách chưa hiệu quả, và công tác kiểm tra, giám sát còn mang tính hình thức. Dựa trên phân tích này, luận án đưa ra các dự báo xu hướng và đề xuất sáu nhóm giải pháp chủ yếu để hoàn thiện QLNN đối với XKNS, bao gồm cải thiện hệ thống pháp luật, chiến lược, chính sách, công cụ chính sách, tổ chức bộ máy và công tác kiểm tra, giám sát, nhằm đạt được mục tiêu XKNS bền vững và hiệu quả trong bối cảnh hội nhập quốc tế.

Mục lục chi tiết:

• Chương 1 TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU LIÊN QUAN ĐẾN ĐỀ TÀI LUẬN ÁN

  • 1.1. CÁC CÔNG TRÌNH KHOA HỌC NƯỚC NGOÀI
  • 1.2. NGHIÊN CỨU CỦA CÁC TÁC GIẢ TRONG NƯỚC
  • 1.3. ĐÁNH GIÁ CHUNG VỀ CÁC CÔNG TRÌNH NGHIÊN CỨU LIÊN QUAN ĐẾN ĐỀ TÀI LUẬN ÁN VÀ NHỮNG VẤN ĐỀ CẦN TIẾP TỤC LÀM RÕ
  • 1.3.1. Những kết quả nghiên cứu đã được khẳng định
  • 1.3.2. Những vấn đề cần tiếp tục làm rõ

• Chương 2 CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN CỦA QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC ĐỐI VỚI XUẤT KHẨU NÔNG SẢN TRONG HỘI NHẬP QUỐC TẾ

  • 2.1. KHÁI QUÁT VỀ XUẤT KHẨU NÔNG SẢN
  • 2.1.1. Khái niệm, đặc điểm, hình thức xuất khẩu nông sản
  • 2.1.2. Vai trò của xuất khẩu nông sản
  • 2.2. KHÁI NIỆM, NỘI DUNG, TIÊU CHÍ ĐÁNH GIÁ VÀ CÁC NHÂN TỐ ẢNH HƯỞNG ĐẾN QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC ĐỐI VỚI XUẤT KHẨU NÔNG SẢN
  • 2.2.1. Khái niệm, đặc điểm của quản lý nhà nước đối với xuất khẩu nông sản
  • 2.2.2. Nội dung của quản lý nhà nước đối với xuất khẩu nông sản trong hội nhập quốc tế
  • 2.2.2.1. Ban hành và thực thi pháp luật liên quan đến xuất khẩu nông sản
  • 2.2.2.2. Xây dựng và thực thi chiến lược, kế hoạch, chương trình xuất khẩu nông sản
  • 2.2.2.3. Xây dựng và thực thi các chính sách xuất khẩu nông sản
  • 2.2.2.4. Kiểm tra, giám sát hoạt động xuất khẩu nông sản
  • 2.2.3. Chỉ tiêu đánh giá hoạt động quản lý nhà nước đối với xuất khẩu nông sản
  • 2.2.4. Các nhân tố ảnh hưởng đến quản lý nhà nước đối với xuất khẩu nông sản
  • 2.3. KINH NGHIỆM VỀ QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC ĐỐI VỚI XUẤT KHẨU NÔNG SẢN CỦA MỘT SỐ NƯỚC VÀ BÀI HỌC CHO VIỆT NAM
  • 2.3.1. Kinh nghiệm về quản lý nhà nước đối với xuất khẩu nông sản của một số nước
  • 2.4.2. Một số bài học rút ra về quản lý nhà nước đối với xuất khẩu nông sản cho Việt Nam

• Chương 3 THỰC TRẠNG QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC ĐỐI VỚI XUẤT KHẨU NÔNG SẢN Ở VIỆT NAM TRONG HỘI NHẬP QUỐC TẾ

  • 3.1. TÌNH HÌNH XUẤT KHẨU NÔNG SẢN CỦA VIỆT NAM TRONG THỜI GIAN 2006 - 2016
  • 3.1.1. Các kết quả đạt được trong lĩnh vực xuất khẩu nông sản
  • 3.1.2. Một số khó khăn, hạn chế trong hoạt động xuất khẩu nông sản của Việt Nam thời gian qua
  • 3.2. THỰC TRẠNG QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC ĐỐI VỚI XUẤT KHẨU NÔNG SẢN Ở VIỆT NAM GIAI ĐOẠN 2006 - 2016
  • 3.2.1. Thực trạng ban hành và thực thi pháp luật có liên quan đến xuất khẩu nông sản
  • 3.2.2. Thực trạng xây dựng và thực thi chiến lược, kế hoạch và chương trình xuất khẩu nông sản
  • 3.2.3. Thực trạng xây dựng và thực thi các chính sách xuất khẩu nông sản
  • 3.2.3.1. Chính sách xúc tiến thương mại, chính sách thị trường và chính sách mặt hàng xuất khẩu nông sản
  • 3.2.3.2. Các công cụ thuế quan và phi thuế quan
  • 3.2.4. Thực trạng kiểm tra, giám sát hoạt động xuất khẩu nông sản
  • 3.2.5. Thực trạng các nhân tố ảnh hưởng đến quản lý nhà nước đối với xuất khẩu nông sản
  • 3.3. ĐÁNH GIÁ CHUNG VỀ QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC ĐỐI VỚI XUẤT KHẨU NÔNG SẢN Ở VIỆT NAM TRONG HỘI NHẬP QUỐC TẾ
  • 3.3.1. Kết quả đạt được trong quản lý nhà nước đối với xuất khẩu nông sản trong hội nhập quốc tế
  • 3.3.2. Những hạn chế trong quản lý nhà nước đối với xuất khẩu nông sản
  • 3.3.2.1. Những hạn chế của việc ban hành và thực thi pháp luật về xuất khẩu nông sản
  • 3.3.2.2. Những hạn chế của việc xây dựng và thực thi chiến lược, kế hoạch, chương trình xuất khẩu nông sản
  • 3.3.2.3. Những hạn chế của chính sách và công cụ của chính sách xuất khẩu nông sản
  • 3.3.2.4. Những hạn chế của hoạt động kiểm tra, giám sát xuất khẩu nông sản
  • 3.3.3. Nguyên nhân của những hạn chế trong quản lý nhà nước đối với xuất khẩu nông sản
  • 3.3.3.1. Nguyên nhân từ phía chủ thể quản lý
  • 3.3.3.2. Nguyên nhân từ đối tượng quản lý
  • 3.3.3.3. Nguyên nhân khác

• Chương 4 PHƯƠNG HƯỚNG VÀ GIẢI PHÁP HOÀN THIỆN QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC ĐỐI VỚI XUẤT KHẨU NÔNG SẢN Ở VIỆT NAM TRONG HỘI NHẬP QUỐC TẾ

  • 4.1. DỰ BÁO XU HƯỚNG PHÁT TRIỂN NÔNG SẢN XUẤT KHẨU VÀ HOÀN THIỆN QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC ĐỐI VỚI XUẤT KHẨU NÔNG SẢN Ở VIỆT NAM
  • 4.1.1. Dự báo nhu cầu nông sản của Việt Nam trên thế giới
  • 4.1.2. Những xu hướng mới trong nước và quốc tế tác động đến xuất khẩu nông sản và quản lý nhà nước đối với xuất khẩu nông sản ở Việt Nam
  • 4.1.2.1. Những xu hướng trong nước
  • 4.1.2.2. Những xu hướng quốc tế
  • 4.2. PHƯƠNG HƯỚNG HOÀN THIỆN QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC ĐỐI VỚI XUẤT KHẨU NÔNG SẢN Ở VIỆT NAM TRONG HỘI NHẬP QUỐC TẾ
  • 4.3. MỘT SỐ GIẢI PHÁP CHỦ YẾU HOÀN THIỆN QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC ĐỐI VỚI XUẤT KHẨU NÔNG SẢN Ở VIỆT NAM TRONG HỘI NHẬP QUỐC TẾ
  • 4.3.1. Hoàn thiện hệ thống pháp luật về quản lý nhà nước đối với xuất khẩu nông sản
  • 4.3.2. Hoàn thiện xây dựng và thực thi chiến lược, kế hoạch, chương trình xuất khẩu nông sản
  • 4.3.3. Hoàn thiện các chính sách xuất khẩu nông sản
  • 4.3.3.1. Đối với chính sách thị trường
  • 4.3.3.2. Đối với chính sách xúc tiến thương mại
  • 4.3.3.3. Đối với chính sách mặt hàng xuất khẩu nông sản
  • 4.3.4. Hoàn thiện các công cụ chính sách
  • 4.3.4.1. Đối với công cụ thuế
  • 4.3.4.2. Đối với tín dụng xuất khẩu nông sản
  • 4.3.4.3. Đối với bảo hiểm xuất khẩu nông sản
  • 4.3.4.4. Đối với tỷ giá hối đoái
  • 4.3.4.5. Đối với trợ cấp nông nghiệp
  • 4.3.4.6. Đối với thủ tục hải quan
  • 4.3.4.7. Đối với các rào cản kỹ thuật
  • 4.3.4.8. Phối hợp giữa các công cụ chính sách
  • 4.3.5. Hoàn thiện tổ chức bộ máy quản lý nhà nước đối với xuất khẩu nông sản
  • 4.3.6. Hoàn thiện công tác kiểm tra, giám sát hoạt động xuất khẩu nông sản

• KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ