BẢO TỒN VÀ PHÁT HUY GIÁ TRỊ DI SẢN KIẾN TRÚC - ĐÔ THỊ KHU PHỐ PHÁP TẠI THÀNH PHỐ HẢI PHÒNG
KIẾN TRÚC (Mã số: 62.58.01.02)
Luận án "Bảo tồn và phát huy giá trị di sản kiến trúc - đô thị khu phố Pháp tại thành phố Hải Phòng" giải quyết sự thiếu hụt trong nghiên cứu và bảo tồn di sản kiến trúc đô thị thời Pháp thuộc tại Hải Phòng. Mặc dù khu phố Pháp (KPP) tại Hải Phòng có giá trị cao về kiến trúc, nghệ thuật và lịch sử, là trung tâm lịch sử, hạt nhân định hướng phát triển của thành phố, nhưng chưa nhận được sự quan tâm tương xứng so với Hà Nội hay TP. Hồ Chí Minh. Tình trạng thiếu quy hoạch bảo tồn bài bản, quy chế quản lý và giải pháp căn cơ đang khiến nhiều di sản bị ảnh hưởng, xâm hại trong bối cảnh phát triển và hiện đại hóa đô thị.
Mục đích nghiên cứu của luận án là bảo tồn và phát huy giá trị của KPP Hải Phòng với tư cách một hệ thống tích hợp giữa di sản kiến trúc và đô thị. Các nhiệm vụ cụ thể bao gồm đánh giá tiềm năng bảo tồn, xác định quỹ di sản đô thị và kiến trúc cùng phân khu bảo tồn, đề xuất các giải pháp bảo tồn, định hướng quản lý và giải pháp phát huy giá trị trong sự phát triển tiếp nối của đô thị Hải Phòng. Đối tượng nghiên cứu là hệ thống di sản kiến trúc và đô thị thời Pháp thuộc (1858-1954) trong KPP Hải Phòng, được hình thành từ giai đoạn 1874-1954, giới hạn bởi sông Cấm, sông Tam Bạc, hồ Tam Bạc và dải vườn hoa trung tâm. Luận án sử dụng phương pháp tiếp cận hệ thống, tư duy phân tích và tổng hợp, kết hợp các phương pháp sưu tầm, khảo sát, thống kê, phân loại, chồng lớp bản đồ và so sánh.
Về mặt khoa học, luận án lần đầu tiên chọn KPP Hải Phòng làm đối tượng nghiên cứu toàn diện, không chỉ dừng lại ở các công trình riêng lẻ mà bao gồm toàn bộ cấu trúc đô thị. Luận án đề xuất cách tiếp cận mới và hệ tiêu chí đánh giá tiềm năng bảo tồn phù hợp với đặc điểm di sản đô thị Việt Nam. Về mặt thực tiễn, luận án cung cấp cứ liệu khoa học, góp phần hoàn thiện môi trường pháp lý, hoạch định chiến lược và chính sách, đồng thời đề xuất các giải pháp cụ thể trong quy hoạch phát triển đô thị Hải Phòng, bao gồm kiểm kê, xác lập danh mục và khoanh vùng bảo vệ, cùng các giải pháp bảo tồn và phát huy giá trị. Luận án cũng nhấn mạnh vai trò của cộng đồng trong công tác bảo tồn và phát triển đô thị.