Luận án Nghiên cứu đa dạng và đặc điểm sinh học của nấm túi họ Xylariaceae ở Mường Phăng – Điện Biên và Cúc Phương – Ninh Bình

Tên luận án:

Nghiên cứu đa dạng và đặc điểm sinh học của nấm túi họ Xylariaceae ở Mường Phăng - Điện Biên và Cúc Phương – Ninh Bình

Ngành:

Sinh học

Tóm tắt nội dung tài liệu:

Luận án "Nghiên cứu đa dạng và đặc điểm sinh học của nấm túi họ Xylariaceae ở Mường Phăng - Điện Biên và Cúc Phương – Ninh Bình" được thực hiện nhằm giải quyết khoảng trống kiến thức về họ Xylariaceae tại Việt Nam, một họ nấm túi lớn nhất trong ngành Ascomycota, có vai trò sinh thái quan trọng và tiềm năng ứng dụng trong y học (chống ung thư, nấm, virus, viêm). Đề tài tập trung vào việc xác định thành phần loài, đánh giá đa dạng sinh học, nghiên cứu mối quan hệ di truyền và thành phần hóa học cùng hoạt tính sinh học của nấm túi họ Xylariaceae tại hai khu vực rừng nguyên sinh Mường Phăng (Điện Biên) và Vườn quốc gia Cúc Phương (Ninh Bình).

Kết quả nghiên cứu đã phát hiện 114 taxon thuộc 11 chi của họ Xylariaceae. Đáng chú ý, đề tài đã bổ sung 4 chi mới (Camillea, Biscogniauxia, Nemania, Theissenia) và 100 taxon mới vào khu hệ nấm Việt Nam, nâng tổng số taxon họ Xylariaceae đã biết lên 169. Luận án cũng xây dựng 01 khóa định loại đến chi và 7 khóa định loại đến loài, mô tả chi tiết 114 taxon. Phân tích đa dạng sinh học cho thấy rừng nguyên sinh Mường Phăng có đa dạng nấm túi họ Xylariaceae cao hơn Vườn quốc gia Cúc Phương. Hầu hết các loài được thu thập vào mùa mưa, với 96,5% taxon sống hoại sinh trên gỗ và nhóm loài nhiệt đới chiếm ưu thế (94,74%).

Nghiên cứu đã xây dựng mối quan hệ di truyền cho 49 taxon thuộc 8 chi, trong đó 5 taxon có trình tự ADN được công bố lần đầu tiên. Về mặt hóa học, 13 hợp chất đã được tách chiết từ 4 loài nấm túi họ Xylariaceae, bao gồm 1 hợp chất mới cho khoa học và 12 hợp chất lần đầu tiên được tìm thấy ở các loài thuộc họ Xylariaceae tại Việt Nam. Thử nghiệm hoạt tính sinh học ban đầu cho thấy 3 hợp chất từ loài Daldinia concentrica có khả năng ức chế 4 dòng tế bào ung thư ở người (biểu bì, vú, phổi, gan) và một hợp chất có hoạt tính kháng khuẩn đối với Staphylococcus aureus. Những đóng góp này cung cấp cơ sở khoa học vững chắc cho các nghiên cứu ứng dụng tiếp theo về nấm túi họ Xylariaceae.

Mục lục chi tiết:

• MỞ ĐẦU

  • 1. Lý do chọn đề tài
  • 2. Mục đích của đề tài
  • 3. Nội dung nghiên cứu
    • 3.1. Xác định thành phần loài nấm túi họ Xylariaceae tại khu vực nghiên cứu
    • 3.2. Nghiên cứu tính đa dạng sinh học của nấm túi họ Xylariaceae tại khu vực nghiên cứu
    • 3.3. Nghiên cứu mối quan hệ di truyền của các chi, các loài nấm túi họ Xylariaceae tại khu vực nghiên cứu
    • 3.4. Nghiên cứu thành phần hóa học của một số loài nấm và hoạt tính sinh học của chúng
  • 4. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
  • 5. Ý nghĩa khoa học và thực tiễn của đề tài
    • 5.1. Ý nghĩa khoa học
    • 5.2. Ý nghĩa thực tiễn
  • 6. Những đóng góp mới

• Chương 1: TỔNG QUAN TÀI LIỆU

  • 1.1. Tình hình nghiên cứu đa dạng nấm túi họ Xylariaceae trên thế giới
    • 1.1.1. Đa dạng về thành phần loài
  • 1.2. Ở Việt Nam

• Chương 2: ĐỊA ĐIỂM, THỜI GIAN, VẬT LIỆU VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU

  • 2.1. Địa điểm, thời gian và vật liệu nghiên cứu
    • 2.1.1. Địa điểm nghiên cứu
    • 2.1.2. Thời gian nghiên cứu
    • 2.1.3. Vật liệu nghiên cứu
  • 2.2. Phương pháp nghiên cứu
    • 2.2.1. Phương pháp vi sinh
    • 2.2.2. Sinh học phân tử
    • 2.2.3. Phương pháp hóa sinh
    • 2.2.4. Phương pháp toán học

• Chương 3: KẾT QUẢ VÀ THẢO LUẬN

  • 3.1. Thành phần loài của nấm túi họ Xylariaceae ở khu vực nghiên cứu
    • 3.1.1. Đặc điểm hình thái và cấu trúc hiển vi của nấm túi họ Xylariaceae ở khu vực nghiên cứu
      • 3.1.1.1. Chất nền
      • 3.1.1.2. Thể quả
      • 3.1.1.3. Lỗ miệng
      • 3.1.1.4. Túi bào tử, bào tử và đỉnh túi bào tử
    • 3.1.2. Danh lục các loài trong họ Xylariaceae ở khu vực nghiên cứu
    • 3.1.3. Ghi nhận mới cho khu hệ nấm Việt Nam
  • 3.2. Đa dạng sinh học nấm túi họ Xylariaceae ở khu vực nghiên cứu
    • 3.2.1. Đa dạng về thành phần loài
    • 3.2.2. Đa dạng sinh học loài
    • 3.2.3. Đa dạng sinh học theo khu vực nghiên cứu
    • 3.2.4. Đa dạng theo mùa
    • 3.2.5. Đa dạng về các yếu tố địa lý của nấm họ Xylariaceae ở khu vực nghiên cứu
    • 3.2.6. Phương thức sống của nấm túi họ Xylariaceae ở khu vực nghiên cứu
  • 3.3. Mối quan hệ di truyền của nấm túi họ Xylariaceae ở khu vực nghiên cứu
  • 3.4. Cấu trúc hóa học và hoạt tính sinh học của các hợp chất được tách từ thể quả ở một số loài nấm túi họ Xylariaceae
    • 3.4.1. Cấu trúc hóa học một số hợp chất thu được từ thể quả nấm túi họ Xylariaceae
    • 3.4.2. Hoạt tính sinh học các chất hóa học tách từ thể quả
      • 3.4.2.1. Hoạt tính gây độc tế bào
      • 3.4.2.2. Hoạt tính kháng khuẩn

• KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ

  • KẾT LUẬN
  • KIẾN NGHỊ