ĐẶC ĐIỂM GIAO TIẾP CỦA SINH VIÊN NGƯỜI KHMER VÙNG ĐỒNG BẰNG SÔNG CỬU LONG
TÂM LÝ HỌC (Mã số: 9.31.04.01)
Luận án "ĐẶC ĐIỂM GIAO TIẾP CỦA SINH VIÊN NGƯỜI KHMER VÙNG ĐỒNG BẰNG SÔNG CỬU LONG" của Trần Minh Nhựt là một nghiên cứu chuyên sâu về hoạt động giao tiếp của sinh viên người Khmer tại các trường đại học trong khu vực Đồng bằng Sông Cửu Long. Đề tài xuất phát từ thực tế giao tiếp là một hoạt động thiết yếu của con người và sinh viên Khmer tại vùng này thường gặp khó khăn trong việc hòa nhập, giao thoa văn hóa, ảnh hưởng đến kết quả học tập và cơ hội nghề nghiệp.
Mục đích chính của nghiên cứu là tổng hợp lý luận và thực tiễn về đặc điểm giao tiếp của sinh viên người Khmer, xác định các yếu tố ảnh hưởng và đề xuất các biện pháp tâm lý hỗ trợ nhằm nâng cao hiệu quả giao tiếp. Luận án đã tổng quan các công trình nghiên cứu liên quan, xây dựng cơ sở lý luận, đánh giá thực trạng và đề xuất giải pháp.
Nghiên cứu được tiến hành từ tháng 5/2018 đến tháng 10/2021 tại ba trường đại học (An Giang, Trà Vinh, Cần Thơ) với tổng số 426 sinh viên người Khmer được điều tra chính thức, cùng với các phỏng vấn sâu và phỏng vấn giảng viên, chuyên viên. Các phương pháp nghiên cứu đa dạng được áp dụng bao gồm tiếp cận tâm lý học hoạt động, liên văn hóa, hệ thống và hệ thống sinh thái, cùng với các phương pháp cụ thể như nghiên cứu văn bản, bảng hỏi, phỏng vấn sâu, quan sát, nghiên cứu trường hợp điển hình, thực nghiệm tác động tâm lý và xử lý số liệu thống kê.
Kết quả nghiên cứu cho thấy đặc điểm giao tiếp của sinh viên người Khmer mang những nét đặc trưng riêng biệt về đối tượng, nội dung, hình thức và phương tiện. Cụ thể, sinh viên thể hiện sự thật thà, chân thành, hiếu khách, nhưng đôi khi còn e ngại, thiếu tự tin. Đối tượng giao tiếp chủ yếu là bạn bè cùng dân tộc, sử dụng tiếng Khmer. Nội dung giao tiếp đa dạng, quan tâm học tập và kỹ năng nghề nghiệp, nhưng ngại chia sẻ về các vấn đề cá nhân do ảnh hưởng văn hóa, tôn giáo. Hình thức giao tiếp gián tiếp (qua nghi thức tôn giáo) nổi trội, và phương tiện giao tiếp bao gồm tiếng Khmer truyền thống (cả phiên âm) cùng các phương tiện phi ngôn ngữ như cử chỉ, điệu múa dân gian.
Luận án cũng xác định các yếu tố tâm lý cá nhân (cảm nhận về vai trò, vị thế bản thân) và yếu tố văn hóa, xã hội (cách thức tổ chức hoạt động xã hội, môi trường giáo dục) có ảnh hưởng đáng kể. Các biện pháp tác động tâm lý như tăng cường nhận thức về giao tiếp, cải thiện mối quan hệ và nâng cao hiệu quả hoạt động xã hội đã được chứng minh là có khả năng nâng cao hiệu quả giao tiếp của sinh viên. Từ đó, luận án đưa ra các kiến nghị cụ thể cho các trường đại học, giảng viên, Đoàn Thanh niên – Hội sinh viên và bản thân sinh viên người Khmer nhằm cải thiện môi trường giao tiếp và hỗ trợ sự phát triển toàn diện của các em.