Tác phẩm thanh nhạc Nga trong đào tạo thanh nhạc chuyên nghiệp tại HVANQGVN
Thanh nhạc chuyên nghiệp
Luận án nghiên cứu về tác phẩm thanh nhạc Nga trong đào tạo thanh nhạc chuyên nghiệp tại Học viện Âm nhạc Quốc gia Việt Nam (HVANQGVN). Nền âm nhạc Nga, với lịch sử phát triển hàng thiên niên kỷ, đã trở thành kinh điển từ thế kỷ XIX, khẳng định vị thế và tầm ảnh hưởng toàn cầu qua các nhà soạn nhạc lừng danh như Glinka, Tchaikovsky, Rachmaninoff. Trường phái thanh nhạc Nga, với những nét đặc thù, đã để lại dấu ấn đậm nét trong nghệ thuật thế giới. Tại Việt Nam, nghệ thuật thanh nhạc chuyên nghiệp phát triển mạnh mẽ từ khi thành lập Trường Âm nhạc Việt Nam (nay là HVANQGVN) và chịu ảnh hưởng sâu sắc từ nền âm nhạc Nga. Trong giai đoạn lịch sử, Liên Xô/Nga đã hỗ trợ Việt Nam đào tạo nhiều thế hệ nghệ sĩ, giảng viên nòng cốt, và chương trình giảng dạy thanh nhạc ban đầu được xây dựng dựa trên sự tư vấn của chuyên gia Nga. Đến nay, chương trình đào tạo tại HVANQGVN vẫn bao gồm một lượng lớn tác phẩm Nga.
Tuy nhiên, thực trạng hiện nay cho thấy việc sử dụng tác phẩm thanh nhạc Nga đang giảm sút và có nguy cơ bị lãng quên do rào cản ngôn ngữ và sự thiếu quan tâm của giảng viên. Luận án đặt ra mục tiêu khôi phục, duy trì và phát triển vị trí của các tác phẩm này, đồng thời nâng cao chất lượng đào tạo thanh nhạc.
Đối tượng nghiên cứu của luận án bao gồm các quan điểm về phương pháp sư phạm của trường phái thanh nhạc Nga, hệ thống bài luyện thanh của M.I.Glinka và A.E.Varlamov, cùng một số romance tiêu biểu của M.I.Glinka, P.I.Tchaikovsky, S.V.Rachmaninoff, đặc biệt tập trung vào hệ đại học. Luận án cũng khảo sát thực trạng giảng dạy các tác phẩm Nga tại Khoa Thanh nhạc HVANQGVN. Phạm vi nghiên cứu chủ yếu tập trung vào các bản romance Nga tiêu biểu đã có trong giáo trình và được sử dụng rộng rãi. Việc nghiên cứu tại HVANQGVN được lựa chọn vì đây là cơ sở đào tạo chuẩn mực, có bề dày lịch sử và chịu ảnh hưởng lớn từ trường phái thanh nhạc Nga. Luận án giả thuyết rằng nền thanh nhạc Việt Nam chịu ảnh hưởng sâu sắc từ trường phái Nga, nhưng các tác phẩm Nga đang dần bị lãng quên, và việc tìm hiểu ngôn ngữ, nội dung tác phẩm là yếu tố then chốt để thành công.
Về phương pháp, đề tài sử dụng phương pháp nghiên cứu lý thuyết (nghiên cứu tư liệu, phân tích tổng hợp, đối chiếu so sánh, nghị luận) và phương pháp nghiên cứu thực tiễn (thực nghiệm, phi thực nghiệm như thống kê, phỏng vấn, dự giờ). Luận án có ý nghĩa khoa học là công trình đầu tiên nghiên cứu chuyên sâu về trường phái thanh nhạc Nga và các tác phẩm romance, làm rõ ưu việt và vị trí quan trọng của chúng. Ý nghĩa thực tiễn là khôi phục, phát triển giảng dạy tác phẩm Nga, cung cấp tiêu chí và tư liệu hữu ích cho giảng viên và học sinh, sinh viên tại HVANQGVN.