Luận án Tư tưởng HCM về cơ chế đảm bảo quyền làm chủ của nhân dân và ý nghĩa đối với việc phát huy quyền làm chủ của nhân dân ở Việt Nam hiện nay

Tên luận án:

TƯ TƯỞNG HỒ CHÍ MINH VỀ CƠ CHẾ ĐẢM BẢO QUYỀN LÀM CHỦ CỦA NHÂN DÂN VÀ Ý NGHĨA ĐỐI VỚI VIỆC PHÁT HUY QUYỀN LÀM CHỦ CỦA NHÂN DÂN Ở VIỆT NAM HIỆN NAY

Ngành:

CHÍNH TRỊ HỌC

Tóm tắt nội dung tài liệu:

Luận án tập trung nghiên cứu tư tưởng Hồ Chí Minh về cơ chế đảm bảo quyền làm chủ của nhân dân, xuất phát từ tính cấp thiết trong bối cảnh Việt Nam đang đẩy mạnh công cuộc đổi mới chính trị và xây dựng nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa. Trong tư tưởng Hồ Chí Minh, nhân dân luôn giữ vị trí trung tâm, là chủ thể tối cao của quyền lực chính trị và là động lực quyết định mọi thắng lợi của sự nghiệp cách mạng. Tuy nhiên, việc nghiên cứu sâu về cơ chế đảm bảo quyền làm chủ dưới góc độ chính trị học còn hạn chế.

Mục đích của luận án là làm rõ tư tưởng Hồ Chí Minh về cơ chế đảm bảo quyền làm chủ của nhân dân, đồng thời phân tích ý nghĩa lý luận và thực tiễn của tư tưởng này đối với việc phát huy quyền làm chủ của nhân dân ở Việt Nam hiện nay. Để đạt được mục tiêu này, luận án có nhiệm vụ hệ thống hóa các công trình nghiên cứu đã có, làm rõ các vấn đề lý luận về dân chủ và quyền làm chủ, phân tích nội dung cơ chế đảm bảo quyền làm chủ trong tư tưởng Hồ Chí Minh, và rút ra ý nghĩa của cơ chế này trong bối cảnh hiện tại.

Luận án đóng góp vào việc làm sáng tỏ lý luận cơ bản về quyền làm chủ của nhân dân và hệ thống các cơ chế đảm bảo quyền làm chủ trong lịch sử tư tưởng chính trị. Cụ thể, luận án luận giải các nội dung cơ bản về cơ chế lựa chọn người đại diện, cơ chế phúc quyết hiến pháp, kiểm tra, giám sát, khiếu nại, tố cáo, bãi miễn và tự do ngôn luận theo tư tưởng Hồ Chí Minh. Những đóng góp này có ý nghĩa khoa học sâu sắc, giúp hệ thống hóa các lý thuyết liên quan, làm rõ tư tưởng của Người và đề xuất các giải pháp nhằm phát huy quyền làm chủ của nhân dân. Về mặt thực tiễn, luận án cung cấp tài liệu tham khảo và luận cứ khoa học để Đảng và Nhà nước hoàn thiện cơ chế đảm bảo quyền làm chủ, hoạch định đường lối chính trị phục vụ nhân dân.

Trong kết luận, luận án khẳng định dù Hồ Chí Minh không trực tiếp sử dụng khái niệm "cơ chế", nhưng Người đã thiết lập các quy trình, thủ tục, quy tắc và điều kiện để nhân dân thực hiện quyền làm chủ ngay từ khi thành lập nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa. Các cơ chế này, bao gồm lựa chọn và bãi nhiệm đại diện, phúc quyết hiến pháp, kiểm soát, giám sát, tự do ngôn luận, hội họp và lập hội, đều có mối liên hệ chặt chẽ, lấy nhân dân làm trung tâm. Luận án cũng chỉ ra rằng tư tưởng Hồ Chí Minh về cơ chế đảm bảo quyền làm chủ là nền tảng vững chắc để xây dựng và hoàn thiện Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa của dân, do dân, vì dân.