Luận án – Dạy học các mô đun chuyên môn nghề điện công nghiệp theo hướng phát triển năng lực nghề nghiệp cho sinh viên cao đẳng

Tên luận án:

DẠY HỌC CÁC MÔ ĐUN CHUYÊN MÔN NGHỀ ĐIỆN CÔNG NGHIỆP THEO HƯỚNG PHÁT TRIỂN NĂNG LỰC NGHỀ NGHIỆP CHO SINH VIÊN CAO ĐẲNG

Ngành:

Lý luận và phương pháp dạy học

Tóm tắt nội dung tài liệu:

Luận án này nghiên cứu về dạy học các mô đun chuyên môn nghề Điện công nghiệp theo hướng phát triển năng lực nghề nghiệp cho sinh viên cao đẳng, trong bối cảnh nền kinh tế tri thức và cuộc cách mạng công nghiệp 4.0 đòi hỏi lực lượng lao động có cả năng lực chuyên môn và năng lực chung. Mặc dù đào tạo theo hướng phát triển năng lực đã phổ biến trong giáo dục nghề nghiệp, các nghiên cứu và tài liệu hướng dẫn tại Việt Nam còn tập trung vào kỹ năng chuyên môn hẹp, chưa tích hợp đầy đủ năng lực chung. Điều này tạo ra khoảng trống kiến thức cần được lấp đầy, đồng thời phù hợp với định hướng của Đảng và Nhà nước về phát triển toàn diện năng lực và phẩm chất người học.

Mục đích nghiên cứu của luận án là tổng hợp cơ sở lý luận về dạy học theo hướng phát triển năng lực nghề nghiệp, đánh giá khả năng vận dụng trong đào tạo nghề Điện công nghiệp, và đề xuất tiến trình thiết kế dạy học các mô đun chuyên môn nghề Điện công nghiệp theo hướng này. Luận án đã xác định năng lực nghề nghiệp bao gồm cả năng lực chung (dựa trên "Khung các kỹ năng thế kỷ 21" với 10 thành tố) và năng lực chuyên môn (xác định theo Thông tư 48/2018/TT-BLĐTBXH). Các mô hình lý thuyết "Căn chỉnh kiến tạo" (John Biggs) và "Mô hình 4C/ID" được tiếp cận để mô tả các thành phần và hướng dẫn thiết kế hoạt động dạy học.

Kết quả khảo sát thực trạng từ 133 giảng viên nghề Điện tại miền Bắc cho thấy, giảng viên đồng ý năng lực nghề nghiệp bao gồm cả năng lực chung và chuyên môn. Tuy nhiên, việc tích hợp năng lực chung trong chương trình và quá trình dạy học còn hạn chế, chủ yếu tập trung vào một số thành tố như "Khởi xướng và tự định hướng", "Năng suất và trách nhiệm giải trình". Các giảng viên còn lúng túng trong việc vận dụng mô hình lý thuyết hiện đại để thiết kế hoạt động dạy học nhằm phát triển toàn diện năng lực. Từ đó, luận án đề xuất một tiến trình thiết kế dạy học các mô đun chuyên môn nghề Điện công nghiệp theo hướng phát triển năng lực, bao gồm 4 nguyên tắc và 4 yêu cầu, minh họa bằng thiết kế dạy học cụ thể. Kiểm nghiệm và đánh giá từ chuyên gia cùng thực nghiệm sư phạm đã xác nhận tính cần thiết, khả thi và hiệu quả tích cực của tiến trình đề xuất đối với sự hình thành và phát triển năng lực nghề nghiệp của sinh viên cao đẳng.

Luận án khuyến nghị các cơ sở giáo dục nghề nghiệp cần quan tâm hơn đến tích hợp năng lực chung vào chương trình đào tạo và tổ chức tập huấn cho giảng viên. Giảng viên cần ý thức được lợi ích của năng lực chung và chủ động lồng ghép vào bài giảng.

Mục lục chi tiết:

MỞ ĐẦU

• 1. Lý do chọn đề tài
  • 1.1. Những yêu cầu từ thực tiễn trước sự thay đổi về kinh tế và xã hội trong kỷ nguyên số
  • 1.2. Bối cảnh thay đổi của đào tạo nghề theo hướng phát triển năng lực
  • 1.3. Quan điểm của Đảng và Nhà nước về giáo dục nghề nghiệp
• 2. Mục đích nghiên cứu
• 3. Khách thể và đối tượng nghiên cứu
  • 3.1. Khách thể nghiên cứu
  • 3.2. Đối tượng nghiên cứu
  • 3.3. Giới hạn và phạm vi nghiên cứu
• 4. Giả thuyết khoa học
• 5. Nhiệm vụ nghiên cứu
• 6. Cách tiếp cận và phương pháp nghiên cứu
  • 6.1. Cách tiếp cận
  • 6.2. Các phương pháp nghiên cứu
• 7. Những luận điểm cần bảo vệ trong luận án
• 8. Đóng góp mới của luận án
• 9. Cấu trúc của luận án
  • Chương 1: Tổng quan về dạy học nghề Điện công nghiệp theo hướng phát triển năng lực nghề nghiệp cho sinh viên cao đẳng.
  • Chương 2: Cơ sở lý luận về dạy học các mô đun chuyên môn nghề Điện công nghiệp theo hướng phát triển năng lực nghề nghiệp cho sinh viên cao đẳng.
  • Chương 3: Thực trạng về dạy học các mô đun chuyên môn nghề Điện công nghiệp theo hướng phát triển năng lực nghề nghiệp cho sinh viên cao đẳng.
  • Chương 4: Thiết kế dạy học các mô đun chuyên môn nghề Điện công nghiệp theo hướng phát triển năng lực nghề nghiệp cho sinh viên cao đẳng.

Chương 1: TỔNG QUAN VỀ DẠY HỌC NGHỀ ĐIỆN CÔNG NGHIỆP THEO HƯỚNG PHÁT TRIỂN NĂNG LỰC NGHỀ NGHIỆP CHO SINH VIÊN CAO ĐẲNG

• 1.1. Phương pháp tổng quan tài liệu nghiên cứu
• 1.2. Kết quả tìm kiếm tài liệu
• 1.3. Phân tích tổng quan
  • 1.3.1. Xu hướng chuyển dịch quan điểm về đào tạo theo hướng phát triển năng lực trong giáo dục nghề nghiệp
  • 1.3.2. Tình hình triển khai dạy học theo hướng phát triển năng lực trong giáo dục nghề nghiệp ở các nước trên thế giới
  • 1.3.3. Một số nghiên cứu về dạy học nghề Điện theo hướng phát triển năng lực trên thế giới
  • 1.3.4. Tình hình cập nhật nghiên cứu về dạy học phát triển năng lực và dạy học nghề Điện theo hướng phát triển năng lực tại Việt Nam
• Kết luận Chương 1

Chương 2: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ DẠY HỌC CÁC MÔ ĐUN CHUYÊN MÔN NGHỀ ĐIỆN CÔNG NGHIỆP THEO HƯỚNG PHÁT TRIỂN NĂNG LỰC NGHỀ NGHIỆP CHO SINH VIÊN CAO ĐẲNG

• 2.1. Các khái niệm cơ bản
  • 2.1.1. Năng lực chung và năng lực chuyên môn
  • 2.1.2. Năng lực nghề nghiệp và năng lực nghề nghiệp của sinh viên cao đẳng Điện công nghiệp
  • 2.1.3. Dạy học theo hướng phát triển năng lực nghề nghiệp
• 2.2. Các năng lực nghề nghiệp của sinh viên cao đẳng Điện công nghiệp
  • 2.2.1. Năng lực chung của sinh viên cao đẳng Điện công nghiệp
  • 2.2.2. Năng lực chuyên môn của sinh viên cao đẳng Điện công nghiệp
• 2.3. Đặc điểm dạy học theo hướng phát triển năng lực nghề nghiệp cho sinh viên cao đẳng Điện công nghiệp
• 2.4. Những yêu cầu về quá trình dạy học các mô đun chuyên môn nghề Điện công nghiệp theo hướng phát triển năng lực nghề nghiệp
• 2.5. Cơ sở lý thuyết thiết kế dạy học các mô đun chuyên môn nghề Điện công nghiệp theo hướng phát triển năng lực nghề nghiệp
  • 2.5.1. Tiếp cận mô hình lý thuyết dạy học theo hướng phát triển năng lực nghề nghiệp
  • 2.5.2. Tiếp cận mô hình lý thuyết cho thiết kế hoạt động dạy học theo hướng phát triển năng lực nghề nghiệp
• Kết luận Chương 2

Chương 3: THỰC TRẠNG VỀ DẠY HỌC CÁC MÔ ĐUN CHUYÊN MÔN NGHỀ ĐIỆN CÔNG NGHIỆP THEO HƯỚNG PHÁT TRIỂN NĂNG LỰC NGHỀ NGHIỆP CHO SINH VIÊN CAO ĐẰNG

• 3.1. Phân tích chương trình đào tạo nghề Điện công nghiệp
  • 3.1.1. Mục đích nghiên cứu
  • 3.1.2. Thiết kế phương pháp nghiên cứu
  • 3.1.3. Kết quả phân tích
• 3.2. Khảo sát thực trạng về dạy học các mô đun chuyên môn nghề Điện công nghiệp theo hướng phát triển năng lực nghề nghiệp cho sinh viên cao đẳng
  • 3.2.1. Mục đích khảo sát
  • 3.2.2. Thiết kế phương pháp khảo sát
• 3.3. Kết quả khảo sát
  • 3.3.1. Đặc điểm của mẫu khảo sát
  • 3.3.2. Đánh giá của giảng viên về những thành tố năng lực chung của sinh viên cao đẳng Điện công nghiệp
  • 3.3.3. Đánh giá của giảng viên về những thành tố năng lực chuyên môn của sinh viên cao đẳng Điện công nghiệp
  • 3.3.4. Quan niệm của giảng viên về năng lực nghề nghiệp của sinh viên cao đẳng Điện công nghiệp
  • 3.3.5. Ý kiến của giảng viên về những thành tố năng lực chung thường xuyên được tích hợp trong bài giảng mô đun chuyên môn nghề Điện công nghiệp
  • 3.3.6. Ý kiến của giảng viên về đáp ứng các yêu cầu của quá trình dạy học theo hướng phát triển năng lực nghề nghiệp trong bài giảng mô đun chuyên môn nghề Điện công nghiệp
  • 3.3.7. Ý kiến của giảng viên về đáp ứng các yêu cầu thiết kế hoạt động dạy học trong bài giảng mô đun chuyên môn nghề Điện công nghiệp theo hướng phát triển năng lực nghề nghiệp
  • 3.3.8. Ý kiến của giảng viên về những công cụ/ kỹ thuật đánh giá phù hợp trong dạy học các mô đun chuyên môn nghề Điện công nghiệp
• Kết luận Chương 3

Chương 4: THIẾT KẾ DẠY HỌC CÁC MÔ ĐUN CHUYÊN MÔN NGHỀ ĐIỆN CÔNG NGHIỆP THEO HƯỚNG PHÁT TRIỂN NĂNG LỰC NGHỀ NGHIỆP CHO SINH VIÊN CAO ĐẲNG

• 4.1. Nguyên tắc thiết kế dạy học các mô đun chuyên môn nghề Điện công nghiệp theo hướng phát triển năng lực cho sinh viên cao đẳng
• 4.2. Yêu cầu đối với tiến trình thiết kế dạy học mô đun chuyên môn nghề Điện công nghiệp theo hướng phát triển năng lực nghề nghiệp
• 4.3. Tiến trình thiết kế dạy học mô đun chuyên môn nghề Điện công nghiệp theo hướng phát triển năng lực nghề nghiệp
• 4.4. Minh họa thiết kế dạy học "Bài 2: Lắp mạch đảo chiều gián tiếp động cơ không đồng bộ 3 pha rô to lồng sóc dùng khởi động từ và nút ấn" trong "Mô đun 23: Trang bị điện 1"
• 4.5. Kiểm nghiệm, đánh giá
  • 4.5.1. Đánh giá kết quả nghiên cứu bằng phương pháp chuyên gia
  • 4.5.2. Thực nghiệm sư phạm
  • 4.5.3. Kết quả thực nghiệm sư phạm
• Kết luận Chương 4

KẾT LUẬN VÀ KHUYẾN NGHỊ

• 1. Kết luận
• 2. Khuyến nghị
  • 2.1. Đối với các cơ sở giáo dục nghề nghiệp
  • 2.2. Đối với các giảng viên tại các cơ sở giáo dục nghề nghiệp