TỔ CHỨC KHÔNG GIAN TẠI KHU VỰC PHÁT TRIỂN THEO ĐỊNH HƯỚNG GIAO THÔNG - TOD ĐỐI VỚI ĐÔ THỊ TRUNG TÂM HÀ NỘI
CHUYÊN NGÀNH QUY HOẠCH VÙNG VÀ ĐÔ THỊ
Luận án "TỔ CHỨC KHÔNG GIAN TẠI KHU VỰC PHÁT TRIỂN THEO ĐỊNH HƯỚNG GIAO THÔNG - TOD ĐỐI VỚI ĐÔ THỊ TRUNG TÂM HÀ NỘI" được thực hiện trong bối cảnh Hà Nội đang đối mặt với tình trạng ùn tắc giao thông nghiêm trọng do tăng dân số cơ học và phân bố các khu chức năng, nơi ở và làm việc chưa hợp lý. Mô hình Phát triển theo định hướng giao thông (TOD) được xác định là giải pháp cấp thiết và phù hợp để xây dựng Hà Nội phát triển bền vững, xanh, văn hiến, văn minh, hiện đại, đồng thời giải quyết các vấn đề giao thông bức xúc. Nghiên cứu cụ thể về mô hình TOD phù hợp điều kiện Hà Nội hiện nay còn chưa có.
Mục đích chính của nghiên cứu là xây dựng mô hình, tổ chức hệ thống TOD và đề xuất các giải pháp quy hoạch tổ chức không gian tại đô thị trung tâm Hà Nội, đảm bảo phù hợp với điều kiện tự nhiên, đặc điểm văn hóa xã hội và cảnh quan. Luận án hướng tới nâng cao hiệu quả sử dụng đất, tiết kiệm năng lượng, bảo vệ môi trường, giải quyết vấn đề ùn tắc giao thông, nâng cao hiệu quả kinh tế xã hội. Các kết quả nghiên cứu sẽ làm cơ sở cho việc áp dụng quy hoạch tổ chức không gian TOD trong các đồ án quy hoạch phân khu đô thị, quy hoạch chi tiết hoặc dự án đầu tư xây dựng tại địa bàn Hà Nội đến năm 2030, tầm nhìn 2050.
Nghiên cứu sử dụng các phương pháp thu thập dữ liệu, khảo sát thực tế, kế thừa, phân tích đánh giá tổng hợp, so sánh, bản đồ, tiếp cận hệ thống, chuyên gia, xây dựng mô hình và dự báo. Nội dung nghiên cứu bao gồm tổng quan về phát triển đô thị theo mô hình TOD trong nước và thế giới, đặc điểm phát triển đô thị Hà Nội, cơ sở khoa học, lý thuyết và bài học kinh nghiệm quốc tế, từ đó đề xuất các giải pháp cụ thể cho đô thị trung tâm Hà Nội.
Các kết quả và đóng góp mới của luận án bao gồm việc xác định và hệ thống hóa các lý luận về TOD; nghiên cứu bổ sung và đề xuất những nội dung lý thuyết mới về TOD theo điều kiện của Hà Nội và Việt Nam, cùng với các mô hình giải pháp cụ thể. Luận án xây dựng các nguyên tắc, tiêu chí xác định vị trí, phân loại, quy mô, tính chất, tổ chức hệ thống TOD theo 3 cấp độ (vùng TOD, chuỗi TOD, điểm TOD) cho đô thị trung tâm Hà Nội, bao gồm khu hạn chế phát triển, khu mở rộng và khu phát triển mới. Đồng thời, đề xuất mô hình, giải pháp tổ chức không gian, chỉ tiêu, hướng dẫn thiết kế đô thị, nguyên tắc quản lý thống nhất về tổ chức không gian ngầm, nổi, giải quyết vấn đề liên kết giữa khu vực hiện hữu và phát triển mới. Luận án cũng đưa ra giải pháp chuyển đổi từ mô hình đô thị truyền thống sang TOD và áp dụng thí điểm tại khu vực ga Giáp Bát, góp phần phát triển đô thị Hà Nội theo hướng Xanh - Văn hiến - Thông minh - Hiện đại.