Đánh giá độc tính cấp, bán trường diễn và tác dụng chống viêm, giảm đau, hạ acid uric máu của cốm tan Tứ diệu tán trên thực nghiệm và lâm sàng trên bệnh nhân gút mạn tính.
Thông tin về ngành của luận án không được cung cấp rõ ràng trong văn bản.
Gút là một bệnh khớp phổ biến, do sự lắng đọng tinh thể monosodium urat, ảnh hưởng từ 1-4% dân số trưởng thành và có xu hướng gia tăng. Bệnh tiến triển mạn tính, gây tổn thương và biến dạng khớp không hồi phục ở trên 25% bệnh nhân, làm giảm chất lượng cuộc sống. Nhu cầu tìm kiếm các phương pháp điều trị mới, đặc biệt từ thiên nhiên, nhằm hạn chế tác dụng phụ là rất cấp thiết. Trong bối cảnh đó, bài thuốc cổ phương Tứ diệu tán của Y học cổ truyền Việt Nam, với các thành phần như Ý dĩ, Ngưu tất, Hoàng bá và Thương truật, đã được chú ý.
Luận án này tập trung nghiên cứu chế phẩm cốm tan Tứ diệu tán, một dạng cải tiến từ bài Tứ diệu cổ phương. Sự cải tiến bao gồm việc thay thế Hoàng bá bắc, Ngưu tất bắc bằng Hoàng bá nam, Ngưu tất nam, điều chỉnh liều lượng các vị thuốc và chuyển dạng bào chế từ thuốc sắc sang cốm tan, nhằm phù hợp với đặc tính sinh lý người Việt và tăng cường hiệu quả điều trị.
Mục tiêu của nghiên cứu là đánh giá độc tính cấp, bán trường diễn, cùng với tác dụng chống viêm, giảm đau và hạ acid uric máu của cốm tan Tứ diệu tán trên mô hình thực nghiệm. Đồng thời, luận án cũng đánh giá các tác dụng này và tác dụng không mong muốn của chế phẩm trên bệnh nhân gút mạn tính trong môi trường lâm sàng.
Kết quả thực nghiệm cho thấy cốm tan Tứ diệu tán không gây độc tính cấp hoặc bán trường diễn, đồng thời thể hiện tác dụng chống viêm, giảm đau và hạ acid uric máu thông qua cơ chế tăng thải trừ acid uric qua thận. Trên lâm sàng, sau 30 ngày điều trị liên tục, nhóm bệnh nhân sử dụng cốm tan Tứ diệu tán kết hợp allopurinol đã giảm đáng kể nồng độ acid uric máu (trung bình 200,42 ± 100,14 µmol/l, hiệu quả 98,33%), cải thiện rõ rệt số khớp sưng, đau, mức độ đau (VAS1) và chức năng vận động (VAS2, VAS3, HAQ), hiệu quả điều trị chứng hậu YHCT đạt 98,33%. Các chỉ số này đều tốt hơn đáng kể so với nhóm chứng (placebo + allopurinol). Cốm tan Tứ diệu tán cũng cho thấy hiệu quả tương đương trên cả hai thể bệnh phong thấp nhiệt và đàm trệ huyết ứ. Đáng chú ý, bước đầu chưa ghi nhận tác dụng không mong muốn trên lâm sàng và cận lâm sàng. Những phát hiện này khẳng định cốm tan Tứ diệu tán là một chế phẩm an toàn, có khả năng hỗ trợ chống viêm, giảm đau và hạ acid uric máu cho bệnh nhân gút mạn tính.