Luận án Nghiên cứu phát triển dịch vụ bảo hiểm cây lúa ở Đồng bằng sông Cửu Long

Tên luận án:

NGHIÊN CỨU PHÁT TRIỂN DỊCH VỤ BẢO HIỂM CÂY LÚA Ở ĐỒNG BẰNG SÔNG CỬU LONG

Ngành:

Kinh tế nông nghiệp (Mã ngành: 62620115)

Tóm tắt nội dung tài liệu:

Luận án "Nghiên cứu phát triển dịch vụ bảo hiểm cây lúa ở Đồng bằng sông Cửu Long" năm 2021 của Nguyễn Văn Tạc tập trung vào việc phát triển dịch vụ bảo hiểm cây lúa (BHCL) tại Đồng bằng sông Cửu Long (ĐBSCL), một vùng trọng điểm sản xuất lúa của Việt Nam nhưng dễ bị tổn thương bởi biến đổi khí hậu. Nghiên cứu này xuất phát từ thực trạng BHCL ở Việt Nam còn sơ khai, đối mặt với nhiều thách thức như sản phẩm chưa phù hợp, nhận thức hạn chế của nông hộ, chính sách hỗ trợ chưa đủ, rủi ro cơ bản cao và sự e ngại từ các doanh nghiệp bảo hiểm.

Mục tiêu chính của luận án là phân tích thực trạng BHCL, thiết kế và tính phí sản phẩm bảo hiểm chỉ số (BHCS) năng suất vùng cho cây lúa (khía cạnh cung), xác định mức sẵn lòng trả (WTP) của nông hộ và các yếu tố ảnh hưởng (khía cạnh cầu), từ đó đề xuất các giải pháp phát triển dịch vụ này.

Về phương pháp, luận án tổng hợp lý thuyết rủi ro và bảo hiểm, sử dụng dữ liệu sơ cấp từ phỏng vấn trực tiếp 505 nông hộ tại 4 tỉnh (Hậu Giang, Sóc Trăng, An Giang, Đồng Tháp) và dữ liệu thứ cấp từ các nguồn thống kê. Phương pháp tính phí BHCS năng suất vùng được thực hiện dựa trên lý thuyết độ tin cậy Bayes và cách tiếp cận thời gian-không gian của dữ liệu, còn WTP của nông hộ được xác định bằng phương pháp định giá ngẫu nhiên lựa chọn nhị phân kép (DBDC).

Kết quả nghiên cứu cho thấy phần lớn nông hộ có trình độ học vấn thấp, quy mô sản xuất nhỏ, và mặc dù có thái độ sẵn sàng ứng phó với rủi ro, tỷ lệ tham gia BHCL còn thấp (28,5%). Các chương trình BHCL thí điểm trước đây đạt kết quả khiêm tốn. Luận án đã tính toán tỷ lệ phí thuần (PPR) và tỷ lệ phí thương mại (CPR) cho các tỉnh, với tỷ lệ phí ước tính của An Giang thấp nhất (0,5%) và Hậu Giang cao nhất (2,1%). Mức WTP trung bình của nông hộ là 68.633 đồng/1000m²/vụ, bị ảnh hưởng bởi trình độ học vấn, đê bao, vay vốn, chi phí sản xuất trung bình, thu nhập khác và thái độ đối với rủi ro.

Nghiên cứu chỉ ra sự chênh lệch giữa phí bảo hiểm tính toán và WTP của nông hộ, đồng thời xác định 5 vấn đề cốt lõi ảnh hưởng đến phát triển BHCL: thông tin bất đối xứng và lựa chọn sai lầm, rủi ro cơ bản, đặc điểm sản xuất và cá nhân nông hộ, nhận thức về rủi ro và BHCL, cùng sự hỗ trợ từ Chính phủ.

Luận án đề xuất các giải pháp chính sách bao gồm: áp dụng BHCS năng suất vùng cho các rủi ro hệ thống, xác định mức phí bảo hiểm phù hợp dựa trên dữ liệu đầy đủ, thiết kế sản phẩm phù hợp với đặc điểm sản xuất, đẩy mạnh truyền thông nâng cao nhận thức nông hộ, và tăng cường hỗ trợ từ Chính phủ về chính sách, nguồn dữ liệu, trợ cấp phí và hệ thống cảnh báo.