Tên luận án:
XUẤT KHẨU THỦY SẢN CỦA VIỆT NAM VÀO THỊ TRƯỜNG LIÊN MINH CHÂU ÂU (EU)
Ngành:
KINH TẾ CHÍNH TRỊ (Mã số: 931 01 02)
Tóm tắt nội dung tài liệu:
Luận án “XUẤT KHẨU THỦY SẢN CỦA VIỆT NAM VÀO THỊ TRƯỜNG LIÊN MINH CHÂU ÂU (EU)” của Nguyễn Thị Hoài Thu, là tóm tắt luận án tiến sĩ Kinh tế (ngành Kinh tế Chính trị), tập trung nghiên cứu vai trò quan trọng của xuất khẩu thủy sản Việt Nam, đặc biệt vào thị trường Liên minh Châu Âu (EU). Nghiên cứu này được thực hiện trong giai đoạn 2008-2020 và đề xuất giải pháp đến năm 2030.
Luận án làm rõ tính cấp thiết của đề tài khi xuất khẩu thủy sản là ngành quan trọng, EU là đối tác thương mại ổn định nhưng có nhiều rào cản. Mục đích chính là khái quát các vấn đề lý luận, phân tích thực trạng, cơ hội, thách thức và đề xuất giải pháp đẩy mạnh xuất khẩu thủy sản Việt Nam vào EU, đặc biệt trong bối cảnh Hiệp định Thương mại tự do giữa Việt Nam và Liên minh Châu Âu (EVFTA) có hiệu lực. Phạm vi nghiên cứu giới hạn ở các loại thủy sản chủ lực như tôm, cá tra, cá ngừ, mực và bạch tuộc.
Các phương pháp nghiên cứu chủ yếu bao gồm trừu tượng hóa khoa học, lôgic với lịch sử, hệ thống hóa lý thuyết, phân tích tổng hợp, so sánh và phân tích SWOT. Luận án đóng góp khoa học bằng cách nghiên cứu sâu hơn về xuất khẩu thủy sản Việt Nam vào EU trong điều kiện EVFTA, làm rõ nguồn hàng và mặt hàng, cơ hội và thách thức từ EVFTA, cũng như hệ thống chính sách và cơ chế quản lý.
Về thực tiễn, luận án đánh giá thành tựu, hạn chế và nguyên nhân của xuất khẩu thủy sản Việt Nam vào EU, từ đó đề xuất các giải pháp, chính sách chủ yếu nhằm nâng cao khả năng cạnh tranh và tận dụng tối đa lợi thế của EVFTA, đồng thời vượt qua các rào cản thương mại và cạnh tranh gay gắt trên thị trường này.
Mục lục chi tiết:
-
MỞ ĐẦU
- 1. Tính cấp thiết của đề tài
- 2. Mục đích, nhiệm vụ nghiên cứu đề tài
- 3. Đối tượng, phạm vi nghiên cứu đề tài
- 3.1. Đối tượng nghiên cứu đề tài
- 3.2. Phạm vi nghiên cứu đề tài
- 4. Phương pháp nghiên cứu đề tài
- 5. Những đóng góp khoa học mới của luận án
- 6. Ý nghĩa khoa học của luận án
- 7. Kết cấu của luận án
-
Chương 1: TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU LIÊN QUAN ĐẾN ĐỀ TÀI XUẤT KHẨU THỦY SẢN VIỆT NAM VÀO THỊ TRƯỜNG LIÊN MINH CHÂU ÂU
- 1.1. TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU LIÊN QUAN ĐẾN XUẤT KHẨU VÀ XUẤT KHẨU THỦY SẢN
- 1.1.1. Các công trình nghiên cứu nước ngoài liên quan đến xuất khẩu và xuất khẩu thủy sản
- 1.1.2. Các công trình nghiên cứu trong nước liên quan đến xuất khẩu và xuất khẩu thủy sản
- 1.2. TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU LIÊN QUAN ĐẾN XUẤT KHẨU THỦY SẢN VÀO THỊ TRƯỜNG EU
- 1.2.1. Các công trình nghiên cứu nước ngoài liên quan đến xuất khẩu thủy sản vào thị trường EU
- 1.2.2. Các công trình nghiên cứu trong nước liên quan đến xuất khẩu thủy sản vào thị trường EU
- 1.3. ĐÁNH GIÁ CHUNG KẾT QUẢ CỦA CÁC CÔNG TRÌNH ĐÃ CÔNG BỐ VÀ NHỮNG KHOẢNG TRỐNG CẦN TIẾP TỤC NGHIÊN CỨU
- 1.3.1. Đánh giá chung
- 1.3.2. Những khoảng trống cần tiếp tục nghiên cứu
-
Chương 2: CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ KINH NGHIỆM THỰC TIỄN VỀ XUẤT KHẨU THỦY SẢN VÀO THỊ TRƯỜNG LIÊN MINH CHÂU ÂU
- 2.1. CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ XUẤT KHẨU THỦY SẢN
- 2.1.1. Xuất khẩu thủy sản và đặc điểm của xuất khẩu thủy sản
- 2.1.1.1. Khái niệm xuất khẩu thủy sản
- 2.1.1.2. Đặc điểm của xuất khẩu thủy sản của Việt Nam
- 2.1.2. Vai trò của xuất khẩu thủy sản
- 2.1.2.1. Xuất khẩu hàng hóa góp phần quan trọng trong tăng trưởng và phát triển kinh tế của một quốc gia.
- 2.1.2.2. Xuất khẩu thủy sản là một trong các nguồn thu ngoại tệ quan trọng cho đất nước
- 2.1.2.3. Xuất khẩu thủy sản góp phần chuyển dịch cơ cấu kinh tế, thúc đẩy sản xuất phát triển
- 2.1.2.4. Xuất khẩu thủy sản có tác động tích cực đến giải quyết việc làm
- 2.1.2.5. Xuất khẩu thủy sản góp phần mở rộng và thúc đẩy các quan hệ kinh tế đối ngoại, tăng cường địa vị kinh tế của quốc gia trên thị trường thế giới.
- 2.2. NỘI DUNG VÀ CÁC TIÊU CHÍ ĐÁNH GIÁ XUẤT KHẨU THỦY SẢN
- 2.2.1. Nội dung nghiên cứu xuất khẩu thủy sản
- 2.2.1.1. Cơ chế chính sách xuất khẩu thủy sản
- 2.2.1.2. Thị phần xuất khẩu thủy sản
- 2.2.1.3. Cơ cấu mặt hàng thủy sản xuất khẩu
- 2.2.1.4. Giá cả mặt hàng thủy sản xuất khẩu
- 2.2.2. Các tiêu chí đánh giá xuất khẩu thủy sản
- 2.2.2.1. Kim ngạch xuất khẩu thủy sản
- 2.2.2.2. Sự thay đổi trong thị phần xuất khẩu của mặt hàng thủy sản
- 2.2.2.3. Năng lực cạnh tranh của mặt hàng thủy sản xuất khẩu
- 2.3. CÁC NHÂN TỐ ẢNH HƯỞNG ĐẾN XUẤT KHẨU THỦY SẢN
- 2.3.1. Các nhân tố quốc tế
- 2.3.1.1. Việc tham gia và thực hiện cam kết trong các Hiệp định thương mại tự do liên quan đến xuất khẩu thủy sản
- 2.3.1.2. Cung và cầu hàng thủy sản thế giới
- 2.3.1.3. Chính sách nhập khẩu thủy sản của các nước
- 2.3.2. Các nhân tố trong nước
- 2.3.2.1. Cơ chế, chính sách của nhà nước về đẩy mạnh xuất khẩu thủy sản
- 2.3.2.2. Năng lực sản xuất hàng thủy sản xuất khẩu
- 2.3.2.3. Các nguồn lực: nhân lực, kết cấu hạ tầng, công nghệ và vốn trong sản xuất và xuất khẩu thủy sản
- 2.3.2.4. Các nhân tố khác
- 2.4. KINH NGHIỆM CỦA MỘT SỐ NƯỚC TRONG XUẤT KHẨU THỦY SẢN VÀ BÀI HỌC RÚT RA CHO VIỆT NAM
- 2.4.1. Kinh nghiệm của một số nước trong hoạt động xuất khẩu thủy sản
- 2.4.1.1. Kinh nghiệm của Thái Lan
- 2.4.1.2. Kinh nghiệm của Ấn Độ
- 2.4.1.3. Kinh nghiệm của Inđônêxia
- 2.4.2. Bài học kinh nghiệm rút ra cho Việt Nam
-
Chương 3: THỰC TRẠNG XUẤT KHẨU THỦY SẢN CỦA VIỆT NAM VÀO THỊ TRƯỜNG LIÊN MINH CHÂU ÂU
- 3.1. ĐẶC ĐIỂM THỊ TRƯỜNG EU VÀ HIỆP ĐỊNH EVFTA ẢNH HƯỞNG ĐẾN XUẤT KHẨU THỦY SẢN CỦA VIỆT NAM
- 3.1.1. Lịch sử hình thành và phát triển của thị trường EU
- 3.1.2. Tình hình phát triển kinh tế - xã hội của EU
- 3.1.3. Tập quán, thị hiếu tiêu thụ sản phẩm thủy sản
- 3.1.4. Yêu cầu của thị trường liên minh Châu Âu
- 3.1.5. Hiệp định EVFTA
- 3.2. XUẤT KHẨU THỦY SẢN CỦA VIỆT NAM VÀO THỊ TRƯỜNG EU TRONG THỜI KỲ 2008-2020
- 3.2.1. Hệ thống chính sách và và cơ chế quản lý xuất khẩu thủy sản
- 3.2.2. Thị phần xuất khẩu mặt hàng thủy sản vào thị trường EU
- 3.2.3. Cơ cấu mặt hàng thủy sản xuất khẩu vào thị trường EU
- 3.2.4. Giá cả của mặt hàng thủy sản xuất khẩu
- 3.3. ĐÁNH GIÁ KẾT QUẢ XUẤT KHẨU THỦY SẢN CỦA VIỆT NAM VÀO THỊ TRƯỜNG EU GIAI ĐOẠN 2008-2020
- 3.3.1. Những kết quả đạt được
- 3.3.2. Những hạn chế
- 3.3.3. Nguyên nhân của những hạn chế
-
Chương 4: PHƯƠNG HƯỚNG VÀ GIẢI PHÁP ĐẨY MẠNH XUẤT KHẨU THỦY SẢN CỦA VIỆT NAM VÀO THỊ TRƯỜNG LIÊN MINH CHÂU ÂU ĐẾN NĂM 2025 VÀ TẦM NHÌN ĐẾN NĂM 2030
- 4.1. DỰ BÁO VÀ PHƯƠNG HƯỚNG ĐẨY MẠNH XUẤT KHẨU THỦY SẢN CỦA VIỆT NAM VÀO THỊ TRƯỜNG EU
- 4.1.1. Dự báo xu hướng xuất khẩu thủy sản của Việt Nam vào thị trường EU đến năm 2030
- 4.1.1.1. Những cơ hội
- 4.1.1.2. Những thách thức
- 4.1.2. Phương hướng xuất khẩu thủy sản của Việt Nam vào thị trường EU đến năm 2025, tầm nhìn đến năm 2030
- 4.2. GIẢI PHÁP NHẰM ĐẨY MẠNH XUẤT KHẨU THỦY SẢN VÀO THỊ TRƯỜNG EU ĐẾN 2025 VÀ TẦM NHÌN 2030
- 4.2.1. Nhóm giải pháp từ phía nhà nước
- 4.2.1.1. Xây dựng và hoàn thiện quy hoạch tổng thể đối với xuất khẩu thủy sản
- 4.2.1.2. Giải pháp về cơ chế và chính sách xuất khẩu thủy sản Việt Nam
- 4.2.1.3. Cải thiện hệ thống kết cấu hạ tầng phục vụ cho xuất khẩu phát triển
- 4.2.1.4. Hỗ trợ giải quyết tranh chấp vi phạm các quy định và tiêu chuẩn môi trường
- 4.2.2. Nhóm giải pháp của Hiệp hội hỗ trợ nhằm thúc đẩy xuất khẩu thủy sản vào thị trường EU
- 4.2.2.1. Hỗ trợ doanh nghiệp xuất khẩu thủy sản vào thị trường EU
- 4.2.2.2. Tăng cường nghiên cứu thị trường và đẩy mạnh các hình thức xúc tiến xuất khẩu thủy sản tại thị trường EU
- 4.2.3. Nhóm giải pháp về phía các doanh nghiệp xuất khẩu thủy sản và cơ sở chế biến thủy sản xuất khẩu vào thị trường EU
- 4.2.3.1. Chiến lược phát triển doanh nghiệp xuất khẩu thủy sản
- 4.2.3.2. Giải pháp về khoa học và công nghệ
- 4.2.4. Một số giải pháp khác
- 4.2.4.1. Nâng cao hiệu quả tận dụng những ưu đãi của Hiệp định EVFTA đối với xuất khẩu thủy sản của Việt Nam vào thị trường EU
- 4.2.4.2. Giải pháp phát triển nguồn nhân lực
- 4.2.4.3. Đẩy mạnh mối liên kết giữa các chủ thể trong chuỗi giá trị hàng thủy sản xuất khẩu
- 4.2.4.4. Giải pháp tăng sản lượng khai thác và nuôi trồng thủy sản xuất khẩu của Việt Nam vào thị trường EU
- 4.2.4.5. Giải pháp tối ưu hóa chi phí sản xuất thủy sản xuất khẩu
-
KẾT LUẬN