Luận án Tiểu thuyết về đề tài nông thôn Việt Nam đầu thế kỷ XXI

Tên luận án:

TIỂU THUYẾT VỀ ĐỀ TÀI NÔNG THÔN VIỆT NAM ĐẦU THẾ KỶ XXI

Ngành:

Văn học Việt Nam

Tóm tắt nội dung tài liệu:

Luận án "Tiểu thuyết về đề tài nông thôn Việt Nam đầu thế kỷ XXI" của Hoàng Thị Kim Oanh tập trung nghiên cứu những đặc điểm về nội dung và lối viết của các tiểu thuyết về nông thôn Việt Nam xuất hiện trong khoảng 20 năm đầu thế kỷ XXI. Đề tài này được đặt trong bối cảnh lịch sử nghiên cứu, nơi những trí thức phương Tây đã dành nhiều thời gian tìm hiểu về cấu trúc làng xã, đặc tính bản địa, sắc thái văn hóa, mô hình nông nghiệp, người nông dân và nông thôn Việt Nam.

Đối tượng nghiên cứu của luận án là tiểu thuyết viết về đề tài nông thôn Việt Nam xuất hiện đầu thế kỷ XXI, với phạm vi tư liệu là những tác phẩm được chọn lọc trong giai đoạn này. Luận án ghi nhận bối cảnh lực lượng sáng tác về nông thôn đầu thế kỷ XXI còn tương đối ít và khiêm tốn so với những cây bút sắc bén của thế kỷ XX, mặc dù có những tác phẩm tiêu biểu như Ma làng, Dòng sông Mía, Gia phả của đất.

Nội dung luận án đi sâu phân tích những góc nhìn và vấn đề mới trong tiểu thuyết về nông thôn, đặc biệt là sự biến đổi của nông thôn dưới tác động của kinh tế thị trường và hội nhập. Sự thay đổi này dẫn đến việc tiếp thu những tư tưởng và lối sống mới, làm biến đổi quan niệm về tình yêu, hôn nhân, cấu trúc và chức năng gia đình, cũng như vai trò của người phụ nữ. Các tác phẩm đã phản ánh sự xâm phạm nghiêm trọng đến các giá trị tinh thần và nền nếp cũ của gia đình. Bên cạnh đó, luận án cũng chỉ ra những mặt trái của ý thức họ tộc mù quáng, tâm lý bè phái, cục bộ địa phương gắn với tham vọng quyền lực, gây ra nhiều hệ lụy và bi kịch cho con người nông thôn.

Về lối viết, luận án nhận diện sự kế thừa kết cấu cốt truyện tuyến tính truyền thống nhưng cũng nhấn mạnh nỗ lực đổi mới qua việc sử dụng ngôn ngữ đậm tính thế tục, bình dân, đời thường và có phần dung tục hóa, vốn được xem là "tiếng ồn" phá vỡ sự thuần khiết, trong sáng của văn bản văn học. Mặc dù còn một số hạn chế về chiều sâu bứt phá, tiểu thuyết về đề tài nông thôn đầu thế kỷ XXI đã đóng góp đáng kể vào tiến trình phát triển của thể loại, mang tiếng nói và bước đi riêng trong việc phản ánh hiện thực đương đại.

Mục lục chi tiết:

• MỞ ĐẦU
  • 1. Lý do chọn đề tài
    • 1.1. Những trí thức phương Tây khi đặt chân đến Việt Nam, Đông Dương đã dành rất nhiều thời gian để nghiên cứu về cấu trúc làng xã, đặc tính bản địa, sắc thái văn hóa, mô hình nông nghiệp, người nông dân và nông thôn Việt Nam
  • 3.1. Đối tượng nghiên cứu
  • 3.2. Phạm vi nghiên cứu
• Chương 2. Những góc nhìn mới, những vấn đề mới trong tiểu thuyết về đề tài nông thôn đầu thế kỷ XXI
• Chương 3. Nhân vật người nông dân “quen mà lạ” trong tiểu thuyết về đề tài nông thôn đầu thế kỷ XXI
• Chương 4. Những kế thừa và nỗ lực đổi mới lối viết trong tiểu thuyết về đề tài nông thôn đầu thế kỷ XXI
• 1.1. Tiến trình tiểu thuyết về đề tài nông thôn Việt Nam
• 1.2.1. Những nghiên cứu ở thế kỷ XX
  • 1.2.1.1. Trước Cách mạng tháng Tám 1945
• 4.1. Sự nối dài của lối viết truyền thống
  • 4.1.1. Kết cấu cốt truyện theo lối tuyến tính
• 4.2.3.1. Ngôn ngữ đậm tính thế tục