Luận án Sử dụng thí nghiệm trong dạy học Sinh lí thực vật cho sinh viên ngành Sư phạm Sinh học ở các trường Cao đẳng Sư phạm

Tên luận án:

SỬ DỤNG THÍ NGHIỆM TRONG DẠY HỌC SINH LÍ THỰC VẬT CHO SINH VIÊN NGÀNH SƯ PHẠM SINH HỌC Ở CÁC TRƯỜNG CAO ĐẲNG SƯ PHẠM

Ngành:

Lý luận và Phương pháp dạy học Sinh học

Tóm tắt nội dung tài liệu:

Luận án tiến sĩ Khoa học Giáo dục này tập trung vào việc "Sử dụng thí nghiệm trong dạy học Sinh lí thực vật cho sinh viên ngành Sư phạm Sinh học ở các trường Cao đẳng Sư phạm". Đề tài xuất phát từ yêu cầu đổi mới phương pháp dạy học nhằm bồi dưỡng năng lực tự học, tư duy sáng tạo, kỹ năng thực hành cho người học, cùng với vai trò cấp thiết của thí nghiệm (TN) trong dạy học Sinh học. Thực trạng cho thấy TN Sinh lí thực vật (SLTV) chủ yếu được dùng để minh họa, chưa khai thác theo hướng nghiên cứu tích cực.

Mục tiêu của luận án là giúp sinh viên (SV) ngành Sư phạm Sinh học lĩnh hội kiến thức SLTV, rèn luyện kỹ năng (KN) làm TN, và phát triển KN sử dụng TN trong dạy học Sinh học ở trường THCS. Giả thuyết khoa học đặt ra là nếu xây dựng được quy trình sử dụng TN theo hướng tìm tòi kiến thức, SV sẽ nâng cao kiến thức và KN làm TN.

Luận án đã thực hiện các nhiệm vụ nghiên cứu như tổng quan lý luận về TN và việc sử dụng TN, điều tra thực trạng, xác định cấu trúc KN thiết kế và làm TN, xây dựng hệ thống TN và quy trình sử dụng TN trong dạy học SLTV, xây dựng tiêu chí đánh giá KN, đề xuất biện pháp tích hợp rèn luyện nghiệp vụ sư phạm, và thực nghiệm sư phạm.

Những đóng góp mới của đề tài bao gồm việc xác định cơ sở lý luận và thực tiễn, hệ thống hóa các thí nghiệm, đề xuất quy trình 7 bước sử dụng TN theo hướng nghiên cứu, đề xuất 3 mức độ tăng dần sự tham gia của SV, và xây dựng bộ công cụ đánh giá KN làm TN.

Kết quả thực nghiệm sư phạm đã chứng minh tính khả thi và hiệu quả của quy trình đề xuất, cho thấy sự tiến bộ rõ rệt của SV trong lĩnh hội kiến thức SLTV và phát triển KN làm TN, cũng như KN liên hệ với dạy học TN ở phổ thông. Luận án kết luận rằng thí nghiệm là một quá trình tác động có chủ định để quan sát, tìm hiểu, nghiên cứu đối tượng, và việc sử dụng TN trong dạy học SLTV đã góp phần quan trọng vào việc nâng cao chất lượng học tập và phát triển năng lực nghề nghiệp cho SV.

Mục lục chi tiết:

MỞ ĐẦU

• 1. Lí do chọn đề tài
• 2. Mục tiêu nghiên cứu của đề tài
• 3. Giả thuyết khoa học
• 4. Đối tượng và khách thể nghiên cứu
• 5. Nhiệm vụ nghiên cứu của đề tài
• 6. Phương pháp nghiên cứu
• 7. Những đóng góp mới của đề tài
• 8. Cấu trúc luận án

Chương 1. CƠ SỞ LÍ LUẬN VÀ THỰC TIỄN CỦA ĐỀ TÀI

• 1.1. Tổng quan vấn đề nghiên cứu
• 1.2. Cơ sở lí luận của đề tài
• 1.3. Cơ sở thực tiễn

Chương 2. SỬ DỤNG THÍ NGHIỆM TRONG DẠY HỌC SINH LÝ THỰC VẬT CHO SINH VIÊN NGÀNH SƯ PHẠM SINH HỌC Ở TRƯỜNG CAO ĐẲNG SƯ PHẠM

• 2.1. Xác định mục tiêu học phần Sinh lí thực vật
• 2.2. Phân tích cấu trúc nội dung học phần
• 2.3. Xác định các loại thí nghiệm trong học phần Sinh lí thực vật
• 2.4. Qui trình tổ chức sử dụng thí nghiệm trong dạy học sinh lí thực vật
• 2.5. Tích hợp rèn luyện nghiệp sư phạm về sử dụng thí nghiệm ở phổ thông
• 2.6. Đánh giá hiệu quả việc sử dụng thí nghiệm trong dạy học Sinh lí thực vật

Chương 3. THỰC NGHIỆM SƯ PHẠM

• 3.1. Mục đích thực nghiệm
• 3.2. Nội dung thực nghiệm
• 3.3. Phương pháp thực nghiệm
• 3.4. Đánh giá kết quả thực nghiệm

KẾT LUẬN VÀ ĐỀ NGHỊ

• 1. Kết luận
• 2. Đề nghị