Luận án Quản lý thu thuế thông qua mối quan hệ giữa kế toán tài chính và kế toán thuế.

Tên luận án:

QUẢN LÝ THU THUẾ THÔNG QUA MỐI QUAN HỆ GIỮA KẾ TOÁN TÀI CHÍNH VÀ KẾ TOÁN THUẾ

Ngành:

Kinh tế

Tóm tắt nội dung tài liệu:

Luận án nghiên cứu mối quan hệ giữa kế toán tài chính (KTTC) và kế toán thuế (KTT) cùng những tác động của mối quan hệ này đến hiệu quả quản lý thu thuế tại Việt Nam. Đề tài chỉ ra rằng sự khác biệt giữa KTTC và KTT dẫn đến chênh lệch giữa lợi nhuận kế toán trước thuế và thu nhập chịu thuế, làm thay đổi cơ sở thuế, tạo gánh nặng thuế, thách thức và cơ hội điều chỉnh thu nhập cho doanh nghiệp, đồng thời ảnh hưởng đến hiệu quả quản lý thu thuế.

Mục tiêu tổng thể của nghiên cứu là phân tích những ảnh hưởng này để đề xuất các chính sách, giải pháp nhằm giảm gánh nặng thuế, ngăn ngừa hành vi điều chỉnh lợi nhuận gây thất thu hoặc thất thoát thuế, và nâng cao hiệu quả quản lý thu thuế. Các mục tiêu cụ thể bao gồm xác định các yếu tố gây chênh lệch giữa lợi nhuận kế toán trước thuế và thu nhập chịu thuế, và khuyến nghị chính sách, giải pháp khắc phục.

Nghiên cứu áp dụng phương pháp hỗn hợp khám phá, bao gồm định tính (phương pháp tình huống kết hợp phân tích thống kê và thống kê mô tả) và định lượng (phân tích hồi quy bằng ANOVA, mô hình Logit và Probit). Luận án có ý nghĩa khoa học trong việc củng cố lý thuyết về sự khác biệt giữa KTTC và KTT, bổ sung lý thuyết quản lý rủi ro trong quản lý thuế, và gợi ý chính sách nhằm hạn chế sự khác biệt nhưng vẫn đảm bảo mục tiêu riêng của từng hệ thống.

Về mặt thực tiễn, luận án đề xuất các giải pháp liên kết, hài hòa giữa kế toán và thuế để giảm gánh nặng và chi phí tuân thủ thuế cho người nộp thuế, chi phí hành thu cho cơ quan thuế, đồng thời ngăn ngừa hành vi điều chỉnh thu nhập gây thất thu ngân sách nhà nước. Các kết quả khảo sát định tính và định lượng đã làm rõ sự tồn tại, mức độ ảnh hưởng của các dạng khác biệt và xu hướng liên kết giữa kế toán và thuế, từ đó xây dựng các giả thuyết và gợi ý chính sách cụ thể cho Chính phủ, Bộ Tài chính và các cơ quan quản lý thuế.

Mục lục chi tiết:

• CHƯƠNG 1. TỔNG QUAN ĐỀ TÀI NGHIÊN CỨU

  • 1.1. Ý nghĩa của đề tài nghiên cứu
  • 1.2. Mục tiêu nghiên cứu và câu hỏi nghiên cứu
  • 1.2.1. Mục tiêu nghiên cứu tổng thể
  • 1.2.2. Mục tiêu nghiên cứu cụ thể
  • 1.2.3. Câu hỏi nghiên cứu
  • 1.3. Phạm vi và đối tượng nghiên cứu
  • 1.3.1. Đối tượng nghiên cứu
  • 1.3.2. Phạm vi nghiên cứu
  • 1.4. Phương pháp nghiên cứu: hỗn hợp khám phá
  • 1.5. Ý nghĩa khoa học và thực tiễn của đề tài nghiên cứu
  • 1.5.1. Ý nghĩa khoa học
  • 1.5.2. Ý nghĩa thực tiễn

• CHƯƠNG 2. TỔNG QUAN LÝ THUYẾT NGHIÊN CỨU

  • 2.1. Khung khái niệm
  • 2.1.1. Chính sách thuế, quản lý thuế và quản lý thu thuế
  • 2.1.1.1. Khái niệm về thuế
  • 2.1.1.2. Chính sách thuế
  • 2.1.1.3. Quản lý thuế
  • 2.1.1.4. Quản lý thu thuế
  • 2.1.2. Kế toán tài chính và kế toán thuế
  • 2.1.2.1. Kế toán tài chính
  • 2.1.2.2. Kế toán thuế
  • 2.2. Mối quan hệ giữa KTTC và KTT
  • 2.2.1. Mục tiêu của thuế và kế toán
  • 2.2.1.1. Mục tiêu của thuế
  • 2.2.1.2. Mục tiêu của kế toán
  • 2.2.2. Mối quan hệ giữa KTTC và KTT
  • 2.3. Tổng quan lý thuyết nghiên cứu
  • 2.3.1. Các nghiên cứu lý thuyết trên thế giới
  • 2.3.2. Các nghiên cứu lý thuyết tại Việt Nam
  • 2.3.3. Đánh giá các nghiên cứu về sự khác biệt giữa KTTC và KTT
  • 2.3.4. Những kết quả đạt được từ các nghiên cứu trước và những vấn đề cần tiếp tục nghiên cứu
  • 2.3.4.1. Những kết quả đạt được từ các nghiên cứu trước
  • 2.3.4.2. Những mặt còn giới hạn từ các nghiên cứu trước và khe hổng nghiên cứu
  • 2.4. Phân tích mối quan hệ giữa KTTC và KTT
  • 2.4.1. Sự tương đồng giữa KTTC và KTT
  • 2.4.2. Sự khác biệt giữa KTTC và KTT
  • 2.4.3. Các yếu tố tạo ra sự khác biệt giữa kế toán tài chính và kế toán thuế
  • 2.4.4. Phân tích sự khác biệt giữa KTTC và KTT
  • 2.4.4.1. Phân tích theo từng nhóm tác động
  • 2.4.4.2. Phân tích theo tính chất khác biệt giữa KTTC và KTT
  • 2.4.4.3. Phân tích theo mức độ khác biệt giữa KTTC và KTT
  • 2.4.5. Phân tích các yếu tố tạo ra chênh lệch giữa lợi nhuận kế toán trước thuế và thu nhập chịu thuế
  • 2.4.5.1. Các yếu tố tạo ra chênh lệch giữa lợi nhuận kế toán trước thuế và thu nhập chịu thuế.
  • 2.4.5.2. Các yếu tố tạo ra chênh lệch giữa thu nhập chịu thuế và thu nhập tính thuế.
  • 2.4.5.3. Các yếu tố tạo ra chênh lệch giữa lợi nhuận kế toán trước thuế và lợi nhuận kế toán sau thuế TNDN
  • 2.4.5.4. Các yếu tố tạo ra chênh lệch giữa lợi nhuận kế toán trước thuế và thu nhập tính thuế TNDN
  • 2.5. Sự khác biệt giữa kế toán tài chính và kế toán thuế ảnh hưởng đến hiệu quả quản lý thu thuế
  • 2.5.1. Hiệu quả quản lý thu thuế
  • 2.5.2. Sự khác biệt giữa kế toán tài chính và kế toán thuế ảnh hưởng đến quản lý thu thuế
  • 2.6. Hệ thống các lý thuyết đã có
  • 2.6.1. Tương đồng giữa kế toán và thuế
  • 2.6.2. Kế toán và thuế độc lập nhau
  • 2.6.3. Kế toán dựa vào thuế
  • 2.6.4. Kế toán là cơ sở để tính thuế
  • 2.6.5. Liên kết giữa kế toán và thuế

• CHƯƠNG 3. THIẾT KẾ NGHIÊN CỨU

  • 3.1. Phương pháp nghiên cứu
  • 3.2. Phương pháp nghiên cứu định tính
  • 3.3. Phân tích phương sai ANOVA (Analysis of Variance)
  • 3.4. Mô hình Logit và Probit

• CHƯƠNG 4. THỰC TRẠNG VỀ QUẢN LÝ THU THUẾ THÔNG QUA MỐI QUAN HỆ GIỮA KTTC VÀ KTT

  • 4.1. Thực trạng về mối quan hệ giữa KTTC và KTT trong quản lý thu thuế
  • 4.1.1. Thực trạng về môi trường hoạt động giữa kế toán và thuế
  • 4.1.2. Thực trạng về mối quan hệ giữa KTT và KTTC trong quản lý thu thuế
  • 4.1.3. Thực trạng về sự liên kết trong quản lý thu thuế giữa KTTC và KTT
  • 4.2. Những kết quả trong quản lý thu thuế thông qua quan hệ giữa KTTC và KTT
  • 4.3. Những ảnh hưởng trong quản lý thu thuế bởi tồn tại sự khác biệt giữa KTTC và KTT
  • 4.3.1. Những rủi ro bắt nguồn từ sự khác biệt giữa KTTC và KTT
  • 4.3.2. Ảnh hưởng của sự khác biệt giữa KTTC và KTT đến hiệu quả quản lý thu thuế
  • 4.3.2.1. Về phía người nộp thuế
  • 4.3.2.2. Về phía cơ quan thuế
  • 4.3.2.3. Gia tăng hành vi vi phạm hành chính về thuế liên quan đến kế toán khi xác định nghĩa vụ thuế
  • 4.3.2.4. Gây ra những sự ngộ nhận khi sử dụng các thông tin thuế trong báo cáo tài chính
  • 4.3.3. Nguyên nhân dẫn đến sự khác biệt giữa KTTC và KTT
  • 4.3.3.1. Nguyên nhân khách quan :
  • 4.3.3.2. Nguyên nhân chủ quan
  • 4.3.3.3. Nguyên nhân khác

• CHƯƠNG 5. KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU VỀ MỐI QUAN HỆ GIỮA KTTC VÀ KTT TRONG QUẢN LÝ THU THUẾ

  • 5.1. Kết quả nghiên cứu theo phương pháp định tính
  • 5.1.1. Đánh giá chung về đối tượng khảo sát theo số năm kinh nghiệm
  • 5.1.2. Tổng hợp chung về xác định sự khác biệt giữa KTTC và KTT
  • 5.1.3. Tổng hợp mức độ ảnh hưởng của sự khác biệt giữa KTTC và KTT
  • 5.1.4. Phân tích kết quả khảo sát về xu hướng liên kết giữa kế toán - thuế, được thể hiện qua bảng 5.5
  • 5.1.5. Phân tích kết quả khảo sát về Thời gian thực hiện nghĩa vụ thuế của doanh nghiệp, được thể hiện qua bảng 5.6
  • 5.1.6. Nhận xét chung về kết quả nghiên cứu định tính
  • 5.2. Kết quả nghiên cứu theo phương pháp định lượng
  • 5.2.1. Kết quả phân tích phương sai ANOVA: theo loại hình công việc; theo khu vực làm việc; theo kinh nghiệm làm việc
  • 5.2.2. Kết quả mô hình Probit và Logit
  • 5.3. Đánh giá chung về kết quả khảo sát

• CHƯƠNG 6. KẾT LUẬN VÀ HÀM Ý CHÍNH SÁCH

  • 6.1. Nhận xét chung, lý thuyết đề xuất và đóng góp của nghiên cứu
  • 6.1.1. Nhận xét chung
  • 6.1.2. Bàn luận kết quả nghiên cứu
  • 6.1.2.1. Sự tồn tại của các dạng khác biệt giữa kế toán tài chính và kế toán thuế:
  • 6.1.2.2. Về xu hướng liên kết giữa kế toán và thuế
  • 6.1.2.3. Thời gian thực hiện nghĩa vụ nộp thuế
  • 6.1.2.4. Về ảnh hưởng của sự khác biệt giữa kế toán tài chính và kế toán thuế đến hiệu quả quản lý thu thuế:
  • 6.1.3. Xây dựng giả thuyết nghiên cứu
  • 6.1.4. Một số gợi ý về mặt chính sách
  • 6.1.5. Đóng góp của Luận án
  • 6.1.5.1. Những đóng góp mới về mặt học thuật, lý luận
  • 6.1.5.2. Những đóng góp mới về mặt thực tiễn
  • 6.2. Tổng kết nghiên cứu và hướng xử lý các đề xuất đối với từng nhóm khác biệt
  • 6.2.1. Đánh giá các nghiên cứu về sự khác biệt giữa kế toán tài chính và kế toán thuế
  • 6.2.2. Các yếu tố tạo ra chênh lệch giữa lợi nhuận kế toán trước thuế và thu nhập chịu thuế hoặc thu nhập tính thuế
  • 6.2.3. Các chỉ tiêu điển hình tạo ra chênh lệch giữa lợi nhuận kế toán trước thuế và thu nhập chịu thuế
  • 6.2.4. Tổng hợp các dạng khác biệt - Các trường hợp điển hình
  • 6.2.5. Tổng hợp các nhóm yếu tố tạo ra chênh lệch giữa LNKTTT và TNTT
  • 6.2.6. Các hướng xử lý đề xuất
  • 6.2.6.1. Các nhân tố tạo sự khác biệt giữa kế toán tài chính và kế toán thuế
  • 6.2.6.2. Hướng xử lý các dạng khác biệt theo nhóm nhân tố tác động
  • 6.3. Giải pháp liên kết giữa KTTC và KTT
  • 6.3.1. Giải pháp liên kết trực tiếp.
  • 6.3.1.1. Sự liên kết giữa kế toán và thuế
  • 6.3.1.2. Xây dựng hệ thống pháp luật thuế
  • 6.3.1.3. Cơ quan thuế áp dụng quản lý rủi ro
  • 6.3.2. Giải pháp liên kết gián tiếp
  • 6.4. Các giải pháp khắc phục sự khác biệt giữa KTTC và KTT ảnh hưởng đến hiệu quả quản lý thu thuế
  • 6.4.1. Các cơ quan quản lý và các nhà hoạch định chính sách
  • 6.4.2. Vai trò của các cơ quan quản lý nhà nước và đơn vị khác
  • 6.5. Hàm ý về chính sách
  • 6.5.1. Đối với chính phủ
  • 6.5.2. Đối với Bộ Tài chính
  • 6.5.3. Đối với các cơ quan quản lý thuế và các đơn vị khác
  • 6.6. Giới hạn nghiên cứu và hướng nghiên cứu tiếp theo