Luận án Quản lý nhà nước về thu phí và lệ phí hàng hải tại các cảng biển Việt Nam

Tên luận án:

Quản lý nhà nước về thu phí và lệ phí hàng hải tại các cảng biển Việt Nam

Ngành:

Quản lý kinh tế

Tóm tắt nội dung tài liệu:

Luận án Tiến sĩ “Quản lý nhà nước về thu phí và lệ phí hàng hải tại các cảng biển Việt Nam” của Nghiên cứu sinh Trần Quang Huy, dưới sự hướng dẫn của PGS. TS TRẦN THỊ MINH CHÂU, là một nghiên cứu chuyên sâu trong lĩnh vực Quản lý kinh tế tại Học viện Chính trị Quốc gia Hồ Chí Minh. Luận án đã đóng góp nhiều điểm mới về khoa học và thực tiễn.

Về mặt khoa học, luận án đã tổng quan các thành tựu nghiên cứu liên quan đến quản lý nhà nước (QLNN) về thu phí và lệ phí hàng hải (PLPHH) tại cảng biển đến năm 2017. Nghiên cứu đặc biệt hình thành khung phân tích lý thuyết QLNN về thu PLPHH tại cảng biển trên các giác độ: mục tiêu QLNN (gồm hoạch định và thực thi chính sách thu hợp lý; thống nhất quản lý; giảm thất thu và tiêu cực; tạo điều kiện thuận tiện, dễ tiếp cận, chi phí thấp cho tàu biển; thu hút các nguồn lực đầu tư phát triển hệ thống cơ sở hạ tầng hàng hải); nội dung QLNN (gồm xây dựng và ban hành chính sách, tổ chức bộ máy thu, quản lý quá trình thu, thanh tra, kiểm tra, giám sát); hệ thống tiêu chí đánh giá QLNN (nhóm tiêu chí đánh giá chính sách thu và nhóm tiêu chí đánh giá quá trình tổ chức thu); và bốn nhóm nhân tố ảnh hưởng (nhân tố môi trường vĩ mô, cơ quan QLNN, đối tượng nộp PLPHH, Cảng vụ hàng hải). Bên cạnh đó, luận án còn đúc kết kinh nghiệm QLNN về thu PLPHH của Thái Lan, Singapore và Trung Quốc, từ đó rút ra một số bài học có thể áp dụng ở Việt Nam.

Về thực tiễn, luận án đã làm rõ những thành công và hạn chế của QLNN về thu PLPHH tại các cảng biển Việt Nam giai đoạn 2010-2015. Các thành công nổi bật bao gồm đổi mới chính sách thu, kiện toàn bộ máy quản lý và điều hành thu, thể hiện ở tổng số thu tăng lên trong khi mức thu giảm xuống. Tuy nhiên, nghiên cứu cũng chỉ ra các hạn chế quan trọng: chính sách thu PLPHH còn một số nội dung chưa hợp lý về quy định và mức thu; tổ chức bộ máy quản lý quá trình thu còn khép kín, thẩm quyền ban hành danh mục phí, lệ phí chưa phù hợp, bộ máy trực tiếp thu chưa thuận tiện; quản lý quá trình thực hiện thu còn hạn chế; và hoạt động thanh tra, kiểm tra, giải quyết khiếu nại tố cáo chưa hiệu quả. Nguyên nhân chính của những hạn chế này được xác định là do khung khổ pháp lý chế định chính sách thu và tổ chức thu PLPHH tại cảng biển chưa đầy đủ, cùng với một số nguyên nhân chủ quan khác.

Trên cơ sở phân tích thực trạng và nguyên nhân, luận án đề xuất các giải pháp toàn diện nhằm hoàn thiện QLNN về thu PLPHH tại các cảng biển Việt Nam đến năm 2020, tầm nhìn đến năm 2030. Các giải pháp này tập trung vào việc hoàn thiện các văn bản quy phạm pháp luật chuyên ngành có liên quan đến chính sách thu phí, lệ phí hàng hải tại cảng biển; nâng cao chất lượng, hiệu quả tổ chức thu; nâng cao chất lượng thanh tra, kiểm tra và giải quyết khiếu nại, tố cáo; cũng như giải quyết nợ đọng và quản lý chặt chẽ thời hạn thanh toán của đối tượng nộp PLPHH tại cảng biển.