QUAN HỆ KINH TẾ MỸ- CHILE TỪ SAU HIỆP ĐỊNH THƯƠNG MẠI TỰ DO 2004 ĐẾN NAY
Kinh tế Quốc tế
Luận án "QUAN HỆ KINH TẾ MỸ- CHILE TỪ SAU HIỆP ĐỊNH THƯƠNG MẠI TỰ DO 2004 ĐẾN NAY" của Lê Thị Thu Trang, thuộc ngành Kinh tế Quốc tế, tập trung phân tích sâu sắc mối quan hệ kinh tế giữa Hoa Kỳ và Chile kể từ khi Hiệp định Thương mại Tự do (FTA) giữa hai nước có hiệu lực vào năm 2004. Đề tài nghiên cứu này ra đời từ sự cấp thiết trong việc đánh giá tác động của FTA tới quan hệ thương mại và đầu tư trực tiếp giữa hai quốc gia, từ đó rút ra những hàm ý chính sách phù hợp cho Việt Nam trong bối cảnh hội nhập quốc tế.
Luận án chỉ ra rằng Chile là một trong những đối tác tiên phong của Mỹ trong việc ký kết FTA, tạo nên một mạng lưới rộng lớn gồm 23 FTA với 60 đối tác, bao phủ 93% kim ngạch xuất nhập khẩu của Chile. Nhờ FTA năm 2004, cả Mỹ và Chile đều thu được những lợi ích đáng kể về thương mại và đầu tư. Nghiên cứu tập trung vào giai đoạn từ 2004 đến 2020, sử dụng các phương pháp phân tích tổng hợp, thống kê, hệ thống hóa và so sánh để đánh giá thực trạng quan hệ thương mại và đầu tư trực tiếp, đồng thời xem xét các yếu tố tác động như bối cảnh quốc tế, chính sách và lợi ích chiến lược.
Về mặt thực tiễn, luận án đánh giá những thành tựu và hạn chế, cho thấy tổng thương mại hàng hóa song phương đã tăng 373% tính đến năm 2021 so với năm 2003, với sự gia tăng xuất khẩu và dòng FDI từ Mỹ vào Chile. Tuy nhiên, cũng có những thách thức như sự gia tăng hiện diện của Trung Quốc trong khu vực Mỹ Latinh và sự cần thiết phải tìm kiếm các động lực mới cho tăng trưởng thương mại khi lợi ích từ việc cắt giảm thuế quan đã đạt mức tối đa. Mỹ vẫn là nhà đầu tư FDI số 1 tại Chile, với xu hướng đầu tư ngày càng đa dạng vào các ngành công nghệ cao và năng lượng.
Luận án cũng đưa ra nhiều hàm ý quan trọng cho Việt Nam. Từ kinh nghiệm của Chile, Việt Nam có thể học hỏi cách tận dụng FTA để đa dạng hóa thị trường xuất khẩu, thu hút FDI và nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia. Tác giả khuyến nghị Việt Nam nên chủ động xúc tiến đàm phán FTA với Mỹ, có thể bắt đầu bằng các thỏa thuận nhỏ trong các lĩnh vực tiềm năng như công nghệ thông tin, tài chính số, và thành phố thông minh, đồng thời cải thiện năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp và quản lý. Quan hệ thương mại Việt Nam-Chile, đã được củng cố bởi FTA năm 2014, cũng được kỳ vọng sẽ phát triển sâu sắc và toàn diện hơn nữa trong tương lai.