Phát triển hoạt động tài chính vi mô tại các tổ chức tín dụng Việt Nam
Luận án "Phát triển hoạt động tài chính vi mô tại các tổ chức tín dụng Việt Nam" tập trung giải quyết vấn đề cấp thiết về sự hạn chế trong việc cung cấp dịch vụ tài chính vi mô (TCVM) bởi các tổ chức tín dụng (TCTD) tại Việt Nam, dẫn đến nhiều khách hàng không tiếp cận được lợi ích. Nghiên cứu chỉ ra khoảng trống trong các công trình hiện có về đánh giá toàn diện sự phát triển TCVM và các nhân tố ảnh hưởng bằng phương pháp định tính kết hợp định lượng từ góc nhìn của tổ chức và khách hàng.
Mục tiêu tổng quát của luận án là nghiên cứu sự phát triển hoạt động TCVM tại TCTD, được cụ thể hóa bằng việc hệ thống hóa các vấn đề cơ bản, tổng kết kinh nghiệm quốc tế, đánh giá thực trạng, kiểm định mối quan hệ giữa bền vững và mức độ tiếp cận (qua trường hợp Ngân hàng TMCP Bưu điện Liên Việt), kiểm định các nhân tố ảnh hưởng đến mức độ tiếp cận của khách hàng, và đề xuất khuyến nghị. Câu hỏi nghiên cứu chính là xác định các nhân tố quyết định sự phát triển hoạt động TCVM tại TCTD Việt Nam. Đối tượng nghiên cứu là sự phát triển hoạt động TCVM tại TCTD, chủ yếu là hoạt động cho vay món nhỏ.
Phương pháp nghiên cứu kết hợp định lượng và định tính, sử dụng phần mềm SPSS 20 và AMOS 20, với dữ liệu thứ cấp từ 2010-2014 và nghiên cứu điển hình LienVietPostBank. Luận án đóng góp về mặt học thuật bằng cách nghiên cứu TCVM như một hoạt động hướng tới lợi nhuận của TCTD, làm rõ mối quan hệ giữa bền vững tài chính và phát triển TCVM. Các chỉ tiêu đánh giá được điều chỉnh thành hai nhóm: bền vững tài chính (lợi nhuận sau thuế trên tổng tài sản bình quân, vốn chủ sở hữu và tỷ lệ nợ xấu) và mức độ tiếp cận (độ rộng: số lượng khách hàng, quy mô tiền gửi/dư nợ TCVM, sản phẩm dịch vụ; độ sâu: giá trị khoản vay trung bình). Luận án cũng đề xuất các mô hình phân tích nhân tố ảnh hưởng đến giá trị khoản vay trung bình và mức độ quan tâm của khách hàng.
Kết quả nghiên cứu cho thấy độ rộng tiếp cận, thời gian hoạt động, rủi ro tín dụng và năng suất lao động là các nhân tố chính ảnh hưởng đến phát triển TCVM. Mức độ quan tâm của khách hàng về sự thuận tiện, thương hiệu, chất lượng dịch vụ và giá cả cũng có tác động. Các yếu tố nhân khẩu học như lương, tổng thu nhập, nơi sống và trình độ học vấn cũng ảnh hưởng. Trên cơ sở đó, luận án đưa ra các khuyến nghị cho TCTD (tăng cường quản trị, thiết kế sản phẩm lấy khách hàng làm trung tâm, tăng cường tiềm lực tài chính, trách nhiệm, nâng cao chất lượng nguồn nhân lực) và cho Ngân hàng Nhà nước cùng các cơ quan chức năng (hoàn thiện khung pháp lý, triển khai chiến lược, tạo điều kiện mở, tăng cường thanh tra, giám sát).