PHÁP LUẬT VỀ AN NINH CON NGƯỜI CỦA PHẠM NHÂN Ở VIỆT NAM HIỆN NAY
Lý luận và Lịch sử nhà nước và pháp luật
Luận án "PHÁP LUẬT VỀ AN NINH CON NGƯỜI CỦA PHẠM NHÂN Ở VIỆT NAM HIỆN NAY" của Nguyễn Đức Hòa, chuyên ngành Lý luận và Lịch sử nhà nước và pháp luật, tập trung vào vấn đề an ninh con người cho phạm nhân tại Việt Nam. Đề tài nhấn mạnh tầm quan trọng toàn cầu và quốc gia của việc bảo đảm an ninh con người, đặc biệt đối với phạm nhân - một nhóm đối tượng yếu thế trong các cơ sở giam giữ.
Mục đích nghiên cứu của luận án là làm sáng tỏ các vấn đề lý luận và thực tiễn liên quan đến pháp luật và việc thi hành pháp luật về an ninh con người của phạm nhân. Luận án tiến hành phân tích thực trạng pháp luật và thực tiễn thi hành tại các trại giam thuộc Bộ Công an trong giai đoạn từ năm 2011 đến 2020, từ đó đề xuất các giải pháp nhằm hoàn thiện pháp luật và nâng cao hiệu quả thi hành.
Luận án định nghĩa "an ninh con người của phạm nhân" là sự an toàn về tính mạng, thân thể, nhân phẩm, sức khỏe thể chất và tinh thần của phạm nhân, đồng thời tạo điều kiện cho họ tái hòa nhập xã hội. "Pháp luật về an ninh con người của phạm nhân" được hiểu là tổng thể các nguyên tắc và quy phạm pháp luật điều chỉnh các quan hệ xã hội phát sinh trong hoạt động thi hành án phạt tù để đảm bảo các yếu tố trên.
Nghiên cứu chỉ ra rằng, từ sau Cách mạng tháng Tám năm 1945, đặc biệt là với Luật Thi hành án hình sự năm 2019, pháp luật Việt Nam về an ninh con người của phạm nhân đã có nhiều tiến bộ, thể hiện sự đồng bộ với pháp luật chuyên ngành và quốc tế trong nhiều khía cạnh như an ninh cá nhân, cộng đồng, chính trị, kinh tế và sức khỏe. Tuy nhiên, luận án cũng thẳng thắn chỉ ra những hạn chế, bao gồm các quy định chưa đầy đủ, thiếu thống nhất, chưa theo kịp sự phát triển kinh tế - xã hội và tiêu chuẩn quốc tế, cùng với kỹ thuật lập pháp còn bất cập và việc chậm ban hành văn bản hướng dẫn.
Để khắc phục những tồn tại này, luận án đề xuất các quan điểm và giải pháp đồng bộ. Các giải pháp này dựa trên tư tưởng Hồ Chí Minh và đường lối của Đảng, hướng tới một hệ thống pháp luật toàn diện, thống nhất, minh bạch, phù hợp với tiến bộ xã hội và các điều ước quốc tế. Các giải pháp cụ thể bao gồm nâng cao nhận thức, tiếp tục nghiên cứu sửa đổi bổ sung, quy định chi tiết kịp thời, pháp điển hóa, tăng cường yếu tố đảm bảo và phối hợp, kiểm tra, giám sát, cũng như ứng dụng công nghệ trong xây dựng và thực thi pháp luật.
1. Tính cấp thiết của đề tài
2. Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu
3. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
3.1. Đối tượng nghiên cứu
3.2. Phạm vi nghiên cứu
4. Phương pháp nghiên cứu
5. Những điểm mới của Luận án
6. Kết cấu của Luận án
1.1. Khái quát tình hình nghiên cứu ở trong nước, ngoài nước liên quan đến đề tài Luận án
1.1.1. Tổng quan các công trình nghiên cứu về an ninh con người của phạm nhân
1.1.1.1. Tổng quan các công trình nghiên cứu về an ninh con người
1.1.1.2. Tổng quan các công trình nghiên cứu về an ninh con người của phạm nhân
1.1.2. Tổng quan các công trình nghiên cứu về pháp luật và thi hành pháp luật về an ninh con người của phạm nhân
1.2. Đánh giá chung về tình hình nghiên cứu liên quan đến Luận án và những vấn đề đặt ra cần tiếp tục nghiên cứu
1.2.1. Đánh giá chung về tình hình nghiên cứu liên quan đến Luận án
1.2.2. Những vấn đề đặt ra cho Luận án
1.3. Giả thuyết khoa học và câu hỏi nghiên cứu của Luận án
1.3.1. Giả thuyết khoa học
1.3.2. Câu hỏi nghiên cứu
Kết luận chương 1
2.1. Khái niệm an ninh con người của phạm nhân
2.2. Khái niệm, đặc điểm, vai trò của pháp luật về an ninh con người của phạm nhân
2.2.1. Khái niệm, đặc điểm pháp luật về an ninh con người của phạm nhân
2.2.2. Vai trò của pháp luật về an ninh con người của phạm nhân
2.3. Đối tượng, phương pháp điều chỉnh, nguyên tắc, nội dung, hình thức của pháp luật về an ninh con người của phạm nhân
2.3.1. Đối tượng, phương pháp điều chỉnh của pháp luật về an ninh con người của phạm nhân
2.3.2. Nguyên tắc của pháp luật về an ninh con người của phạm nhân
2.3.3. Nội dung pháp luật về an ninh con người của phạm nhân
2.3.3.1. Các quy định về an ninh con người của phạm nhân trên các khía cạnh và nhóm phạm nhân đặc thù
2.3.3.2. Các quy định về trách nhiệm của các chủ thể có liên quan trong việc bảo đảm an ninh con người của phạm nhân
2.3.4. Hình thức của pháp luật về an ninh con người của phạm nhân
2.4. Các tiêu chí đánh giá mức độ hoàn thiện của pháp luật về an ninh con người của phạm nhân
2.5. Những yếu tố ảnh hưởng tới pháp luật và việc thực hiện pháp luật về an ninh con người của phạm nhân
2.6. Pháp luật quốc tế và pháp luật một số quốc gia về an ninh con người của phạm nhân và giá trị tham khảo cho Việt Nam
2.6.1. Pháp luật quốc tế về an ninh con người của phạm nhân
2.6.2. Pháp luật một số quốc gia về an ninh con người của phạm nhân
2.6.2.1. Điểm chung trong quy định của pháp luật Anh, Malaysia, Singapore, Nhật Bản và Uganda về an ninh con người của phạm nhân.
2.6.2.2. Điểm riêng đáng chú ý trong các quy định của pháp luật một số quốc gia về an ninh con người của phạm nhân.
Kết luận Chương 2
3.1. Quá trình hình thành và phát triển của pháp luật về an ninh con người của phạm nhân ở Việt Nam từ sau Cách mạng tháng Tám năm 1945 đến nay
3.2. Thực trạng pháp luật và thi hành pháp luật về an ninh con người của phạm nhân ở Việt Nam hiện nay
3.2.1. Những kết quả đạt được và nguyên nhân
3.2.1.1. Các quy định về an ninh con người của phạm nhân trên các khía cạnh và nhóm phạm nhân đặc thù
a) Các quy định về an ninh cá nhân
b) Các quy định về an ninh cộng đồng
c) Các quy định về an ninh chính trị trong trại giam
d) Các quy định về an ninh kinh tế cho phạm nhân trong quá trình chấp hành án và khi chấp hành xong hình phạt tù
đ) Các quy định về an ninh sức khỏe
e) Các quy định về nhóm phạm nhân đặc thù
3.2.1.2. Quy định về trách nhiệm của các chủ thể có liên quan trong việc bảo đảm an ninh con người của phạm nhân
3.2.1.3. Về hình thức của pháp luật về an ninh con người của phạm nhân
3.2.2. Những hạn chế, thiếu sót và nguyên nhân
Kết luận Chương 3
4.1. Sự cần thiết của việc hoàn thiện pháp luật về an ninh con người của phạm nhân ở Việt Nam hiện nay
4.2. Quan điểm hoàn thiện pháp luật về an ninh con người của phạm nhân ở Việt Nam hiện nay
4.3. Giải pháp hoàn thiện pháp luật về an ninh con người của phạm nhân ở Việt Nam hiện nay
4.3.1. Nâng cao nhận thức của các chủ thể đối với pháp luật và thực thi pháp luật về an ninh con người của phạm nhân
4.3.2. Tiếp tục nghiên cứu để sửa đổi, bổ sung các quy định về an ninh con người của phạm nhân
4.3.3. Quy định chi tiết, hướng dẫn thi hành Luật Thi hành án hình sự một cách kịp thời, đầy đủ, chính xác, rõ ràng
4.3.4. Pháp điển hóa về hình thức pháp luật về an ninh con người của phạm nhân
4.3.5. Tăng cường các yếu tố bảo đảm xây dựng và thực thi pháp luật về an ninh con người của phạm nhân
4.3.6. Tăng cường phối hợp, kiểm tra, giám sát trong thực thi pháp luật về an ninh con người của phạm nhân
4.3.7. Các giải pháp khác
Kết luận Chương 4