Luận án Phân cấp quản lý nhà nước cho chính quyền phường tại Thành phố Hà Nội

Tên luận án:

PHÂN CẤP QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC CHO CHÍNH QUYỀN PHƯỜNG TẠI THÀNH PHỐ HÀ NỘI

Ngành:

Quản lý công

Tóm tắt nội dung tài liệu:

Luận án "Phân cấp quản lý nhà nước cho chính quyền phường tại Thành phố Hà Nội" tập trung nghiên cứu vấn đề cải cách hành chính, đặc biệt là phân cấp quản lý nhà nước, trong bối cảnh nền hành chính tiên tiến hiện đại đặt ra nhiều yêu cầu mới. Đề tài xuất phát từ thực trạng các quy định về phân cấp chưa đầy đủ, còn nhiều bất cập, hạn chế trong việc triển khai nhiệm vụ phân cấp, đặc biệt tại Thành phố Hà Nội khi chuẩn bị thí điểm mô hình chính quyền đô thị.

Mục đích nghiên cứu của luận án là xây dựng cơ sở khoa học và đề xuất các giải pháp phù hợp để phân cấp quản lý nhà nước cho chính quyền phường, nhằm thực hiện tốt hơn chức năng, nhiệm vụ trong điều kiện chính quyền đô thị. Các nhiệm vụ nghiên cứu bao gồm: tìm hiểu tổng quan tình hình nghiên cứu liên quan đến đề tài; làm rõ các vấn đề lý luận về chính quyền phường, tính tất yếu, nội dung, hình thức, phương pháp phân cấp và các yếu tố tác động; khảo sát, đánh giá hệ thống thể chế và thực tiễn phân cấp tại Hà Nội; và đề xuất quan điểm, giải pháp phân cấp phù hợp cho chính quyền phường tại Thành phố Hà Nội.

Giả thuyết khoa học của luận án cho rằng phân cấp quản lý nhà nước khoa học, phù hợp sẽ mang lại hiệu quả hoạt động và thực hiện chức năng, nhiệm vụ tốt hơn cho chính quyền phường tại Thành phố Hà Nội. Luận án sử dụng phương pháp luận duy vật biện chứng, duy vật lịch sử và các phương pháp nghiên cứu như so sánh, thống kê, phân tích, tổng hợp, điều tra xã hội học.

Luận án đã đánh giá thực trạng phân cấp, chỉ ra những kết quả đạt được cũng như các hạn chế và nguyên nhân. Từ đó, đề xuất các quan điểm, giải pháp phân cấp phù hợp với chủ trương của Đảng, pháp luật của Nhà nước, nhằm hoàn thiện chức năng, nhiệm vụ, nâng cao hiệu lực, hiệu quả hoạt động của chính quyền phường. Các giải pháp đề xuất bao gồm nội dung phân cấp trên các lĩnh vực như quy hoạch, kinh tế - xã hội, đầu tư, giao thông, tài chính, giáo dục, y tế, xây dựng, văn hóa, thể thao, du lịch, an toàn vệ sinh thực phẩm. Đồng thời, luận án cũng đề xuất lộ trình và các điều kiện đảm bảo thực hiện phân cấp, bao gồm điều kiện pháp lý, cơ chế giám sát, cơ sở vật chất, tài chính, năng lực cán bộ, cơ chế thủ trưởng hành chính và sự phối hợp của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, góp phần nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước của bộ máy hành chính trên địa bàn thành phố.

Mục lục chi tiết:

• Chương 1. TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU LIÊN QUAN ĐẾN ĐỀ TÀI LUẬN ÁN

  • 1.1. Tổng quan tình hình nghiên cứu ở nước ngoài
    • 1.1.1. Các công trình nghiên cứu về chính quyền cơ sở
    • 1.1.2. Các công trình nghiên cứu về phân cấp cho chính quyền cơ sở
  • 1.2. Tổng quan các công trình nghiên cứu ở trong nước
    • 1.2.1. Các công trình nghiên cứu về chính quyền cơ sở
    • 1.2.2. Các công trình nghiên cứu về phân cấp cho chính quyền cơ sở
  • 1.3. Đánh giá các công trình nghiên cứu và các nội dung tiếp tục nghiên cứu của luận án
    • 1.3.1. Đánh giá các công trình nghiên cứu
    • 1.3.2. Các nội dung tập trung nghiên cứu của luận án

• Chương 2. CƠ SỞ KHOA HỌC VỀ PHÂN CẤP QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC CHO CHÍNH QUYỀN PHƯỜNG

  • 2.1. Khái niệm, sự cần thiết phân cấp trong quản lý nhà nước
    • 2.1.1. Phân cấp trong quản lý nhà nước
      • 2.1.1.1. Khái niệm có liên quan
      • 2.1.1.2. Các cách tiếp cận phân cấp quản lý nhà nước
    • 2.1.2. Chính quyền phường trong hệ thống chính quyền đô thị
      • 2.2.1.1. Chính quyền đô thị
      • 2.1.2.2. Đặc điểm của chính quyền đô thị
    • 2.1.3. Chính quyền phường và vị trí, vai trò, đặc điểm của chính quyền phường
    • 2.1.4. Phân cấp quản lý nhà nước cho chính quyền phường là tất yếu khách quan
  • 2.2. Nội dung, hình thức, phương pháp, nguyên tắc, điều kiện đảm bảo thực hiện phân cấp quản lý nhà nước cho chính quyền phường
    • 2.2.1. Nội dung phân cấp
    • 2.2.2. Hình thức phân cấp
    • 2.2.3. Phương pháp phân cấp
    • 2.2.4. Nguyên tắc thực hiện phân cấp
    • 2.2.5. Điều kiện đảm bảo thực hiện phân cấp
  • 2.3. Các yếu tố ảnh hưởng đến phân cấp cho chính quyền phường
    • 2.3.1. Yếu tố thể chế
    • 2.3.2. Yếu tố môi trường xã hội – văn hóa truyền thống
    • 2.3.3. Yếu tố lãnh thổ và cộng đồng dân cư của phường
    • 2.3.4. Yếu tố kinh tế trên địa bàn lãnh thổ
    • 2.3.5. Yếu tố năng lực của chính quyền phường
      • 2.3.5.1. Năng lực tổ chức bộ máy và các nguồn lực
      • 2.3.5.2. Năng lực cung ứng dịch vụ công
  • 2.4. Phân cấp quản lý nhà nước giữa chính quyền thành phố và chính quyền cơ sở của một số quốc gia trên thế giới, bài học kinh nghiệm.
    • 2.4.1. Về phân cấp quản lý nhà nước giữa chính quyền thành phố và chính quyền cơ sở
      • 2.4.1.1. Cộng hoà liên bang Đức
      • 2.4.1.2. Cộng hòa Pháp
      • 2.4.1.3. Nhật Bản
    • 2.4.2. Bài học kinh nghiệm

• Chương 3. THỰC TRẠNG PHÂN CẤP CHO CHÍNH QUYỀN PHƯỜNG TẠI THÀNH PHỐ HÀ NỘI

  • 3.1. Thực trạng tổ chức, hoạt động của chính quyền phường tại Thành phố Hà Nội
    • 3.1.1. Đơn vị hành chính phường của Thành phố Hà Nội
  • 3.1.2. Chức năng, nhiệm vụ, cơ cấu tổ chức của chính quyền phường ở Thành phố Hà Nội
  • 3.2. Thực trạng phân cấp cho chính quyền phường tại Thành phố Hà Nội hiện nay
    • 3.2.1. Hệ thống thể chế chính trị, pháp lý về phân cấp quản lý nhà nước
    • 3.2.2. Thực trạng thực hiện phân cấp quản lý nhà nước của các cấp chính quyền tại Hà Nội
      • 3.2.2.1. Lĩnh vực quy hoạch, kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội
      • 3.2.2.2. Lĩnh vực đầu tư, giao thông, hạ tầng đô thị
      • 3.2.2.3. Lĩnh vực xây dựng
      • 3.2.2.4. Lĩnh vực tài chính – ngân sách
      • 3.2.2.5. Lĩnh vực quản lý đất đai, rừng
      • 3.2.2.6. Lĩnh vực giáo dục, y tế, văn hóa thể thao du lịch
      • 3.2.2.7. Lĩnh vực tổ chức bộ máy, nhân sự, cán bộ, công chức, viên chức.
    • 3.2.3.Thực trạng phân cấp và kết quả thực hiện phân cấp quản lý nhà nước cho chính quyền phường ở Thành phố Hà Nội
  • 3.3. Đánh giá phân cấp giữa thành phố, chính quyền quận cho chính quyền phường tại Hà Nội và nguyên nhân.
    • 3.3.1. Những kết quả đạt được
      • 3.1.1.1. Dưới góc độ quản lý, Thành phố Hà Nội đã phân cấp thực hiện nhiệm vụ cho chính quyền cấp dưới là chính quyền quận
      • 3.1.1.2. Dưới góc độ thực thi nhiệm vụ của chính quyền phường theo sự chỉ đạo, giao nhiệm vụ từ chính quyền quận
    • 3.3.2. Những hạn chế về phân cấp quản lý nhà nước giữa thành phố, chính quyền quận cho chính quyền phường tại Hà Nội
    • 3.3.3. Nguyên nhân của hạn chế

• Chương 4. QUAN ĐIỂM, GIẢI PHÁP PHÂN CẤP CHO CHÍNH QUYỀN PHƯỜNG TẠI THÀNH PHỐ HÀ NỘI

  • 4.1. Quan điểm phân cấp phù hợp về quản lý nhà nước giữa Thành phố, chính quyền quận cho chính quyền phường ở Hà Nội
    • 4.1.1. Phù hợp chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách pháp luật của Nhà nước
    • 4.1.2. Hoàn thiện chức năng, nhiệm vụ, nâng cao hiệu lực, hiệu quả hoạt động của chính quyền phường.
    • 4.1.3. Góp phần xây dựng thành phố Hà Nội là trung tâm chính trị - hành chính, văn hóa, khoa học, giáo dục, kinh tế và giao dịch quốc tế.
    • 4.1.4.Phù hợp, thống nhất với Luật Thủ đô, quy hoạch phát triển kinh tế - xã hội của Thành phố, đảm bảo sự quản lý minh bạch, hiệu quả
    • 4.1.5. Phù hợp năng lực quản lý của bộ máy hành chính phường, tăng quyền tự chủ, tự chịu trách nhiệm khi thực hiện thí điểm tổ chức mô hình chính quyền đô thị.
    • 4.1.6. Góp phần tạo động lực thúc đẩy sự phát triển cân đối, hài hòa của các khu dân cư của phường
  • 4.2. Giải pháp về phân cấp quản lý nhà nước cho chính quyền phường tại Hà Nội
    • 4.2.1. Đề xuất nội dung phân cấp cho chính quyền phường tại Thành phố Hà Nội
      • 4.2.1.1. Lĩnh vực quy hoạch, kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội
      • 4.2.1.2. Lĩnh vực đầu tư, giao thông, hạ tầng đô thị
      • 4.2.1.3. Lĩnh vực tài chính – ngân sách
      • 4.2.1.4. Lĩnh vực giáo dục, y tế
      • 4.2.1.5. Lĩnh vực xây dựng
      • 4.2.1.6. Lĩnh vực văn hóa, thể thao, du lịch
      • 4.2.1.7. Lĩnh vực an toàn vệ sinh thực phẩm
    • 4.2.2. Đề xuất lộ trình thực hiện nhiệm vụ phân cấp
    • 4.2.3. Đề xuất phương thức thực hiện phân cấp quản lý nhà nước cho chính quyền phường tại Thành phố Hà Nội
  • 4.3. Các điều kiện đảm bảo thực hiện phân cấp quản lý nhà nước cho chính quyền phường tại Thành phố Hà Nội
    • 4.3.1. Điều kiện đảm bảo về mặt pháp lý
    • 4.3.2. Điều kiện đảm bảo về cơ chế giám sát, kiểm tra
    • 4.3.3. Điều kiện về cơ sở vật chất, tài chính
    • 4.3.4. Điều kiện về năng lực của đội ngũ cán bộ, công chức thực thi nhiệm vụ phân cấp
    • 4.3.5. Điều kiện về thực hiện cơ chế thủ trưởng hành chính trong hoạt động của chính quyền phường nhằm tăng cường trách nhiệm người đứng đầu
    • 4.3.6. Điều kiện về sự phối hợp thực hiện của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam