Tên luận án:
NGHIÊN CỨU THỰC TRẠNG VÀ ĐỀ XUẤT GIẢI PHÁP HỢP LÝ TRONG CÔNG TÁC GIAO ĐẤT LÂM NGHIỆP CHO ĐỒNG BÀO DÂN TỘC THIỂU SỐ TẠI HUYỆN LỆ THỦY VÀ HUYỆN QUẢNG NINH, TỈNH QUẢNG BÌNH
Ngành:
QUẢN LÝ ĐẤT ĐAI
Tóm tắt nội dung tài liệu:
Luận án "NGHIÊN CỨU THỰC TRẠNG VÀ ĐỀ XUẤT GIẢI PHÁP HỢP LÝ TRONG CÔNG TÁC GIAO ĐẤT LÂM NGHIỆP CHO ĐỒNG BÀO DÂN TỘC THIỂU SỐ TẠI HUYỆN LỆ THỦY VÀ HUYỆN QUẢNG NINH, TỈNH QUẢNG BÌNH" do Nguyễn Từ Đức thực hiện tại Trường Đại học Nông Lâm, Đại học Huế năm 2018, tập trung vào việc giải quyết các thách thức trong công tác giao đất lâm nghiệp cho đồng bào dân tộc thiểu số (DTTS) Bru - Vân Kiều tại khu vực phía Tây tỉnh Quảng Bình. Đề tài nhấn mạnh tính cấp thiết của việc ổn định đời sống, phát triển kinh tế - xã hội và đảm bảo an ninh - quốc phòng thông qua công tác giao đất sản xuất lâm nghiệp.
Nghiên cứu chỉ ra rằng mặc dù công tác giao đất và cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất lâm nghiệp đã được quan tâm, nhưng tỷ lệ hoàn thành còn hạn chế và nhiều hộ DTTS vẫn thiếu đất rừng sản xuất. Các nguyên nhân chính bao gồm phương pháp thực hiện chưa hiệu quả, sự lúng túng trong giải quyết và thiếu nghiên cứu đồng bộ. Mục tiêu chính của luận án là đánh giá thực trạng nhu cầu sử dụng đất và những bất cập hiện có, từ đó đề xuất các giải pháp hợp lý và hiệu quả.
Luận án mang tính mới khi nghiên cứu theo định hướng chính sách mới của Luật Đất đai 2013 và áp dụng công nghệ GIS, Viễn thám để phân tích biến động đất lâm nghiệp giai đoạn 2005-2015. Kết quả phân tích cho thấy sự biến động rõ rệt: diện tích đất rừng tự nhiên giảm mạnh (35.966,12 ha) trong khi đất rừng trồng tăng đáng kể (27.514,77 ha), chủ yếu do chuyển đổi mục đích sử dụng. Nhu cầu về đất sản xuất lâm nghiệp của người DTTS là rất cao, với 316/318 hộ điều tra có nhu cầu được giao thêm đất trồng rừng sản xuất, và 257 hộ (chiếm 80,81%) còn thiếu đất.
Trên cơ sở đánh giá thực trạng và những khó khăn về chính sách, tổ chức thực hiện, và điều kiện thực tiễn, luận án đã đề xuất bốn nhóm giải pháp toàn diện (triển khai thực hiện, tài chính, chính sách, quản lý) nhằm giải quyết các vướng mắc và nâng cao hiệu quả công tác giao đất lâm nghiệp cho đồng bào DTTS trong khu vực nghiên cứu, hướng tới mục tiêu phát triển bền vững và xóa đói giảm nghèo.
Mục lục chi tiết:
- Chương 1. TỔNG QUAN TÀI LIỆU NGHIÊN CỨU
- 1.1. CƠ SỞ LÝ LUẬN CỦA CÁC VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU
- 1.1.1. Đất và đất lâm nghiệp
- 1.1.1.1. Khái niệm về đất đai
- 1.1.1.2. Đất lâm nghiệp
- 1.1.2. Giao đất
- 1.1.2.1. Khái niệm về giao đất
- 1.1.2.2. Quản lý Nhà nước về giao đất
- 1.1.3. Những vấn đề chung về người dân tộc thiểu số
- 1.1.3.1. Khái niệm người dân tộc thiểu số
- 1.1.3.2. Tổng quan về người dân tộc thiểu số ở Việt Nam
- 1.2. CƠ SỞ THỰC TIỄN CỦA CÁC VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU
- 1.2.1. Kết quả nghiên cứu về quản lý rừng và đất lâm nghiệp trên thế giới
- 1.2.2. Những vấn đề về giao đất lâm nghiệp ở Việt Nam
- 1.2.2.1. Tổng quan chính sách giao đất lâm nghiệp ở Việt Nam từ trước đến nay
- 1.2.2.2. Thực trạng nghiên cứu chính sách về giao đất lâm nghiệp ở Việt Nam
- 1.3. MỘT SỐ CÔNG TRÌNH LIÊN QUAN ĐẾN LUẬN ÁN
- Chương 2. ĐỐI TƯỢNG, NỘI DUNG VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
- 2.1. Phạm vi, đối tượng nghiên cứu
- 2.1.1. Phạm vi nghiên cứu
- 2.1.2. Đối tượng nghiên cứu
- 2.2. Nội dung nghiên cứu
- 2.3. Phương pháp nghiên cứu
- 2.3.1. Phương pháp điều tra thu thập các số liệu, tài liệu thứ cấp
- 2.3.2. Phương pháp thu thập số liệu sơ cấp
- 2.3.2.1. Phương pháp phỏng vấn cấu trúc
- 2.3.2.2. Phương pháp tham vấn các bên liên quan
- 2.3.2.3. Phương pháp điều tra nhanh có sự tham gia của người dân (PRA)
- 2.3.2.4. Phương pháp khảo sát thực địa
- 2.3.3. Phương pháp phân tích, xử lý số liệu thống kê
- 2.3.4. Phương pháp bản đồ
- 2.3.5. Phương pháp ứng dụng GIS và Viễn thám
- 2.3.6. Phương pháp chuyên gia
- Chương 3. KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU VÀ THẢO LUẬN
- 3.1. ĐẶC ĐIỂM ĐIỀU KIỆN TỰ NHIÊN, KINH TẾ - XÃ HỘI ẢNH HƯỞNG ĐẾN NỘI DUNG NGHIÊN CỨU
- 3.1.1. Điều kiện tự nhiên
- 3.1.1.1. Vị trí địa lý
- 3.1.1.2. Địa hình
- 3.1.1.3. Khí hậu
- 3.1.1.4. Thủy văn
- 3.1.1.5. Đặc điểm thổ nhưỡng
- 3.1.1.6. Thảm thực vật rừng
- 3.1.2. Điều kiện kinh tế - xã hội
- 3.1.2.1. Về kinh tế
- 3.1.2.2. Dân số
- 3.1.2.3. Việc làm
- 3.1.2.4. Y tế
- 3.1.2.5. Giáo dục - Đào tạo
- 3.1.2.6. Giao thông
- 3.1.3. Đặc điểm văn hoá, tín ngưỡng và phong tục tập quán canh tác của người DTTS trên địa bàn nghiên cứu
- 3.1.4. Đánh giá chung về điều kiện tự nhiên, kinh tế - xã hội
- 3.1.4.1. Ảnh hưởng tiêu cực đến công tác giao đất sản xuất lâm nghiệp cho đồng bào DTTS
- 3.1.4.2. Tác động tích cực đến công tác giao đất sản xuất lâm nghiệp cho đồng bào DTTS
- 3.2. PHÂN TÍCH SỰ BIẾN ĐỘNG ĐẤT LÂM NGHIỆP GIAI ĐOẠN NĂM 2005 - 2015 TẠI KHU VỰC PHÍA TÂY CÁC HUYỆN LỆ THỦY VÀ HUYỆN QUẢNG NINH, TỈNH QUẢNG BÌNH
- 3.2.1. Dữ liệu nghiên cứu
- 3.2.2. Xử lý ảnh vệ tinh
- 3.2.3. Thành lập bản đồ hiện trạng đất lâm nghiệp
- 3.2.4. Đánh giá sự biến động đất lâm nghiệp khu vực nghiên cứu giai đoạn năm 2005 - 2015
- 3.3. THỰC TRẠNG VỀ NHU CẦU SỬ DỤNG ĐẤT LÂM NGHIỆP CỦA NGƯỜI DTTS TẠI VÙNG PHÍA TÂY CÁC HUYỆN LỆ THỦY VÀ HUYỆN QUẢNG NINH
- 3.3.1. Hiện trạng về quản lý sử dụng đất lâm nghiệp trên địa bàn nghiên cứu
- 3.3.2. Vai trò của đất sản xuất lâm nghiệp đối với đời sống của người DTTS tại vùng nghiên cứu
- 3.3.3. Đánh giá nhu cầu sử dụng đất sản xuất lâm nghiệp của người DTTS
- 3.4. ĐÁNH GIÁ VIỆC THỰC HIỆN CHÍNH SÁCH VỀ GIAO ĐẤT SẢN XUẤT LÂM NGHIỆP CHO ĐỒNG BÀO DTTS TRÊN ĐỊA BÀN NGHIÊN CỨU
- 3.4.1. Chính sách quản lý Nhà nước về giao đất sản xuất lâm nghiệp trong thời gian qua
- 3.4.2. Đánh giá kết quả thực hiện chính sách giao đất sản xuất lâm nghiệp cho người DTTS trên địa bàn nghiên cứu
- 3.4.3. Một số khó khăn trong công tác GĐLN cho người DTTS trên địa bàn nghiên cứu
- 3.4.3.1. Về chính sách
- 3.4.3.2. Về công tác tổ chức thực hiện
- 3.4.3.3. Các trở ngại từ điều kiện thực tiễn
- 3.5. BÀI HỌC KINH NGHIỆM VÀ ĐỀ XUẤT CÁC GIẢI PHÁP VỀ CÔNG TÁC GIAO ĐẤT LÂM NGHIỆP CHO ĐỒNG BÀO DTTS
- 3.5.1. Bài học kinh nghiệm
- 3.5.2. Đề xuất các giải pháp
- 3.5.2.1. Cơ sở đưa ra các giải pháp
- 3.5.2.2. Các giải pháp đề xuất
- a, Các giải pháp đề xuất của các bên liên quan
- b, Các giải pháp đề xuất
- c, Thực hiện các giải pháp
- KẾT LUẬN VÀ ĐỀ NGHỊ