Luận án Nghiên cứu các nhân tố ảnh hưởng đến tính cộng tác (collaboration) trong chuỗi cung ứng rau quả xuất khẩu Việt Nam

Tên luận án:

NGHIÊN CỨU CÁC NHÂN TỐ ẢNH HƯỞNG ĐẾN TÍNH CỘNG TÁC (COLLABORATION) TRONG CHUỖI CUNG ỨNG RAU QUẢ XUẤT KHẨU VIỆT NAM

Ngành:

Kinh tế quốc tế

Tóm tắt nội dung tài liệu:

Luận án này tập trung nghiên cứu các nhân tố ảnh hưởng đến tính cộng tác (collaboration) trong chuỗi cung ứng rau quả xuất khẩu Việt Nam. Xuất phát từ thực tế ngành rau quả Việt Nam có tiềm năng lớn nhưng còn hạn chế trong quản lý chuỗi cung ứng và sự cộng tác, đề tài nhằm nhận diện, phân tích các nhân tố này và đề xuất giải pháp tăng cường.

Mục đích chính của nghiên cứu là xây dựng cơ sở lý luận về chuỗi cung ứng và tính cộng tác, phát triển hệ thống thang đo cho các nhân tố ảnh hưởng, đồng thời phân tích thực trạng và mức độ tác động của các nhân tố đến tính cộng tác. Luận án được thực hiện trên cơ sở thu thập dữ liệu thứ cấp từ các báo cáo chính thức và dữ liệu sơ cấp thông qua khảo sát 138 doanh nghiệp, hợp tác xã. Các phương pháp nghiên cứu định tính (thảo luận nhóm, phỏng vấn chuyên gia) và định lượng (Cronbach's Alpha, EFA, tương quan Pearson, hồi quy tuyến tính đa biến) đã được áp dụng.

Kết quả nghiên cứu cho thấy có sáu nhân tố ảnh hưởng thuận chiều đến tính cộng tác trong chuỗi cung ứng rau quả xuất khẩu Việt Nam, bao gồm: tín nhiệm, quyền lực, thỏa thuận hợp tác, văn hóa, chiến lược kinh doanh và sự hỗ trợ của chính phủ. Các nhân tố này giải thích được khoảng 74,7% sự biến thiên của tính cộng tác. Trong đó, tín nhiệm, quyền lực và chiến lược kinh doanh là ba nhân tố có ảnh hưởng lớn nhất. Luận án cũng rút ra bài học kinh nghiệm từ Ấn Độ và Thái Lan về việc tăng cường chia sẻ thông tin, ký kết hợp đồng hiệu quả và vai trò của các bên trung gian, chính phủ.

Về đóng góp lý thuyết, luận án hoàn thiện khung lý thuyết về cộng tác trong chuỗi cung ứng bằng cách đưa ra mô hình mới với hai nhân tố bổ sung là thỏa thuận hợp tác và sự hỗ trợ của chính phủ, đồng thời phát triển các thang đo tương ứng. Về đóng góp thực tiễn, nghiên cứu nâng cao nhận thức cho doanh nghiệp và cung cấp các giải pháp cụ thể nhằm cải thiện sự tín nhiệm, giảm mất cân bằng quyền lực, đồng nhất chiến lược kinh doanh, thúc đẩy văn hóa hợp tác và tăng cường sự hỗ trợ từ chính phủ. Các kiến nghị chi tiết được đưa ra cho các cơ quan nhà nước, Hiệp hội Rau quả Việt Nam, người nông dân và nhà xuất khẩu để hoàn thiện chuỗi cung ứng.

Mục lục chi tiết:

MỞ ĐẦU

• 1. Tính cấp thiết của đề tài

• 2. Tổng quan tình hình nghiên cứu và các vấn đề liên quan đến đề tài luận án

  • 2.1 Tình hình nghiên cứu về tính cộng tác trong chuỗi cung ứng
  • 2.2 Tình hình nghiên cứu về các nhân tố ảnh hưởng đến tính cộng tác trong chuỗi cung ứng rau quả
  • 2.3 Đánh giá chung về các công trình nghiên cứu và khoảng trống nghiên cứu

• 3 Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu

• 4. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu

• 5. Phương pháp luận nghiên cứu

• 6. Ý nghĩa của luận án

  • 6.1. Đóng góp về lý thuyết
  • 6.2 Đóng góp về thực tiễn

• 7. Kết cấu của luận án

CHƯƠNG 1: MỘT SỐ VẤN ĐỀ LÝ LUẬN CƠ BẢN VỀ CHUỖI CUNG ỨNG VÀ TÍNH CỘNG TÁC (COLLABORATION) TRONG CHUỖI CUNG ỨNG

• 1.1 Tổng quan về chuỗi cung ứng

  • 1.1.1 Khái niệm chuỗi cung ứng
  • 1.1.2 Mục tiêu của quản lý chuỗi cung ứng
  • 1.1.3 Các yếu tố cơ bản của chuỗi cung ứng
  • 1.1.4 Các thành phần cơ bản trong cấu trúc chuỗi cung ứng

• 1.2 Tính cộng tác (collaboration) trong chuỗi cung ứng

  • 1.2.1 Định nghĩa
  • 1.2.2 Phân loại
  • 1.2.3 Các tiêu chí đánh giá tính cộng tác trong chuỗi cung ứng

• 1.3 Các nhân tố ảnh hưởng đến tính cộng tác trong chuỗi cung ứng rau quả xuất khẩu và mô hình nghiên cứu ban đầu

  • 1.3.1 Đặc điểm của tính cộng tác trong chuỗi cung ứng rau quả xuất khẩu
  • 1.3.2 Các nhân tố ảnh hưởng đến tính cộng tác trong chuỗi cung ứng rau quả xuất khẩu
  • 1.3.2.1 Mức độ tín nhiệm giữa các đối tác (Trust)
  • 1.3.2.2 Quyền lực (power)
  • 1.3.2.3 Thỏa thuận hợp tác (commitment)
  • 1.3.2.4 Tương đồng văn hóa (culture)
  • 1.3.2.5 Chiến lược kinh doanh (business strategy)
  • 1.3.2.6 Sự hỗ trợ của chính phủ (government support)
  • 1.3.3 Mô hình nghiên cứu ban đầu

• 1.4 Kinh nghiệm phát triển tính cộng tác trong chuỗi cung ứng rau quả xuất khẩu của Ấn Độ và Thái Lan

  • 1.4.1 Kinh nghiệm của Ấn Độ
  • 2.4.1 Kinh nghiệm của Thái Lan

CHƯƠNG 2: TIẾN TRÌNH VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU

• 2.1 Tiến trình nghiên cứu

  • 2.1.1 Khái quát sơ đồ tiến trình nghiên cứu
  • 2.1.2 Các bước trong tiến trình nghiên cứu của luận án

• 2.2 Phương pháp nghiên cứu dữ liệu thứ cấp

• 2.3 Phương pháp nghiên cứu dữ liệu sơ cấp

  • 2.3.1 Phương pháp nghiên cứu định tính
  • Phương pháp thảo luận nhóm
  • Phương pháp phỏng vấn chuyên gia
  • 2.3.2 Phương pháp nghiên cứu định lượng

CHƯƠNG 3: PHÂN TÍCH THỰC TRẠNG CÁC NHÂN TỐ ẢNH HƯỞNG ĐẾN TÍNH CỘNG TÁC TRONG CHUỖI CUNG ỨNG RAU QUẢ XUẤT KHẨU VIỆT NAM

• 3.1 Tổng quan sản xuất và xuất khẩu rau quả Việt Nam

  • 3.1.1 Tình hình sản xuất rau quả Việt Nam
  • 3.1.2 Tình hình xuất khẩu rau quả Việt Nam
  • 3.1.2.1 Kim ngạch xuất khẩu rau quả Việt Nam
  • 3.1.2.2 Cơ cấu các mặt hàng rau quả xuất khẩu Việt Nam
  • 3.1.2.3 Cơ cấu thị trường xuất khẩu rau quả Việt Nam

• 3.2 Các thành phần trong chuỗi cung ứng rau quả xuất khẩu Việt Nam

• 3.3. Tính cộng tác trong chuỗi cung ứng rau quả xuất khẩu Việt Nam

  • 3.3.1 Thực trạng tính cộng tác trong chuỗi cung ứng rau quả xuất khẩu Việt Nam
  • Đồng bộ hóa quyết định
  • Hệ thống thực hiện cộng tác
  • Khuyến khích liên kết
  • Quy trình chuỗi cung ứng sáng tạo
  • Chia sẻ thông tin
  • 3.3.2 Đánh giá thực trạng tính cộng tác trong chuỗi cung ứng rau quả xuất khẩu Việt Nam
  • Thành công
  • Hạn chế
  • 3.3.3 Thuận lợi và khó khăn đối với tăng cường tính cộng tác trong chuỗi cung ứng rau quả xuất khẩu Việt Nam
  • Thuận lợi
  • Khó khăn

• 3.4 Phân tích kết quả kiểm định thang đo và mô hình nghiên cứu về các nhân tố ảnh hưởng đến tính cộng tác trong chuỗi cung ứng rau quả xuất khẩu Việt Nam.

  • 3.4.1 Kết quả đánh giá thang đo Cronbach's Alpha và phân tích nhân tố EFA
  • 3.4.2 Kiểm tra giả thuyết mô hình nghiên cứu với phân tích tương quan Pearson và hồi quy tuyến tính đa biến

• 3.5 Thảo luận kết quả nghiên cứu về các nhân tố ảnh hưởng đến tính cộng tác trong chuỗi cung ứng rau quả xuất khẩu Việt Nam.

  • 3.5.1 Về các nhân tố ảnh hưởng đến tính cộng tác trong chuỗi cung ứng rau quả xuất khẩu Việt Nam
  • 3.5.1.1 Tín nhiệm
  • 3.5.1.2 Quyền lực
  • 3.5.1.3 Thỏa thuận hợp tác
  • 3.5.1.4 Văn hóa
  • 3.5.1.5 Chiến lược kinh doanh
  • 3.5.1.6 Sự hỗ trợ của chính phủ
  • 3.5.2 Về mức độ ảnh hưởng của các nhân tố đến tính cộng tác trong chuỗi cung ứng rau quả xuất khẩu Việt Nam.

CHƯƠNG 4: MỘT SỐ GIẢI PHÁP NHẰM TĂNG CƯỜNG TÍNH CỘNG TÁC TRONG CHUỖI CUNG ỨNG RAU QUẢ XUẤT KHẨU VIỆT NAM

• 4.1 Định hướng phát triển của ngành hàng

• 4.2 Các giải pháp tác động vào các nhân tố ảnh hưởng đến tính cộng tác trong chuỗi cung ứng rau quả xuất khẩu Việt Nam.

  • 4.2.1. Nhóm giải pháp liên quan đến cải thiện quyền lực
  • 4.2.2 Nhóm giải pháp liên quan đến cải thiện tín nhiệm
  • 4.2.3 Nhóm giải pháp liên quan đến chiến lược kinh doanh
  • 4.2.4 Nhóm giải pháp liên quan đến thỏa thuận hợp tác
  • 4.2.5 Nhóm giải pháp liên quan đến văn hóa
  • 4.2.6 Nhóm giải pháp liên quan đến sự hỗ trợ của chỉnh phủ

• 4.3 Một số kiến nghị nhằm tăng cường tính cộng tác, hoàn thiện chuỗi cung ứng rau quả xuất khẩu Việt Nam

  • 4.3.1 Kiến nghị đối với các cơ quan nhà nước
  • 4.3.2 Kiến nghị đối với Hiệp hội Rau quả Việt Nam Vinafruit
  • 4.3.3 Kiến nghị đối với người trồng rau quả
  • 4.3.4 Kiến nghị đối với nhà xuất khẩu

KẾT LUẬN