Nghiên cứu năng lực cạnh tranh của ngành hàng không dân dụng Việt Nam trong lĩnh vực vận chuyển hành khách
Ngành Hàng không dân dụng Việt Nam, lĩnh vực Vận chuyển hành khách
Luận án "Nghiên cứu năng lực cạnh tranh của ngành hàng không dân dụng Việt Nam trong lĩnh vực vận chuyển hành khách" là một đề tài tiến sĩ tập trung phân tích thực trạng, đánh giá và đề xuất giải pháp nhằm nâng cao năng lực cạnh tranh (NLCT) của ngành Hàng không dân dụng Việt Nam (HKDDVN) trong lĩnh vực vận chuyển hành khách (LVVCHK).
Mục tiêu nghiên cứu chính của luận án là hoàn thiện lý luận về NLCT ngành HKDD, đánh giá toàn diện sự phát triển và NLCT của ngành HKDDVN, từ đó đưa ra các giải pháp và kiến nghị cụ thể. Luận án định nghĩa NLCT của ngành HKDD trong LVVCHK là "khả năng của ngành tại thị trường nội địa và quốc tế trong việc tạo ra, duy trì và mở rộng về quy mô, và nâng cao hiệu quả sản xuất kinh doanh". Để đánh giá NLCT, luận án sử dụng 10 tiêu chí chia thành hai nhóm: nhóm phản ánh nguồn lực (số lượng tàu bay, điểm đến) và nhóm đánh giá kết quả sản xuất kinh doanh (ghế luân chuyển, khách luân chuyển, năng suất lao động, tỷ lệ lấp đầy, an toàn bay, đúng giờ, chất lượng dịch vụ). Các nhân tố tác động đến NLCT được xác định dựa trên mô hình kim cương quốc gia và các nhân tố quốc tế.
Về phương pháp nghiên cứu, luận án kết hợp nghiên cứu định tính (phỏng vấn chuyên gia) và định lượng (điều tra bảng hỏi, phân tích dữ liệu sơ cấp và thứ cấp từ 2012-2020), với phạm vi nghiên cứu tập trung vào Vietnam Airlines Group và Vietjet Air làm đại diện.
Kết quả nghiên cứu chỉ ra những điểm mạnh của HKDDVN như tăng trưởng nguồn lực (đội tàu bay, điểm đến), hiệu quả sản xuất kinh doanh tốt (tỷ lệ lấp đầy, an toàn bay, đúng giờ, tăng trưởng doanh thu) và chất lượng dịch vụ được cải thiện. Tuy nhiên, ngành cũng đối mặt với nhiều hạn chế như số lượng hãng hàng không còn ít, chất lượng nguồn nhân lực chưa cao, quá tải tại các cảng hàng không và phương thức cạnh tranh chưa lành mạnh. Các hạn chế này xuất phát từ nguyên nhân liên quan đến chính sách, năng lực doanh nghiệp và liên kết ngành.
Dựa trên những phân tích này, luận án đề xuất các định hướng và giải pháp nhằm nâng cao NLCT, bao gồm: đảm bảo an ninh, an toàn; thúc đẩy cạnh tranh lành mạnh; hỗ trợ từ nhà nước về cơ sở hạ tầng, khoa học công nghệ, vốn, nhân lực; phát triển hiệp hội ngành; đổi mới tư duy cạnh tranh; hoàn thiện quy hoạch; tăng cường đầu tư; nâng cao chất lượng nhân lực và dịch vụ; kích cầu du lịch. Luận án cũng đưa ra các kiến nghị cụ thể cho Chính phủ và các Bộ ngành liên quan.