NÂNG CAO HIỆU QUẢ QUẢN TRỊ NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI CỔ PHẦN NGOẠI THƯƠNG VIỆT NAM TRONG BỐI CẢNH HỘI NHẬP KINH TẾ QUỐC TẾ
KINH TẾ PHÁT TRIỂN
Luận án "Nâng cao hiệu quả quản trị Ngân hàng thương mại cổ phần Ngoại thương Việt Nam trong bối cảnh hội nhập kinh tế quốc tế" tập trung đề xuất các giải pháp nhằm cải thiện hiệu quả quản trị tại Ngân hàng TMCP Ngoại thương Việt Nam (Vietcombank) trong bối cảnh hội nhập kinh tế toàn cầu. Mục đích nghiên cứu bao gồm việc xây dựng cơ sở lý luận về quản trị ngân hàng thương mại trong môi trường hội nhập, khảo sát kinh nghiệm từ các ngân hàng trong và ngoài nước, đánh giá thực trạng quản trị tại Vietcombank giai đoạn 2015-2020, và đưa ra các định hướng, giải pháp đến năm 2030.
Nghiên cứu được tiếp cận từ lý thuyết đến thực tiễn, từ vĩ mô đến vi mô, sử dụng các phương pháp như mô hình toán học, phân tích thống kê, phân tích chính sách và chuyên gia. Nguồn số liệu đa dạng, bao gồm báo cáo thường niên của Ngân hàng Nhà nước, Vietcombank, các ngân hàng thương mại, Tổng cục Thống kê, Bộ Tài chính và các tổ chức quốc tế như ADB, IMF, Ủy ban Basel II, OECD.
Luận án đã làm rõ các quan niệm và nội dung về hiệu quả quản trị ngân hàng thương mại, đồng thời cung cấp cơ sở khoa học cho việc xây dựng định hướng và giải pháp. Nghiên cứu chỉ ra rằng Vietcombank đã có những bước tiến trong đổi mới mô hình quản trị, chuyển từ Mô hình 1 (trước 2018, dựa trên Basel I) sang Mô hình 2 (sau 2018, áp dụng chuẩn mực Basel II và nguyên tắc của OECD). Sự đổi mới này đã mang lại những kết quả tích cực, thể hiện qua việc cải thiện các chỉ số tài chính như tỷ lệ nợ xấu giảm liên tục (từ 1,5% năm 2016 xuống 0,62% năm 2020), lợi nhuận trên vốn chủ sở hữu (ROE) và lợi nhuận trên tổng tài sản (ROA) tăng trưởng ổn định, và tình hình thanh khoản luôn đảm bảo. Hiệu quả quản trị cũng được cải thiện rõ rệt thông qua việc giảm thời gian hội họp, chi phí quản lý hoạt động và tỷ lệ quyết sách chậm/sai của Ban điều hành. Chỉ số BGRI cũng cho thấy sự tuân thủ tốt hơn các quy định quốc tế.
Tuy nhiên, luận án cũng thẳng thắn chỉ ra những hạn chế còn tồn tại trong mô hình quản trị, tổ chức, năng lực cán bộ và công nghệ của Vietcombank, chưa hoàn toàn đáp ứng các thông lệ quốc tế. Trên cơ sở bối cảnh kinh tế và hệ thống ngân hàng giai đoạn 2021-2030, luận án đề xuất bốn nhóm giải pháp chính: hoàn thiện bộ máy và cơ chế hoạt động, phát triển nhân lực chất lượng cao, chuyển đổi số và hiện đại hóa quản lý điều hành, và mở rộng hợp tác quốc tế. Luận án kết luận rằng việc nâng cao hiệu quả quản trị tại Vietcombank là khả thi, đòi hỏi sự quyết tâm của lãnh đạo, đổi mới mô hình quản trị theo thông lệ quốc tế, tăng cường dự báo rủi ro và mở rộng hợp tác.