HOÀN THIỆN VÀ PHÁT TRIỂN MÔ HÌNH KINH DOANH TRONG XÂY DỰNG NÔNG THÔN MỚI TẠI CÁC TỈNH ĐỒNG BẰNG BẮC BỘ
Quản trị kinh doanh (Mã số: 9.340.101)
Luận án "Hoàn thiện và phát triển mô hình kinh doanh trong xây dựng nông thôn mới tại các Tỉnh Đồng bằng Bắc Bộ" của Tô Xuân Hùng, chuyên ngành Quản trị kinh doanh, mã số 9.340.101, được hoàn thành tại Trường Đại học Kinh doanh & Công nghệ Hà Nội năm 2023. Nghiên cứu này xuất phát từ tính cấp thiết của việc hoàn thiện và phát triển mô hình kinh doanh (MHKD) trong xây dựng nông thôn mới (XDNTM) tại vùng Đồng bằng Bắc Bộ (ĐBBB). Mặc dù ĐBBB đã triển khai Chương trình MTQG xây dựng NTM khá sôi động và đạt được kết quả tích cực, việc phát triển MHKD tại đây vẫn đối mặt với những khó khăn nhất định, đặc biệt theo Tiêu chí số 13 của Bộ TCQG về NTM.
Mục đích tổng quát của luận án là đánh giá tác động của quá trình XDNTM đến thực trạng MHKD tại các đơn vị kinh tế cơ sở thuộc lĩnh vực nông nghiệp - nông thôn giai đoạn 2015-2022. Từ đó, luận án đề xuất các giải pháp nhằm hoàn thiện và phát triển MHKD, nâng cao năng lực kinh doanh trong bối cảnh tiếp tục XDNTM từ sau năm 2022 ở ĐBBB. Các nhiệm vụ nghiên cứu bao gồm làm rõ cơ sở lý luận và thực tiễn, phân tích tác động của XDNTM đến thực trạng MHKD thông qua sự tương tác giữa các chủ thể và các nhân tố của môi trường kinh doanh, và đề xuất các quan điểm, định hướng, giải pháp phù hợp. Đối tượng nghiên cứu là các vấn đề lý luận và thực tiễn về MHKD của các loại hình sản xuất - kinh doanh (SX-KD) trong XDNTM, hướng tới sự phát triển bền vững và XDNTM giai đoạn tiếp theo ở ĐBBB. Phạm vi nghiên cứu tập trung vào quá trình "đổi mới và phát triển các hình thức tổ chức sản xuất có hiệu quả ở nông thôn" tại các đơn vị kinh tế cơ sở ở ĐBBB giai đoạn 2015-2022, với khảo sát thực địa điển hình tại tỉnh Thái Bình.
Luận án đã hệ thống hóa các vấn đề lý luận cơ bản liên quan đến vai trò của nông nghiệp, nông dân, nông thôn, các học thuyết về địa tô, chuỗi giá trị, kinh tế hộ, liên kết nông dân với doanh nghiệp, tổ chức và quản lý nông nghiệp hiện đại, cùng mô hình SX-KD trong XDNTM ở Việt Nam. Trên cơ sở đó, nghiên cứu làm rõ khái niệm, nội dung, vai trò của việc hoàn thiện và phát triển MHKD, các nhân tố ảnh hưởng và tiêu chí phản ánh hoạt động của MHKD trong NTM, đồng thời đúc kết kinh nghiệm quốc tế và trong nước. Về mặt thực tiễn, luận án đánh giá điểm mạnh và hạn chế của các loại hình SX-KD trong NTM ở ĐBBB, phân tích MHKD đang được áp dụng, chỉ rõ những hạn chế và nguyên nhân. Từ đó, đề xuất phương hướng, giải pháp hoàn thiện và phát triển MHKD phù hợp với trình độ phát triển của các loại hình SX-KD trong NTM ở ĐBBB, đáp ứng yêu cầu tái cơ cấu, phát triển nhanh và bền vững nông nghiệp - nông thôn giai đoạn đến năm 2030, tầm nhìn đến 2045. Những đóng góp mới bao gồm làm rõ chuyển biến môi trường kinh doanh và tính tất yếu của việc hoàn thiện MHKD, đề xuất quan điểm, định hướng, giải pháp tạo lập MHKD mở, và phát hiện động lực phát triển từ chính người nông dân.
Mở đầu
CHƯƠNG 1. TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU LIÊN QUAN ĐẾN ĐỀ TÀI LUẬN ÁN
1.1. NGHIÊN CỨU Ở NƯỚC NGOÀI LIÊN QUAN ĐẾN ĐỀ TÀI LUẬN ÁN
1.2. NGHIÊN CỨU TRONG NƯỚC LIÊN QUAN ĐẾN ĐỀ TÀI LUẬN ÁN
1.3. XEM XÉT KẾ THỪA VÀ KHOẢNG TRỐNG NGHIÊN CỨU
1.3.1. Nhận xét chung các công trình nghiên cứu
1.3.2. Những nội dung xem xét kế thừa
1.3.3. Khoảng trống nghiên cứu
CHƯƠNG 2. CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN VỀ HOÀN THIỆN VÀ PHÁT TRIỂN MÔ HÌNH KINH DOANH TRONG XÂY DỰNG NÔNG THÔN MỚI
2.1. KHÁI QUÁT VỀ MHKD TRONG XDNTM
2.1.1. Nông thôn và mô hình kinh doanh trong NN - NT
2.1.2. Cấp độ mô hình kinh doanh, sự hoàn thiện và phát triển mô hình kinh doanh trong xây dựng NTM
2.2. NHÂN TỐ ẢNH HƯỞNG VÀ TIÊU CHÍ PHẢN ÁNH MÔ HÌNH KINH DOANH TRONG XD NÔNG THÔN MỚI
2.2.1. Nhân tố chủ yếu ảnh hưởng đến MHKD trong XDNTM
2.2.2. Các tiêu chí phản ánh mô hình kinh doanh
2.3. KINH NGHIỆM VỀ PHÁT TRIỂN MHKD TRONG NÔNG NGHIỆP - NÔNG THÔN VÀ BÀI HỌC ĐỐI VỚI CÁC TỈNH ĐBBB
2.3.1. Kinh nghiệm quốc tế về phát triển loại hình tổ chức sản xuất - kinh doanh trong nông nghiệp – nông thôn
2.3.2. Kinh nghiệm về phát triển loại hình SX - KD trong xây dựng nông thôn mới ở các địa phương trong nước
2.3.3. Đúc kết bài học phát triển loại hình kinh doanh đối với các Tỉnh Đồng bằng Bắc Bộ
CHƯƠNG 3. THỰC TRẠNG MÔ HÌNH KINH DOANH TRONG XÂY DỰNG NÔNG THÔN MỚI Ở CÁC TỈNH ĐỒNG BẰNG BẮC BỘ
3.1. CÁC YẾU TỐ KHÁCH QUAN TÁC ĐỘNG ĐẾN MÔ HÌNH KINH DOANH TRONG NÔNG THÔN MỚI Ở ĐỒNG BẰNG BẮC BỘ
3.1.1. Điều kiện tự nhiên, KT - XH các tỉnh ĐBBB
3.1.2. Chương trình XDNTM ở các Tỉnh Đồng bằng Bắc Bộ
3.1.3. Thiên tai và đại dịch Covid-19 tác động đến MHKD
3.2. VAI TRÒ CÁC LOẠI HÌNH SẢN XUẤT - KINH DOANH TRONG XÂY DỰNG NÔNG THÔN MỚI Ở CÁC TỈNH ĐỒNG BẰNG BẮC BỘ
3.2.1. Vai trò kinh tế HGĐ trong NTM ở các Tỉnh ĐBBB
3.2.2. Vai trò Tổ hợp tác và HTX trong NTM ở ĐBBB
3.2.3. Vai trò Doanh nghiệp trong NTM ở các Tỉnh ĐBBB
3.2.4. Vai trò loại hình liên kết giữa DN với HTX, DN với HGĐ
3.3. LỰA CHỌN TỈNH THÁI BÌNH ĐỂ PHÂN TÍCH MÔ HÌNH KINH DOANH TRONG XÂY DỰNG NÔNG THÔN MỚI
3.3.1. Vài nét về Chương trình XDNTM ở tỉnh Thái Bình
3.3.2. Phân tích MHKD trong NTM tại Tỉnh Thái Bình
3.3.3. Tổ chức điều tra và phân tích loại hình HTX và HGĐ trong mối liên kết kinh doanh giữa HTX với HGĐ và DN
3.4. ĐÁNH GIÁ CHUNG THỰC TRẠNG MÔ HÌNH KINH DOANH TRONG XD NTM Ở CÁC TỈNH ĐỒNG BẰNG BẮC BỘ
3.4.1. Những mặt tích cực
3.4.2. Một số hạn chế
3.4.3. Nguyên nhân của những hạn chế
CHƯƠNG 4. GIẢI PHÁP HOÀN THIỆN VÀ PHÁT TRIỂN MÔ HÌNH KINH DOANH TRONG XÂY DỰNG NÔNG THÔN MỚI Ở CÁC TỈNH ĐỒNG BẰNG BẮC BỘ
4.1. QUAN ĐIỂM, ĐỊNH HƯỚNG HOÀN THIỆN VÀ PHÁT TRIỂN MHKD TRONG NÔNG THÔN MỚI Ở CÁC TỈNH ĐỒNG BẰNG BẮC BỘ
4.1.1. Bối cảnh mới và định hướng phát triển nông nghiệp - nông thôn bền vững đến năm 2030
4.1.2. Quan điểm hoàn thiện và phát triển mô hình kinh doanh trong XDNTM ở các Tỉnh Đồng bằng Bắc Bộ
4.1.3. Định hướng hoàn thiện và phát triển mô hình kinh doanh trong XDNTM ở các Tỉnh Đồng bằng Bắc Bộ
4.2. MỘT SỐ GIẢI PHÁP HOÀN THIỆN VÀ PHÁT TRIỂN MÔ HÌNH KINH DOANH TRONG NÔNG THÔN MỚI Ở CÁC TỈNH ĐỒNG BẰNG BẮC BỘ
4.2.1. Nhóm giải pháp cụ thể tiếp tục hoàn thiện và phát triển mô hình kinh doanh trong XDNTM giai đoạn tiếp theo
4.2.2. Nhóm giải pháp chung đối với việc hoàn thiện và phát triển mô hình kinh doanh trong XDNTM giai đoạn tiếp theo
4.3. KIẾN NGHỊ
4.3.1. Kiến nghị đối với các cơ quan Trung ương
4.3.2. Kiến nghị đối với các cơ quan địa phương
Kết luận
DANH MỤC CÁC CÔNG TRÌNH NGHIÊN CỨU CỦA TÁC GẢI LIÊN QUAN ĐẾN ĐỀ TÀI LUẬN ÁN