Luận án – Dạy học Xác suất – Thống kê ở trường trung học nước CHDCND Lào theo hướng kết nối với thực tiễn

Tên luận án:

Một số biện pháp dạy học Xác suất - Thống kê ở trường trung học Lào theo hướng kết nối với thực tiễn

Ngành:

Lý luận và phương pháp dạy học môn Toán

Tóm tắt nội dung tài liệu:

Luận án này tập trung giải quyết nhu cầu đổi mới giáo dục tại CHDCND Lào, đặc biệt là trong việc dạy học Xác suất - Thống kê (XSTK) ở trường trung học theo hướng kết nối với thực tiễn (KNVTT). Mục đích chính là đề xuất một số biện pháp sư phạm nhằm nâng cao chất lượng dạy học XSTK. Nghiên cứu làm rõ cơ sở lí luận và thực tiễn của việc dạy học XSTK KNVTT ở trường trung học Lào, đồng thời đề xuất và kiểm chứng tính khả thi, hiệu quả của các biện pháp này.

Thực trạng giáo dục XSTK ở Lào cho thấy học sinh chưa nhận thức rõ tính cần thiết và quan trọng của môn học này, và kiến thức XSTK chưa được gắn kết chặt chẽ với thực tiễn đời sống. Các hoạt động như ví dụ thực tiễn, bài toán thực tiễn, trò chơi học tập và trải nghiệm thực tiễn chưa được quan tâm đúng mức bởi cả giáo viên và học sinh.

Luận án đề xuất năm biện pháp chính dựa trên các định hướng: hạn chế ví dụ/bài toán thiếu tính thực tiễn, bám sát mục tiêu và chương trình, góp phần hướng nghiệp, và nâng cao năng lực vận dụng XSTK vào thực tiễn. Các biện pháp bao gồm: sử dụng ngữ cảnh có thực trong đời sống làm ví dụ/bài toán; tổ chức hoạt động trải nghiệm; làm rõ ý nghĩa, vai trò của các khái niệm, quy tắc, định lý XSTK thông qua kết nối thực tiễn; tổ chức trò chơi học tập và nâng cao hiểu biết về các trò chơi may rủi; và tăng cường các bài toán vận dụng kiến thức XSTK để giải quyết vấn đề thực tiễn trong nhiều lĩnh vực.

Thực nghiệm sư phạm được tiến hành qua hai đợt tại các trường trung học ở Vientiane, Lào, cho thấy học sinh ở nhóm thực nghiệm đạt kết quả học tập tốt hơn đáng kể so với nhóm đối chứng. Điều này khẳng định tính khả thi và hiệu quả của các biện pháp đề xuất, đồng thời chấp nhận giả thuyết khoa học của luận án. Từ đó, luận án kiến nghị cần đổi mới cách viết sách giáo khoa và phương pháp dạy học môn Toán ở trường trung học Lào theo hướng tăng cường kết nối tri thức với thực tiễn.

Mục lục chi tiết:

• MỞ ĐẦU

  • 1. Lí do chọn đề tài

    • 1.1 Nhu cầu đổi mới giáo dục ở nước CHDCND Lào.
    • 1.2 Mối quan hệ giữa xác xuất thống kê và thực tiễn.
    • 1.3 Nhu cầu và sự cần thiết dạy học (DH) Xác suất - Thống kê (XSTK) theo hướng kết nối với thực tiễn (KNVTT).

  • 2. Mục đích nghiên cứu

  • 3. Nhiệm vụ nghiên cứu

  • 4. Phạm vi nghiên cứu

  • 5. Khách thể và đối tượng nghiên cứu

  • 6. Giả thuyết khoa học

  • 7. Phương pháp nghiên cứu

    • 7.1. Phương pháp nghiên cứu lí luận
    • 7.2. Phương pháp quan sát, điều tra
    • 7.3. Phương pháp thực nghiệm sư phạm

  • 8. Luận điểm khoa học sẽ đưa ra bảo vệ

  • 9. Những đóng góp của luận án

    • 9.1. Làm rõ cơ sở lý luận và thực tiễn của việc dạy học XSTK ở trường trung học Lào theo hướng KNVTT.
    • 9.2. Đề xuất được một số biện pháp dạy học XSTK ở trường trung học Lào theo hướng KNVTT.

  • 10. Cấu trúc luận án

• Chương 1. CƠ SỞ LÍ LUẬN VÀ THỰC TIỄN

  • 1.1. Tổng quan những công trình nghiên cứu liên quan đến dạy học Xác suất - Thống kê theo hướng kết nối với thực tiễn

    • 1.1.1 Những nghiên cứu về vấn đề dạy học môn Toán kết nối với thực tiễn

      • 1.1.1.1 Trên thế giới
      • 1.1.1.2 Ở Việt Nam

    • 1.1.2 Một số nghiên cứu về vấn đề dạy học Thống kê – Xác suất theo hướng tăng cường vận dụng vào thực tiễn

      • 1.1.2.1 Trên thế giới
      • 1.1.2.2 Ở Việt Nam
      • 1.1.2.3 Một số công trình của các tác giả Lào về dạy học Xác suất - Thống kê ở Lào

  • 1.2 Dạy học xác suất - thống kê theo hướng kết nối với thực tiễn

    • 1.2.1 Một số khái niệm cơ bản

    • 1.2.2 Quan niệm về dạy học môn Toán liên quan đến thực tiễn

      • 1.2.2.1 Học tập trong ngữ cảnh cuộc sống thực
      • 1.2.2.2 Dạy học trong bối cảnh xác thực
      • 1.2.2.3 Dạy học Toán theo lý thuyết RME (Realistic Mathematics Education)
      • 1.2.2.4 Một số quan niệm khác

    • 1.2.3 Quan niệm và tư tưởng chỉ đạo về dạy học Xác suất - Thống kê theo hướng kết nối với thực tiễn

      • 1.2.3.1 Quan niệm về dạy học Xác suất - Thống kê theo hướng kết nối với thực tiễn
      • 1.2.3.2 Tư tưởng chỉ đạo về dạy học Xác suất - Thống kê theo hướng kết nối với thực tiễn

  • 1.3. Nội dung Xác suất - Thống kê trong chương trình giáo dục phổ thông

    • 1.3.1. Trên thế giới
    • 1.3.2. Tại Việt Nam
    • 1.3.3. Tại Lào

  • 1.4. Thực trạng dạy học Xác suất – Thống kê theo hướng kết nối với thực tiễn ở trường trung học nước CHDCND Lào

    • 1.4.1. Thống kê thời lượng dạy học Xác suất – Thống kê trong chương trình môn Toán, tỷ lệ các ví dụ và bài toán thực tiễn trong các sách giáo khoa Toán ở trường trung học Lào
    • 1.4.2. Khảo sát thực trạng về dạy và học Xác suất – Thống kê ở trường trung học Lào theo hướng kết nối với thực tiễn
    • 1.4.2.1 Mục tiêu khảo sát
    • 1.4.2.2 Đối tượng và thời gian khảo sát
    • 1.4.2.5 Kết quả khảo sát

  • KẾT LUẬN CHƯƠNG 1

• CHƯƠNG 2 BIỆN PHÁP DẠY HỌC XÁC SUẤT THỐNG KÊ Ở TRƯỜNG TRUNG HỌC NƯỚC CHDCND LÀO THEO HƯỚNG KẾT NỐI VỚI THỰC TIỄN

  • 2.1 Định hướng xây dựng các biện pháp

  • 2.2 Một số biện pháp sư phạm dạy học Xác suất – Thống kê theo hướng kết nối với thực tiễn

    • 2.2.1 Biện pháp 1. Lấy các ngữ cảnh có thực trong đời sống làm ví dụ, bài toán trong quá trình dạy học Xác suất – Thống kê ở trường trung học.

      • 2.2.1.1 Mục đich của biện pháp
      • 2.2.1.2 Cơ sở khoa học của biện pháp
      • 2.2.1.3 Cách thực hiện biện pháp

    • 2.2.2 Biện pháp 2. Tổ chức cho học sinh hoạt động trải nghiệm trong quá trình dạy học Xác suất – Thống kê ở trường trung học.

      • 2.2.2.1 Mục địch của biện pháp
      • 2.2.2.2 Cơ sở khoa học của biện pháp
      • 2.2.2.3 Cách thực hiện biện pháp

    • 2.2.3 Biện pháp 3. Làm rõ ý nghĩa, vai trò của các khái niệm, quy tắc, định lý trong các bài học Xác suất – Thống kê thông qua kết nối với thực tiễn

      • 2.2.3.1 Mục đích sử dụng của biện pháp
      • 2.2.3.2 Cơ sở khoa học của biện pháp
      • 2.2.3.3 Cách thực hiện biện pháp

    • 2.2.4 Biện pháp 4. Tổ chức các trò chơi học tập, đồng thời nâng cao hiểu biết của học sinh về các trò chơi trên truyền hình, các trò chơi may rủi.

      • 2.2.4.1 Mục đích của biện pháp
      • 2.2.4.2 Cơ sở khoa học của biện pháp
      • 2.2.4.3 Cách thực hiện biện pháp

    • 2.2.5 Biện pháp 5. Tăng cường các bài toán vận dụng kiến thức Xác suất – Thống kê vào giải quyết vấn đề thực tiễn thuộc nhiều lĩnh vực khác nhau

      • 2.2.5.1 Mục đích sử dụng của biện pháp
      • 2.2.5.2 Cơ sở khoa học của biện pháp
      • 2.2.5.3 Cách thực hiện biện pháp

  • KẾT LUẬN CHƯƠNG 2

• CHƯƠNG 3 THỰC NGHIỆM SƯ PHẠM

  • 3.1 Mục đích, yêu cầu, nhiệm vụ thực nghiệm sư phạm

    • 3.1.1 Mục đích thực nghiệm sư phạm
    • 3.1.2 Yêu cầu thực nghiệm sư phạm
    • 3.1.3 Nhiệm vụ thực nghiệm sư phạm
    • 3.1.4 Thời gian, đối tượng, quy trình, phương pháp đánh giá kết quả thực nghiệm sư phạm

  • 3.2 Nội dung thực nghiệm sư phạm

    • 3.2.1 Giáo án 1. Bài “Số trung bình, số trung vị"
    • 3.2.2 Giáo án 2. Bài “Xác suất có điều kiện, Xác suất toàn phần - Công thức Bayes"

  • 3.3 Đánh giá kết quả thực nghiệm sư phạm

    • 3.3.1 Đánh giá định tính
    • 3.3.2 Đánh giá định lượng

  • Kết luận chương 3

• KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ

  • KẾT LUẬN

  • KIẾN NGHỊ