Tên luận án:
NGHIÊN CỨU ĐẶC ĐIỂM SINH VẬT HỌC, SINH THÁI HỌC LOÀI BỌ ÁNH KIM OIDES SP. (COLEOPTERA: CHRYSOMELIDAE) HẠI HỒI VÀ BIỆN PHÁP PHÒNG TRỪ TẠI LẠNG SƠN
Ngành:
BẢO VỆ THỰC VẬT
Tóm tắt nội dung tài liệu:
Luận án "Nghiên cứu đặc điểm sinh vật học, sinh thái học loài bọ ánh kim Oides sp. (Coleoptera: Chrysomelidae) hại hồi và biện pháp phòng trừ tại Lạng Sơn" của Bùi Văn Dũng tập trung giải quyết vấn đề sâu hại nghiêm trọng trên cây hồi tại Lạng Sơn. Cây hồi là cây đặc sản có giá trị kinh tế cao, nhưng từ năm 2010, một loài bọ ánh kim lạ đã bùng phát thành dịch, gây hại nghiêm trọng búp, lá non, hoa và quả hồi trên diện rộng, ảnh hưởng lớn đến năng suất. Mặc dù đã áp dụng biện pháp hóa học, hiệu quả phòng trừ còn hạn chế do thiếu nghiên cứu chuyên sâu về loài sâu hại này.
Đề tài nhằm xác định thành phần sâu hại và thiên địch trên cây hồi, giám định loài bọ ánh kim chính gây hại là Oides duporti Laboissiere, đồng thời nghiên cứu chi tiết đặc điểm sinh vật học, sinh thái học, diễn biến mật độ và quy luật gây hại của chúng. Từ đó, luận án đề xuất và áp dụng các biện pháp phòng trừ tổng hợp theo hướng IPM (quản lý dịch hại tổng hợp) để đạt hiệu quả kinh tế cao và phục vụ sản xuất hồi bền vững tại Lạng Sơn.
Những đóng góp mới của đề tài bao gồm việc xác định 36 loài sâu hại (bổ sung 2 loài mới, trong đó có Oides duporti Laboissiere) và 30 loài thiên địch (10 loài là thiên địch của Oides duporti). Nghiên cứu đã mô tả chi tiết đặc điểm hình thái, sinh học của Oides duporti với vòng đời từ 355-370 ngày, trải qua 4 pha phát triển: trứng, sâu non (3 tuổi), tiền nhộng-nhộng (trong đất) và trưởng thành. Loài này chỉ ăn cây hồi, gây hại mạnh nhất trên cây hồi già (>40 tuổi).
Luận án đã nghiên cứu và đề xuất các giải pháp phòng trừ hiệu quả, bao gồm biện pháp cơ lý (căng nilon, xới đất diệt nhộng) đạt hiệu quả 93-95,38%, biện pháp sinh học sử dụng nấm Beauveria bassiana, Metarhizium anisopliae và một số thuốc sinh học đạt hiệu quả 66-98%, cùng với các biện pháp hóa học đạt trên 95% hiệu lực. Quy trình quản lý tổng hợp Oides duporti đã được công nhận là Tiến bộ Kỹ thuật, áp dụng thành công trên 3.200 ha hồi với hiệu quả kỹ thuật trên 85%, góp phần bảo vệ môi trường, tăng năng suất và giá trị xuất khẩu hồi cho Việt Nam. Các kết quả này cũng có thể dùng làm tài liệu đào tạo, giảng dạy và tập huấn cho nông dân.
Mục lục chi tiết:
- MỞ ĐẦU
- 1. Tính cấp thiết của đề tài
- 2. Mục đích, yêu cầu của đề tài
- 2.1. Mục đích
- 2.2. Yêu cầu
- 3. Ý nghĩa khoa học và thực tiễn của đề tài
- 3.1. Ý nghĩa khoa học của đề tài
- 3.2. Ý nghĩa thực tiễn của đề tài
- 4. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
- 4.1. Đối tượng nghiên cứu
- 4.2. Phạm vi nghiên cứu
- 5. Những đóng góp mới của đề tài
- 6. Cấu trúc của luận án
- Chương 1. TỔNG QUAN TÀI LIỆU
- 1.1. Tình hình nghiên cứu trên thế giới
- 1.2. Tình hình nghiên cứu ở Việt Nam
- 1.3. Nhận xét chung và những vấn đề quan tâm
- Chương 2. VẬT LIỆU, NỘI DUNG VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
- 2.1. Vật liệu nghiên cứu
- 2.2. Nội dung và phương pháp nghiên cứu
- 2.2.1. Phương pháp nghiên cứu
- Chương 3. KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU VÀ THẢO LUẬN
- 3.1. Thành phần loài sâu hại và thiên địch trên cây hồi tại Lạng Sơn
- 3.1.1. Điều tra, thu thập xác định thành phần sâu hại cây hồi
- 3.1.2. Thành phần thiên địch trên cây hồi
- 3.2. Xác định tên khoa học, đặc điểm hình thái, sinh học cơ bản của loài Oides sp.
- 3.2.1. Xác định loài bọ ánh kim Oides sp. hại cây hồi
- 3.2.2. Đặc điểm nhận dạng của bọ ánh kim đồi mồi Oides duporti
- 3.2.3. Tìm hiểu phổ ký chủ của bọ ánh kim đồi mồi Oides duporti
- 3.2.4. Đặc điểm sinh học của loài Oides duporti
- 3.2.4.1. Thời gian sống và khả năng sinh sản của trưởng thành
- 3.2.4.2. Thời gian phát triển, vòng đời bọ ánh kim đồi mồi (Oides duporti)
- 3.2.4.3. Tỉ lệ hoàn thành phát triển các pha của Oides duporti
- 3.2.4.4. Mức độ gây hại của bọ ánh kim đồi mồi Oides duporti
- 3.3. Nghiên cứu đặc điểm sinh thái học của bọ ánh kim đồi mồi Oides duporti
- 3.3.1. Mức độ tiêu thụ thức ăn của loài bọ ánh kim đồi mồi Oides duporti
- 3.3.2. Quy luật phát sinh gây hại của loài Oides duporti theo các thời kỳ vật hậu của cây hồi ở Lạng Sơn
- 3.3.3. Ảnh hưởng của nhiệt độ, ẩm độ, lượng mưa đến thời điểm trứng nở
- 3.3.4. Ảnh hưởng của độ tuổi cây hồi đến diễn biến mật độ sâu non và trưởng thành của bọ ánh kim đồi mồi Oides duporti tại Lạng Sơn, năm 2013 và 2014
- 3.3.5. Ảnh hưởng của các hướng rừng hồi đến diễn biến mật độ sâu non và trưởng thành của Oides duporti tại Lạng Sơn, năm 2013 và 2014
- 3.3.6. Ảnh hưởng của các vị trí khác nhau của rừng hồi đến diễn biến mật độ sâu non và trưởng thành của Oides duporti tại Lạng Sơn, năm 2013 và 2014
- 3.3.7. Ảnh hưởng của yếu tố lâm sinh đến diễn biến mật độ sâu non và trưởng thành của Oides duporti tại Lạng Sơn, năm 2013 và 2014
- 3.4. Nghiên cứu biện pháp phòng chống bọ ánh kim đồi mồi Oides duporti theo hướng quản lý dịch hại tổng hợp
- 3.4.1. Phòng chống bọ ánh kim đồi mồi Oides duporti Bằng biện pháp lâm sinh và cơ giới vật lý
- 3.4.2. Phòng chống bọ ánh kim đồi mồi Oides duporti bằng sử dụng các loài thiên địch
- 3.4.3. Phòng chống bọ ánh kim đồi mồi Oides duporti bằng một số thuốc BVTV sinh học
- 3.4.4. Phòng chống bọ ánh kim đồi mồi Oides duporti bằng biện pháp hóa học
- 3.4.5. Mô hình áp dụng các biện pháp phòng chống bọ ánh kim đồi mồi Oides duporti theo hướng quản lý dịch hại tổng hợp
- 3.4.6. Đề xuất quy trình quản lý tổng hợp bọ ánh kim đồi mồi hại cây hồi ở tỉnh Lạng Sơn
- KẾT LUẬN VÀ ĐỀ NGHỊ