GIÁ TRỊ NỒNG ĐỘ BILIRUBIN VÀ TỈ SỐ BILIRUBIN TOÀN PHẦN/ALBUMIN MÁU CUỐNG RỐN TRONG TIÊN ĐOÁN VÀNG DA TĂNG BILIRUBIN GIÁN TIẾP CẦN CHIẾU ĐÈN Ở TRẺ ĐẺ NON
NHI KHOA (Mã số: 9 72 01 06)
Luận án "Giá trị nồng độ bilirubin và tỉ số bilirubin toàn phần/albumin máu cuống rốn trong tiên đoán vàng da tăng bilirubin gián tiếp cần chiếu đèn ở trẻ đẻ non" của Nguyễn Thị Thanh Bình tập trung vào một vấn đề y tế cấp bách: vàng da tăng bilirubin gián tiếp ở trẻ sơ sinh đẻ non. Tình trạng này có diễn tiến khó lường, tiềm ẩn nguy cơ nhiễm độc thần kinh và thường xuất hiện khi trẻ đã xuất viện. Mặc dù các nghiên cứu quốc tế đã bắt đầu khảo sát giá trị tiên đoán của bilirubin và albumin máu cuống rốn từ những năm 1980, nhưng tại Việt Nam, đây là nghiên cứu đầu tiên tập trung vào nhóm trẻ đẻ non.
Mục tiêu chính của đề tài bao gồm mô tả đặc điểm lâm sàng và cận lâm sàng của vàng da tăng bilirubin gián tiếp ở trẻ đẻ non; khảo sát các yếu tố liên quan đến nồng độ bilirubin và tỉ số bilirubin toàn phần/albumin máu cuống rốn; và xác định giá trị tiên đoán của các chỉ số này đối với nhu cầu chiếu đèn điều trị. Nghiên cứu được thực hiện theo phương pháp mô tả hàng loạt ca bệnh tiến cứu tại Khoa Phụ Sản và phòng Nhi sơ sinh, Bệnh viện Trường Đại học Y – Dược Huế từ tháng 04/2018 đến tháng 08/2020, với 176 trẻ sơ sinh đẻ non thỏa mãn tiêu chuẩn. Các số liệu được xử lý bằng tỉ số chênh (OR), tương quan Pearson và đường cong ROC (AUC).
Kết quả nghiên cứu cho thấy nồng độ bilirubin toàn phần trung vị máu cuống rốn là 1,77 mg/dl, và tỉ số bilirubin toàn phần/albumin là 0,52 mg/g. Các yếu tố như tuổi thai, cân nặng lúc sinh, thời điểm và vùng vàng da, chỉ định chiếu đèn, nhiễm khuẩn sơ sinh sớm và suy hô hấp có liên quan đáng kể. Đặc biệt, nghiên cứu đã xác định được nồng độ bilirubin toàn phần máu cuống rốn tại điểm cắt >1,82 mg/dl (với AUC=0,854) và tỉ số bilirubin toàn phần/albumin máu cuống rốn >0,52 mg/g (với AUC=0,842) đều có giá trị tốt và tương đương nhau trong việc tiên đoán trẻ đẻ non dưới 37 tuần cần điều trị chiếu đèn. Những đóng góp mới này cung cấp thông tin quý giá cho thực hành lâm sàng và làm tài liệu tham khảo cho các nghiên cứu tiếp theo ở Việt Nam. Nghiên cứu cũng kiến nghị xét nghiệm bilirubin và albumin máu cuống rốn ngay sau sinh để tiên đoán sớm nguy cơ vàng da cần chiếu đèn.