CÁC TIỀN TỐ CỦA HÀNH VI SÁNG TẠO ĐỔI MỚI TRONG CÔNG VIỆC CỦA GIẢNG VIÊN: VAI TRÒ TRUNG GIAN CỦA NHẬN THỨC TÁC ĐỘNG HỮU ÍCH CỦA CÔNG VIỆC
Quản trị
Luận án này tập trung nghiên cứu các tiền tố của hành vi sáng tạo đổi mới (IWB) trong công việc của giảng viên đại học tại Việt Nam, đặc biệt là vai trò trung gian của nhận thức tác động hữu ích của công việc (PSI). Trong bối cảnh giáo dục đại học đang đối mặt với nhiều thách thức và đòi hỏi tính cạnh tranh, việc duy trì và thúc đẩy hành vi sáng tạo đổi mới của giảng viên là cần thiết để nâng cao hiệu suất tổ chức và chất lượng giáo dục.
Nghiên cứu chỉ ra rằng các công trình trước đây thường tập trung vào các yếu tố đơn lẻ, thiếu một mô hình đa chiều tích hợp, và ít chú ý đến IWB của giảng viên trong bối cảnh Việt Nam. Luận án này nhằm mục tiêu kiểm định mô hình toàn diện bao gồm ba nhóm tiền tố chính: (1) môi trường tổ chức (văn hóa tổ chức cởi mở và học tập), (2) đặc điểm công việc (nhận thức tác động hữu ích của công việc - PSI), và (3) đặc điểm cá nhân (tính cách, tinh thần lãnh đạo đổi mới, cởi mở với trải nghiệm, tự tin vào năng lực bản thân).
Phương pháp nghiên cứu hỗn hợp đã được áp dụng, bắt đầu bằng giai đoạn định tính để xây dựng khung lý thuyết và mô hình thông qua tổng kết lý thuyết và thảo luận chuyên gia. Tiếp theo là giai đoạn định lượng với khảo sát 471 giảng viên tại TP. Hồ Chí Minh và phân tích dữ liệu bằng kỹ thuật PLS-SEM để kiểm định các giả thuyết.
Kết quả nghiên cứu khẳng định rằng cả ba nhóm nhân tố—đặc điểm công việc (PSI), môi trường tổ chức (văn hóa cởi mở và học tập), và đặc điểm cá nhân (tinh thần lãnh đạo đổi mới, cởi mở với trải nghiệm, tự tin vào năng lực bản thân)—đều có tác động tích cực đến IWB. Đặc biệt, nhận thức tác động hữu ích của công việc (PSI) đóng vai trò trung gian quan trọng trong mối quan hệ giữa tinh thần lãnh đạo đổi mới, sự tự tin vào năng lực bản thân, văn hóa tổ chức cởi mở và học tập với IWB, trừ trường hợp cởi mở với trải nghiệm.
Về đóng góp lý thuyết, luận án bổ sung vào lý thuyết đặc điểm công việc bằng cách xem xét PSI như một đặc điểm giá trị xã hội và là nỗ lực đầu tiên kiểm nghiệm giả thuyết ý nghĩa công việc thông qua cảm nhận về ảnh hưởng xã hội của nó đến IWB. Về thực tiễn, nghiên cứu cung cấp các gợi ý quản trị để các trường đại học tại Việt Nam xây dựng môi trường làm việc khuyến khích sáng tạo, thiết kế công việc phù hợp và phát triển năng lực đội ngũ giảng viên, góp phần nâng cao chất lượng giáo dục và lợi ích xã hội.