Tên luận án:
SỰ LỆCH CHUẨN ĐẠO ĐỨC CÔNG VỤ Ở MỘT BỘ PHẬN CÁN BỘ, CÔNG CHỨC TRONG ĐIỀU KIỆN KINH TẾ THỊ TRƯỜNG Ở VIỆT NAM HIỆN NAY
Ngành:
CHỦ NGHĨA DUY VẬT BIỆN CHỨNG VÀ CHỦ NGHĨA DUY VẬT LỊCH SỬ
Tóm tắt nội dung tài liệu:
Luận án "Sự lệch chuẩn đạo đức công vụ ở một bộ phận cán bộ, công chức trong điều kiện kinh tế thị trường ở Việt Nam hiện nay" của Lê Thị Nam An, thuộc ngành Chủ nghĩa duy vật biện chứng và Chủ nghĩa duy vật lịch sử, được hoàn thành tại Học viện Chính trị Quốc gia Hồ Chí Minh năm 2022. Công trình nghiên cứu này tập trung vào một vấn đề cấp thiết là đạo đức công vụ, đặc biệt trong bối cảnh kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa đang tác động sâu rộng đến mọi lĩnh vực xã hội ở Việt Nam.
Luận án chỉ ra rằng, mặc dù đại đa số cán bộ, công chức thể hiện lập trường tư tưởng vững vàng và phẩm chất đạo đức tốt, vẫn tồn tại một bộ phận không nhỏ có biểu hiện lệch chuẩn trong đạo đức công vụ. Những biểu hiện này đa dạng, từ thiếu chuyên nghiệp, ý thức tổ chức kỷ luật thấp, tinh thần trách nhiệm phục vụ nhân dân kém, đến các hành vi tiêu cực nghiêm trọng như tham nhũng, lãng phí, bè phái, lợi dụng chức vụ quyền hạn để trục lợi, vi phạm bí mật Đảng, Nhà nước, gây giảm sút uy tín của Đảng, Nhà nước và đội ngũ cán bộ, công chức. Luận án nhấn mạnh sự thiếu vắng các công trình nghiên cứu hệ thống về "sự lệch chuẩn đạo đức công vụ" dưới góc độ triết học trong điều kiện kinh tế thị trường ở Việt Nam hiện nay.
Mục đích chính của luận án là làm sáng tỏ các vấn đề lý luận và thực trạng của sự lệch chuẩn đạo đức công vụ trong điều kiện kinh tế thị trường ở Việt Nam, từ đó đề xuất các giải pháp chủ yếu nhằm ngăn chặn, hạn chế và khắc phục tình trạng này. Phạm vi nghiên cứu được xác định từ năm 2001 đến nay, trên phạm vi cả nước và tập trung vào lĩnh vực dân sự. Luận án được xây dựng trên cơ sở lý luận của chủ nghĩa duy vật biện chứng và duy vật lịch sử, tư tưởng Hồ Chí Minh, cùng các quan điểm của Đảng Cộng sản Việt Nam về đạo đức công vụ. Các phương pháp nghiên cứu được sử dụng bao gồm phương pháp lý luận, lịch sử và lôgíc, phân tích và tổng hợp, thống kê, và dự báo khoa học.
Những đóng góp mới của luận án bao gồm việc hệ thống hóa và làm sáng tỏ các vấn đề lý luận về sự lệch chuẩn đạo đức công vụ theo chiều hướng tiêu cực, nêu rõ các tiêu chí và biểu hiện cụ thể. Luận án cũng phân tích sâu sắc thực trạng và các nguyên nhân dẫn đến sự lệch chuẩn, bao gồm tác động tiêu cực từ mặt trái của kinh tế thị trường, toàn cầu hóa, tính lạc hậu của ý thức xã hội, sự xuống cấp của đạo đức cá nhân, hiệu quả công tác tuyên truyền giáo dục chưa cao, sự buông lỏng trong quản lý cán bộ, công chức, và ý thức tự rèn luyện đạo đức chưa cao. Từ những phân tích đó, luận án đề xuất một hệ thống giải pháp chủ yếu nhằm khắc phục, bao gồm hoàn thiện thể chế kinh tế thị trường, đổi mới công tác cán bộ, nâng cao hiệu quả giáo dục chính trị, tư tưởng, đạo đức, lối sống, tăng cường ý thức tự rèn luyện đạo đức công vụ, và phát huy vai trò giám sát, phản biện của Mặt trận Tổ quốc, các đoàn thể chính trị - xã hội, dư luận xã hội và truyền thông. Luận án có ý nghĩa lý luận và thực tiễn quan trọng, có thể làm tài liệu tham khảo cho công tác nghiên cứu và giảng dạy về đạo đức học nói chung và đạo đức công vụ nói riêng.
Mục lục chi tiết:
- MỞ ĐẦU
- 2. Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu
- 2.1. Mục đích
- 2.2. Nhiệm vụ
- 3. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
- 3.1. Đối tượng nghiên cứu
- 3.2. Phạm vi nghiên cứu
- 4. Cơ sở lý luận, phương pháp nghiên cứu
- 4.1. Cơ sở lý luận
- 4.2. Phương pháp nghiên cứu
- 5. Đóng góp mới về khoa học của luận án
- 6. Ý nghĩa lý luận và thực tiễn
- 6. Kết cấu của luận án
- Chương 1: TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU LIÊN QUAN ĐẾN ĐỀ TÀI
- 1.1. CÁC CÔNG TRÌNH NGHIÊN CỨU LIÊN QUAN ĐẾN CÔNG VỤ, ĐẠO ĐỨC CÔNG VỤ, SỰ LỆCH CHUẨN ĐẠO ĐỨC CÔNG VỤ
- 1.2. CÁC CÔNG TRÌNH NGHIÊN CỨU LIÊN QUAN ĐẾN THỰC TRẠNG LỆCH CHUẨN ĐẠO ĐỨC CÔNG VỤ Ở MỘT BỘ PHẬN CÁN BỘ, CÔNG CHỨC TRONG ĐIỀU KIỆN KINH TẾ THỊ TRƯỜNG Ở VIỆT NAM HIỆN NAY VÀ GIẢI PHÁP KHẮC PHỤC
- 1.3. GIÁ TRỊ KHOA HỌC CỦA CÁC CÔNG TRÌNH ĐÃ TỔNG QUAN CÓ LIÊN QUAN ĐẾN ĐỀ TÀI VÀ NHỮNG VẤN ĐỀ LUẬN ÁN CẦN TIẾP TỤC GIẢI QUYẾT
- 1.3.1. Giá trị khoa học của các công trình đã tổng quan
- 1.3.2. Những vấn đề luận án cần tiếp tục giải quyết
- Chương 2: MỘT SỐ VẤN ĐỀ LÝ LUẬN VỀ SỰ LỆCH CHUẨN ĐẠO ĐỨC CÔNG VỤ Ở MỘT BỘ PHẬN CÁN BỘ, CÔNG CHỨC TRONG ĐIỀU KIỆN KINH TẾ THỊ TRƯỜNG Ở VIỆT NAM HIỆN NAY
- 2.1. MỘT SỐ KHÁI NIỆM CƠ BẢN LIÊN QUAN ĐẾN ĐỀ TÀI LUẬN ÁN
- 2.1.1. Khái niệm công vụ, đạo đức công vụ, chuẩn mực đạo đức công vụ
- 2.1.1.1. Công vụ và cán bộ, công chức
- 2.1.1.2. Đạo đức công vụ
- 2.1.1.3. Chuẩn mực đạo đức, chuẩn mực đạo đức công vụ
- 2.1.2. Kinh tế thị trường và một số chuẩn mực đạo đức công vụ cơ bản của cán bộ, công chức Việt Nam trong điều kiện kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa hiện nay
- 2.1.2.1. Kinh tế thị trường và kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa ở Việt Nam
- 2.1.2.2. Một số chuẩn mực đạo đức công vụ cơ bản của cán bộ, công chức Việt Nam trong điều kiện kinh tế thị trường hiện nay
- 2.2. SỰ LỆCH CHUẨN ĐẠO ĐỨC CÔNG VỤ Ở MỘT BỘ PHẬN CÁN BỘ, CÔNG CHỨC VIỆT NAM TRONG ĐIỀU KIỆN KINH TẾ THỊ TRƯỜNG
- 2.2.1. Khái niệm sự lệch chuẩn đạo đức, sự lệch chuẩn đạo đức công vụ
- 2.2.1.1. Khái niệm sự lệch chuẩn đạo đức
- 2.2.2. Tiêu chí đánh giá sự lệch chuẩn đạo đức công vụ ở một bộ phận cán bộ, công chức trong điều kiện kinh tế thị trường ở Việt Nam và biểu hiện của sự lệch chuẩn đạo đức công vụ theo các tiêu chí đánh giá
- Chương 3: SỰ LỆCH CHUẨN ĐẠO ĐỨC CÔNG VỤ Ở MỘT BỘ PHẬN CÁN BỘ, CÔNG CHỨC TRONG ĐIỀU KIỆN KINH TẾ THỊ TRƯỜNG Ở VIỆT NAM HIỆN NAY - THỰC TRẠNG VÀ NGUYÊN NHÂN
- 3.1. THỰC TRẠNG LỆCH CHUẨN ĐẠO ĐỨC CÔNG VỤ Ở MỘT BỘ PHẬN CÁN BỘ, CÔNG CHỨC TRONG ĐIỀU KIỆN KINH TẾ THỊ TRƯỜNG Ở VIỆT NAM HIỆN NAY
- 3.1.1. Về lòng trung thành với Đảng Cộng sản Việt Nam và Nhà nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam
- 3.1.2. Về tinh thần trách nhiệm phục vụ nhân dân, đề cao tinh thần dân chủ
- 3.1.3. Về thực hiện Cần, Kiệm, Liêm, Chính, Chí công vô tư trong thi hành công vụ
- 3.1.4. Về ý thức tổ chức, kỷ luật; tinh thần trách nhiệm công vụ
- 3.1.5. Về tinh thần tập thể, tinh thần đoàn kết, hợp tác trong thực thi công vụ, tinh thần phê phán, bài trừ chủ nghĩa cá nhân
- 3.2. NGUYÊN NHÂN CỦA SỰ LỆCH CHUẨN ĐẠO ĐỨC CÔNG VỤ Ở MỘT BỘ PHẬN CÁN BỘ, CÔNG CHỨC HIỆN NAY
- Chương 4: MỘT SỐ GIẢI PHÁP CHỦ YẾU NGĂN NGỪA, KHẮC PHỤC SỰ LỆCH CHUẨN ĐẠO ĐỨC CÔNG VỤ Ở MỘT BỘ PHẬN CÁN BỘ, CÔNG CHỨC TRONG ĐIỀU KIỆN KINH TẾ THỊ TRƯỜNG Ở VIỆT NAM HIỆN NAY
- 4.1. HOÀN THIỆN THỂ CHẾ KINH TẾ THỊ TRƯỜNG ĐỊNH HƯỚNG XÃ HỘI CHỦ NGHĨA NHẰM KHẮC PHỤC MẶT TRÁI CỦA NỀN KINH TẾ THỊ TRƯỜNG TÁC ĐỘNG ĐẾN ĐẠO ĐỨC CÔNG VỤ
- 4.2. ĐỔI MỚI, NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG, HIỆU QUẢ CÔNG TÁC CÁN BỘ, XÂY DỰNG ĐỘI NGŨ CÁN BỘ, CÔNG CHỨC NGANG TẦM NHIỆM VỤ
- 4.3. NÂNG CAO HIỆU QUẢ GIÁO DỤC CHÍNH TRỊ, TƯ TƯỞNG, ĐẠO ĐỨC, LỐI SỐNG CHO CÁN BỘ, CÔNG CHỨC VIỆT NAM HIỆN NAY
- 4.3.1. Đề cao vai trò nêu gương của cán bộ, công chức, đặc biệt là cán bộ, công chức lãnh đạo
- 4.3.2. Tăng cường giáo dục các chuẩn mực đạo đức công vụ
- 4.3.3. Cải tiến phương pháp giáo dục chính trị, tư tưởng, đạo đức, lối sống phù hợp với từng đối tượng cán bộ, công chức
- 4.4. NÂNG CAO Ý THỨC RÈN LUYỆN ĐẠO ĐỨC CÔNG VỤ CỦA CÁN BỘ, CÔNG CHỨC
- 4.5. MỞ RỘNG DÂN CHỦ, PHÁT HUY VAI TRÒ CỦA MẶT TRẬN TỔ QUỐC, ĐOÀN THỂ CHÍNH TRỊ - XÃ HỘI, DƯ LUẬN XÃ HỘI, TRUYỀN THÔNG, BÁO CHÍ ĐỂ NGĂN NGỪA, ĐIỀU CHỈNH, KHẮC PHỤC LỆCH CHUẨN ĐẠO ĐỨC CÔNG VỤ
- KẾT LUẬN
- DANH MỤC CÔNG TRÌNH ĐÃ CÔNG BỐ CỦA TÁC GIẢ CÓ LIÊN QUAN ĐẾN ĐỀ TÀI LUẬN ÁN