Chế tạo và nghiên cứu tính chất quang học của vật liệu TiO2 có cấu trúc nano pha tạp ion đất hiếm.
Không có thông tin ngành học cụ thể trong tài liệu được cung cấp.
Luận án tập trung nghiên cứu chế tạo và đặc trưng tính chất quang học của vật liệu TiO2 cấu trúc nano pha tạp các ion đất hiếm (RE), cụ thể là Eu³⁺ và Sm³⁺. TiO2 nano được lựa chọn làm vật liệu nền do sở hữu nhiều tính chất dị thường, khả năng ứng dụng rộng rãi trong quang xúc tác, chuyển đổi năng lượng mặt trời, quang phân nước, cùng với độ bền và tính chất quang học nổi bật. Việc pha tạp ion đất hiếm nhằm khai thác các mức năng lượng đặc biệt của chúng để tăng cường khả năng phát quang và ứng dụng.
Nội dung nghiên cứu bao gồm các khía cạnh cơ bản và triển khai ứng dụng. Về cơ bản, luận án tiến hành chế tạo vật liệu TiO2 nano pha tạp RE bằng phương pháp siêu âm – thủy nhiệt và axit sulfuric, nghiên cứu ảnh hưởng của điều kiện công nghệ chế tạo (nhiệt độ nung) đến cấu trúc, vi cấu trúc và đặc tính quang phổ. Đồng thời, nghiên cứu hiệu ứng truyền năng lượng giữa mạng nền TiO2 và các tâm kích hoạt, hiệu ứng huỳnh quang của TiO2 nano pha tạp RE, và tính toán mô phỏng cấu trúc vùng năng lượng bằng phương pháp lý thuyết hàm mật độ (DFT). Về nghiên cứu triển khai ứng dụng, luận án khảo sát khả năng quang xúc tác của vật liệu TiO2 nano tinh khiết và pha tạp.
Các kết quả chính của luận án bao gồm việc xây dựng thành công quy trình công nghệ chế tạo TiO2 nano với dạng thanh nano (bằng siêu âm - thủy nhiệt) và hình cầu (bằng axit sulfuric), có kích thước vài nm đến vài chục nm. Luận án khẳng định việc pha tạp ion đất hiếm giúp hạn chế sự phát triển kích thước hạt và ngăn cản quá trình hình thành cấu trúc pha tinh thể anatase và rutile. Các nghiên cứu quang phổ cho thấy sự phát quang vạch hẹp đặc trưng của ion RE³⁺, chịu ảnh hưởng của điều kiện công nghệ và nồng độ pha tạp. Cơ chế phát quang được giải thích: Eu³⁺ phát quang chủ yếu từ các ion phân bố gần bề mặt hạt, với cường độ tăng từ 1-15% mol mà không bị dập tắt; Sm³⁺ phát quang chủ yếu từ các ion thay thế Ti⁴⁺ trong mạng tinh thể, đạt cực đại ở 1% mol rồi giảm khi tăng nồng độ. Kết quả mô phỏng cấu trúc vùng năng lượng của TiO2 và TiO2 pha tạp RE³⁺ phù hợp với thực nghiệm, cho thấy pha tạp làm giảm độ rộng vùng cấm. Vật liệu TiO2 nano pha tạp Sm³⁺ thể hiện khả năng quang xúc tác tốt hơn TiO2 pha tạp Eu³⁺ và TiO2 tinh khiết.