Luận án Biểu tượng nghệ thuật trong thơ Nôm Đường luật

Tên luận án:

BIỂU TƯỢNG NGHỆ THUẬT TRONG THƠ NÔM ĐƯỜNG LUẬT

Ngành:

Văn học Việt Nam

Tóm tắt nội dung tài liệu:

Luận án "BIỂU TƯỢNG NGHỆ THUẬT TRONG THƠ NÔM ĐƯỜNG LUẬT" của Ngô Thanh Dung, chuyên ngành Văn học Việt Nam, là một nghiên cứu có hệ thống về biểu tượng nghệ thuật trong thơ Nôm Đường luật (TNĐL) thời trung đại Việt Nam. Đề tài xuất phát từ vị trí quan trọng của TNĐL như một thể loại tiêu biểu, độc đáo, phản ánh quá trình giao lưu và tiếp nhận văn học, mang đậm bản sắc dân tộc Việt Nam. Luận án nhấn mạnh rằng vấn đề biểu tượng nghệ thuật trong TNĐL chưa được nghiên cứu thấu đáo, đặc biệt ở góc độ hệ thống.

Mục đích của luận án là đi sâu nghiên cứu hệ thống biểu tượng nghệ thuật trong TNĐL, từ đó khẳng định vai trò và vị trí của thể loại này trong tiến trình phát triển văn học trung đại Việt Nam. Để đạt được mục tiêu này, luận án thực hiện các nhiệm vụ: khảo sát, thống kê, hệ thống hóa biểu tượng nghệ thuật; phân tích cơ sở tư tưởng, văn hóa, văn học hình thành biểu tượng; xác định hệ thống biểu tượng tiêu biểu và chỉ ra diễn tiến của chúng. Đối tượng nghiên cứu là các biểu tượng nghệ thuật trong sáng tác TNĐL của những tác giả, tác phẩm tiêu biểu, sử dụng các tư liệu từ các tập thơ Nôm Đường luật và tuyển tập nghiên cứu liên quan.

Luận án sử dụng phối hợp các phương pháp nghiên cứu như hệ thống cấu trúc, tiếp cận liên ngành (văn hóa, lịch sử, tư tưởng, ngôn ngữ, lý luận văn học, triết học), so sánh và nghiên cứu loại hình. Những đóng góp chính của luận án bao gồm việc khảo sát, thống kê, hệ thống hóa biểu tượng nghệ thuật một cách toàn diện, phân tích tiền đề hình thành, giải mã các biểu tượng tiêu biểu (có nguồn gốc thiên tạo và nhân tạo), và chỉ ra chiều hướng vận động của chúng. Từ đó, luận án góp phần làm rõ sự phát triển của nghệ thuật thơ Quốc âm, làm sáng tỏ quá trình phát triển của TNĐL, cung cấp cơ sở đánh giá vị trí của từng nhà thơ và bổ sung tài liệu tham khảo cho giảng dạy văn học trung đại.

Kết luận của luận án khẳng định biểu tượng nghệ thuật trong TNĐL được xây dựng bằng ngôn từ, mang tính cộng đồng xã hội, cụ thể-khái quát, đồng thời có tính nhận thức và biểu cảm sâu sắc. Sự tồn tại phong phú, đa dạng của các biểu tượng này đã chứng tỏ năng lực tượng trưng hóa phổ biến và góp phần quan trọng vào quá trình vận động, phát triển của văn học trung đại Việt Nam, khẳng định khả năng sáng tạo của các thi nhân Việt Nam.

Mục lục chi tiết:

• Chương 1: Tổng quan vấn đề nghiên cứu và các lí thuyết liên quan
• Chương 2: Những vấn đề chung về biểu tượng nghệ thuật trong thơ Nôm Đường luật
• Chương 3: Biểu tượng nghệ thuật trong thơ Nôm Đường luật nhìn từ hệ thống cấu trúc.
• Chương 4: Biểu tượng nghệ thuật trong thơ Nôm Đường luật nhìn từ lịch đại.